Đan Mạch ở tít phương trời Bắc Âu, được mệnh danh là đất nước kỳ diệu (wonderful land) hay đất nước nhỏ xíu mà vĩ đại (big little country). Nói theo kiểu Việt Nam, đó là đất nước bé hạt tiêu!
Trên bản đồ thế giới, Đan Mạch nom như một hạt lúa (bán đảo) và mấy hạt đậu (đảo). Về diện tích, chỉ bằng 1/11 nước ta, xếp thứ 130 so với các nước trên thế giới. Về dân số, chỉ bằng 1/16 nước ta.
Vậy mà Đan Mạch bé hạt tiêu vì nhiều lẽ:
Trên thế giới, Đan Mạch được biết nhiều nhất vì văn hóa có nhà văn H.C.Andersen, người kể chuyện có duyên được độc giả khắp thế giới thuộc các thế hệ, trẻ con, người lớn say mê. Có những nước hàng trăm triệu dân thèm được hưởng sự may mắn ấy của một nước có 5 triệu dân. Một trong những truyện nổi tiếng nhất của Andersen là Nàng tiên cá nên Đan Mạch còn được gọi là đất nước của nàng tiên cá. Giá nước Việt Nam được gọi là đất nước của cô Tấm hay Thánh Gióng thì cũng thú vị. Tượng Nàng tiên cá ở Cảng cửa vào của thủ đô Copenhagen. Quanh năm, nàng ngồi trên một tảng đá lớn mắt buồn xa vắng nhìn ra khơi, mặc thời gian trôi qua trong mưa gió, sương mù...
 Thủ đô Copenhagen của Đan Mạch. |
Ngoài Andersen, văn học Đan Mạch còn nổi tiếng với hai giải Nobel: năm 1917 cho H.Pontoppidan và K.A. Gjellerup, năm 1944 cho J.V.Jensen. Rồi triết gia nổi tiếng Kierkegaard là thủy tổ triết học hiện sinh.
Đan Mạch còn bao niềm tự hào khác nữa: Đất nước có chế độ vương quyền cổ nhất châu Âu: 1.000 năm, 52 vua và 2 nữ hoàng. Hiện nay, họ tự hào vì có chế độ hết sức dân chủ trên cơ sở tôn trọng nhân quyền, tự hào vì phụ nữ đi tiên phong trong phong trào quốc tế giải phóng phụ nữ: thực sự nam nữ bình quyền. Với Đan Mạch, thì Nguyễn Du phải đổi câu Kiều: Đau đớn thay phận đàn bà thành “Sung sướng thay phận đàn bà”! Khi đẻ, mẹ được nghỉ 14 tuần đầu, sau đó bố và mẹ có thể nghỉ thêm 10 tuần để trông con, có hai tuần bố mẹ nghỉ cùng. Năm 1997, có 34.163 cặp kết hôn, 12.848 cặp ly dị. Hơn một nửa số người lớn sống độc thân, số bà mẹ sống với con gấp 7 lần số ông bố sống với con. Bố mẹ ở riêng hoặc các cặp chung sống không cưới xin nuôi trẻ em 40%. Sau khi đạt được nam nữ bình quyền, lại phải giải quyết vấn đề mới: Bình quyền, bình đẳng không thể dẫn đến tình hình phụ nữ rập khuôn nam giới, sẽ vô vị nếu nam nữ y như nhau. Vậy phải tìm kiếm "bản sắc đàn bà" (H.V.Holst).
Tự hào về kinh tế và mức sống, từ con vịt xấu xí Đan Mạch biến thành con thiên nga, y như trong truyện Andersen. Vốn nghèo nguyên liệu thiên nhiên, Đan Mạch đã trở thành nước công nông nghiệp hiện đại. Tổng sản lượng quốc dân hàng năm tính theo đầu người đã hơn 34.000 đôla Mỹ, từ cách đây nhiều năm. Trong khi đó Mỹ: khoảng 29.000, Anh 21.000, Đức: 28.000, Trung Quốc: 860, Ấn Độ: 370, Nhật Bản: 38.000. Quỹ phúc lợi đảm bảo một đời sống cao, chú trọng đến phân phối thu nhập cho mọi công dân nhà ở, việc làm, giáo dục, chăm sóc trẻ em và người già. Mọi tầng lớp nhân dân đều chú trọng hưởng thụ văn hóa và bảo vệ môi trường.
Đan Mạch có một vai trò quốc tế đáng nể, giúp đỡ nhiều nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam.
Có điều lý thú là Nữ hoàng hiện nay Margreth II đã kết hôn với một nhà ngoại giao Pháp là hầu tước Henri de Monpezat. Ông sinh ra ở Pháp nhưng khi mới 4 tháng tuổi đã được mẹ đưa sang sống cùng bố và chị ở Việt Nam. Ông bố là một nhà điền chủ, một nhà báo. Năm 1999, hầu tước đã sang thăm Việt Nam.
Do phẩm chất, nữ hoàng rất được dân chúng mến mộ. Bà còn là một nghệ sĩ tài ba về nhạc, họa, trang trí và ba lê.
Hữu Ngọc