DÒNG SỰ KIỆN

Đường dây nóng:

1900 90 95 duongdaynongyte@gmail.com
0901727659 bandientuskds@gmail.com
Đạo tranh, chép tranh: Vấn đề nhức nhối trong giới mỹ thuật Việt
Việt Sơn - 14:34 08/12/2019 GMT+7
Suckhoedoisong.vn - Nếu ở Hà Nội, dạo qua các con phố như Nguyễn Thái Học, Hàng Bông, Tràng Tiền, Hàng Trống, Nhà Thờ, Hàng Khay..., bạn sẽ dễ dàng được chiêm ngưỡng những tác phẩm hội họa nổi tiếng thế giới, có điều, đó đều là phiên bản sao chép. Những bức tranh càng nổi tiếng, phiên bản nhái càng nhiều, khách hàng tha hồ trả giá.

Ở nước ngoài, đây là một hành vi vi phạm bản quyền nghiêm trọng. Tranh, ảnh nghệ thuật cũng được xác định là hàng hóa và được lưu thông trong nền kinh tế thị trường, do đó, chịu sự điều chỉnh của Bộ luật Dân sự, Luật Thương mại, Luật Sở hữu trí tuệ và Bộ luật Hình sự. Nhưng ở Việt Nam lại trở thành một “nghề ưa chuộng”, “lắm công phu”, “lợi nhuận khủng”.

Bức xúc của người trong giới

Việc phát hiện quá nhiều sai phạm chép tranh, đạo tranh, vi phạm bản quyền ngang nhiên, nhức nhối khiến các họa sĩ không khỏi buồn lòng. Họ cho rằng các cơ quan có chức năng cần xử lý “mạnh tay” bởi vì vấn nạn xâm phạm bản quyền đã ở mức không thể kiểm soát nổi. Không chỉ những danh họa thế giới, nhiều họa sĩ Việt Nam cũng là mục tiêu nhắm đến của các “nghệ nhân” sao chép tranh.

Khoảng giữa năm 2019, giới mỹ thuật Việt bức xúc vì tranh của các họa sĩ Bùi Trọng Dư, Lâm Đức Mạnh, Ngụy Đình Hà, Nguyễn Thu Huyền, Nguyễn Đăng Sơn, Phan Linh Bảo Hạnh... đã bị nhiều công ty áo dài sử dụng, cắt ghép trái phép vào hàng trăm mẫu thiết kế, chào bán rộng rãi trên mạng xã hội. Vì tính chất ngang nhiên, công khai, trắng trợn của sự việc, các họa sĩ đã phải nhờ tới luật sư, nhằm xử lý rốt ráo vụ việc. Họa sĩ Bùi Trọng Dư cũng lập nhóm “Phản đối xâm phạm bản quyền tác phẩm hội họa” nhằm mục đích cùng các họa sĩ bảo vệ tác phẩm của mình. Dù mới hoạt động, nhóm này đã nhận được nhiều phản hồi từ các họa sĩ, nhà nghiên cứu, chuyên gia về tình trạng vi phạm bản quyền ở khắp nơi.

Vụ việc trên chưa kịp nguội thì họa sĩ Hà Hùng Dũng phát hiện hàng chục bức tranh sơn dầu, màu nước của anh bị một đơn vị tại Hà Nội chép lại thành tranh tường và tranh treo trang trí cho một khách sạn 5 sao ở Sa Pa. Trước đó, họa sĩ Bùi Tiến Tuấn, Đặng Tiến, Lâm Đức Mạnh... cũng là “nạn nhân” của  tình trạng này. Rất nhiều tác phẩm hội họa đã bị các nhà hàng, quán cà phê, khách sạn tự ý chép thành tranh tường trang trí hoặc chào bán công khai trên mạng, bất chấp quy định về sở hữu trí tuệ.

Đạo tranh, chép tranhKhông ít lần mỹ thuật Việt “muối mặt” vì những vi phạm bản quyền.

Cũng không ít lần mỹ thuật Việt “muối mặt” vì những hành vi vi phạm bản quyền. Thậm chí người trong giới không ngần ngại khẳng định, vấn nạn tranh chép là một phần nguyên nhân khiến cho tranh của họa sĩ Việt Nam mất giá trên thị trường quốc tế. Điển hình phải kể đến bộ tranh sơn mài An lạc của họa sĩ Nguyễn Trường An bị tố đạo 90% ý tưởng tác phẩm khắc gỗ A di đà Phật của họa sĩ Nguyễn Khắc Hân. Giữa tháng 8 năm nay, giới chơi tranh phát hiện thêm hai tác phẩm của họa sĩ Nguyễn Rô Hùng bị một nhà sưu tập xóa chữ ký, mạo danh là tranh Phạm An Hải. Một tờ báo của Mỹ từng viết, ngay cả tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam cũng không phân biệt chắc chắn trong số những bức tranh quý đâu là bản sao và đâu là tác phẩm thật.

