Nhiều vườn đào ở xã Vân Du bung nở rực rỡ khi Tết Nguyên đán vẫn còn ở phía trước.
Dạo quanh các vườn đào tại xã Quang Đồng (Nghệ An) những ngày này, không khó để bắt gặp những cành đào nở hoa rực rỡ. Nhưng trái ngược với vẻ đẹp rực rỡ ấy là gương mặt trĩu nặng của những người làm vườn.
Ngậm ngùi nhìn những gốc đào đã bung nở quá nửa, anh Nguyễn Văn Thắng chia sẻ, Tết chưa đến nhưng phần lớn cây trong vườn đã bung nở gần hết. Hoa nở sớm, không thể bán đúng dịp khiến anh không khỏi thấp thỏm.
"Đây là năm nhuận, thời tiết lại diễn biến thất thường. Sát Tết có đợt nắng nóng kéo dài nên đào bung hoa sớm quá. Nếu thế này coi như mất Tết", anh Thắng nói.
Nông dân ở làng đào chặt đào nở sớm bán gỡ vốn với giá chỉ bằng một nửa so với dịp Tết. Người trồng đào ngậm ngùi kiểm tra vườn khi phần lớn cây đã bung hoa trước thời điểm thu hoạch.
Theo anh Thắng, chưa năm nào người trồng đào gặp nhiều khó khăn như năm vừa qua. Giữa năm, nhiều đợt mưa bão, lũ lụt liên tiếp khiến hàng chục gốc đào trong vườn bị chết, thiệt hại hàng trăm triệu đồng. Cuối năm, khi hy vọng gỡ gạc thì đào lại nở sớm, không thể xuất bán.
Những năm trước, với hơn 2.000 gốc đào, gia đình anh Thắng thu về từ 400 - 500 triệu đồng mỗi vụ Tết. Năm nay, anh chỉ mong thu được khoảng 100 triệu đồng để vớt vát phần nào vốn liếng và công chăm sóc.
Không riêng gia đình anh Thắng, nhiều hộ trồng đào ở xã Quang Đồng cũng rơi vào cảnh tương tự. Đào nở sớm khiến thương lái e ngại, không dám đặt cọc như mọi năm. "Từ đầu tháng Chạp, thương lái về xem vườn khá đông. Nhưng thấy nụ đào đã to, nhiều cây bắt đầu nở hoa nên họ đều lắc đầu, không ai dám đặt tiền", chị Trần Thị Hiếu (40 tuổi, trú tại xóm Trại Mắt) chia sẻ.
Đào nở sớm khiến người trồng thấp thỏm lo mất mùa, nguy cơ không thể xuất bán đúng dịp Tết.
Theo các chủ vườn, với trường hợp đào nở muộn, người trồng còn có thể áp dụng nhiều biện pháp như tuốt lá, sưởi ấm, chong đèn để kích thích hoa nở đúng dịp. Tuy nhiên, năm nay thời tiết nắng ấm kéo dài khiến đào nở sớm, người dân gần như không có cách nào "hãm" hoa.
Tình trạng đào nở sớm không chỉ xảy ra tại xã Quang Đồng mà còn lan sang nhiều địa phương lân cận như xã Vân Du, khiến người trồng đào đồng loạt thấp thỏm lo "mất Tết".
Xã Vân Du được biết đến như "thủ phủ đào" ở Nghệ An. Theo người dân địa phương, cả vùng này có khoảng 35ha trồng đào với nhiều giống như: đào buông, đào cành truyền thống, đào Nhật Tân...
Đa số vườn đào của các hộ dân ở xã Quang Đồng cũng đã bung nở khiến ai cũng thấp thỏm lo âu.
Năm nay thời tiết khắc nghiệt, mưa bão nhiều khiến người nông dân trồng đào vất vả mới chăm sóc cho cây phát triển tốt được. Tuy nhiên, do năm nhuận, nhiều vườn đào đến đầu tháng Chạp đã thi nhau bung. Một gốc đào có giá bán trung bình từ 400.000 - 500.000 đồng là nguồn thu nhập chính của nhiều hộ dân. "Cả năm chỉ trông chờ vào mấy ngày Tết. Giờ đào nở hết, công sức coi như đổ sông đổ bể", chị Hiếu nói.
Với những cây đào có giá trị cao nhưng đã nở tàn, nhiều hộ buộc phải cắt bỏ cành, ghép mầm để nuôi lại cho vụ tết năm sau, chấp nhận thua lỗ nặng trong năm nay.
Theo ông Lê Văn Hồng, Chủ tịch UBND xã Quang Đồng, toàn xã hiện có hơn 40ha đào với trên 300 hộ dân tham gia trồng, đây là một trong những làng nghề mang lại thu nhập chính cho người dân địa phương.
"Hằng năm, trồng đào mang lại nguồn thu từ 12 - 15 tỷ đồng cho người dân. Tuy nhiên, năm nay đào nở sớm khiến thiệt hại ước khoảng 40%", ông Hồng cho biết.
Theo lãnh đạo UBND xã Quang Đồng, nguyên nhân chính là do giữa năm xảy ra nhiều đợt mưa bão khiến cây đào rụng lá sớm, cuối năm thời tiết nắng ấm kéo dài đã kích thích cây ra hoa trước thời điểm mong muốn. Người dân hiện chỉ còn biết trông chờ diễn biến thời tiết để hy vọng vớt vát phần nào chi phí và công sức đã bỏ ra.
Toàn xã Quang Đồng hiện có hơn 40ha đào với trên 300 hộ dân tham gia trồng.
Theo người dân, thời tiết nắng ấm kéo dài cuối năm là nguyên nhân khiến đào nở sớm.
Nhiều chủ vườn cho biết, khi đào nở muộn còn có thể can thiệp để kịp Tết, nhưng năm nay thời tiết nắng ấm khiến hoa nở sớm, người trồng gần như không có cách nào cứu vãn.
Sắc đào rực rỡ trong vườn trái ngược với nỗi lo của người trồng.
Năm nay thời tiết khắc nghiệt, mưa bão nhiều khiến người nông dân trồng đào rất vất vả.
Một số cây đào giá trị cao không thể bán buộc người trồng phải cắt tỉa, ghép mầm để nuôi cho năm sau.