Vi phạm chỉ cần... xin lỗi?

Hầu hết vụ vi phạm bản quyền trong lĩnh vực mỹ thuật nói riêng và nghệ thuật nói chung đều được giải quyết bằng mức phạt hành chính nhẹ nhàng hoặc một câu xin lỗi cho xong. Thậm chí, nghệ sĩ phải “ngậm đắng nuốt cay” vì không thể làm gì. Thậm chí nhiều vụ việc vi phạm bản quyền nghiêm trọng cũng chưa được xử lý một cách thỏa đáng.

Có thể nói, vấn đề khó khăn nhất với thị trường mỹ thuật Việt Nam hiện nay chính là người ta không thể phân biệt thật - giả. Mỗi khi có tố giác về nạn chép tranh, nhái tranh, tranh giả đều là do họa sĩ hoặc người thân của họa sĩ tự lên tiếng, chủ yếu thông qua mạng xã hội như facebook. Các cơ quan quản lý, ngành chức năng, các chuyên gia thẩm định, nhà phê bình nghệ thuật, ai sẽ bảo vệ cho các nghệ sĩ và những đứa con trí tuệ của họ trong cuộc chiến này? Có lẽ sẽ còn khá lâu mới tìm được câu trả lời.

Sẽ là cái giá quá đắt nếu chúng ta tiếp tục thỏa hiệp và làm ngơ với tình trạng xâm phạm bản quyền trong giới mỹ thuật. Tương lai không xa, nền mỹ thuật Việt sẽ khó giữ được vị trí như hiện nay trên thị trường quốc tế. Thực tế, việc thực thi pháp luật về bản quyền, sở hữu trí tuệ ở Việt Nam từ lâu đã trong tình trạng đáng báo động. Hy vọng, với sự chung tay vào cuộc quyết liệt hơn của không chỉ cơ quan quản lý mà cả những cộng đồng nghệ sĩ, nhà sản xuất trong các lĩnh vực thì vấn đề này sẽ tháo được nút thắt. Nghệ sĩ và công chúng sẽ có thêm kiến thức, ý thức hơn trong việc thực hiện quyền sở hữu trí tuệ, tôn trọng bản quyền trong hoạt động sáng tạo nghệ thuật...

Việt Sơn

Tin chân bài
'Vệt nắng đông' - không chỉ là đêm nhạc, đó là một lẽ sống
SKĐS - “Vệt nắng đông”, chương trình ca nhạc lớn vào dịp cuối năm 2019 sẽ được VTV6 thực hiện với sự tham gia của những ca sĩ nổi tiếng, có màu sắc âm nhạc và câu chuyện riêng gắn liền với ý nghĩa của chương trình “#BetterMe – Một tôi tốt hơn” sẽ diễn ra vào tối 8/12.
Thương hiệu văn hóa từ lễ hội âm nhạc
SKĐS - Không chỉ giúp người dân được hưởng thụ những tiết mục đỉnh cao của các nghệ sĩ trong nước và quốc tế, một số lễ hội âm nhạc quốc tế ở Việt Nam còn tạo ra sân chơi giải trí lành mạnh, định vị âm nhạc Việt thời hội nhập văn hóa.
Ấn tượng gameshow về người lính, chiến sĩ công an
SKĐS - Không chỉ có các gameshow giải trí dành cho khán giả trẻ như thời trang, âm nhạc, hài kịch..., sóng truyền hình ở nước ta còn có một số chương trình giải trí về người lính và chiến sĩ công an nhân dân. Vừa có tính giáo dục, giải trí và không chiêu trò, các gameshow về người lính và chiến sĩ công an đã nhận được sự đón nhận, yêu mến từ khán giả.
‘Về nhà đi con’ đối đầu ‘Tiếng sét trong mưa’ tại Liên hoan truyền hình
SKĐS - Ban tổ chức Liên hoan truyền hình toàn quốc (LHTHTQ) lần thứ 39 vừa công bố các tác phẩm dự giải ở các hạng mục của sự kiện năm nay. Đáng chú ý, hai bộ phim Về nhà đi con và Tiếng sét trong mưa ăn khách nhất 2019 sẽ cùng tranh tài ở hạng mục phim truyền hình dài tập.
Tin liên quan
Bình luận
TIN CÙNG CHUYÊN MỤC
Xem thêm