Tôi đã điều trị lao tại bệnh viện và hiện vẫn đang dùng thuốc theo phác đồ điều trị ngoại trú. Con rể tôi biếu một chai rượu bổ ngâm thuốc Đông y, nghe nói quý, hiếm và có tác dụng tăng sức. Đề nghị quý báo cho biết tôi đang chữa lao có uống được rượu bổ?
Hoàng Phú Lợi (Ninh Bình)
Ông đang dùng thuốc điều trị lao, dù ngoại trú cũng không nên uống rượu bởi chúng tăng hại cho gan. Rượu tấn công ngay vào trung tâm khử độc này. Rượu sau khi uống chỉ có 5% được thải trừ nguyên dạng trong nước tiểu, mồ hôi, nước bọt, hơi thở và sữa. Còn đến 90-95% rượu được chuyển hóa tại gan qua nhiều giai đoạn để chuyển ethanol thành acetaldehyd (một chất rất độc), rồi sau đó chuyển thành carbonic (CO2) và nước để loại ra khỏi cơ thể.
 Ảnh minh họa (nguồn Internet) |
Với thuốc, hầu hết các thuốc vào cơ thể đều phải qua gan khử độc, đặc biệt là thuốc trị lao thường có độc tính cao. Rượu ức chế chuyển hóa thuốc qua gan làm tăng độc tính của thuốc chống lao. Như isoniazid (biệt dược là rimifon, INH, fimazid…) và các dẫn chất của nó. Isoniazid độc với gan đặc biệt là 3 tháng đầu điều trị, nhất là phải phối hợp với rifampicin (một thuốc chữa lao thường được dùng phối hợp). Độc của isoniazid là hủy hoại tế bào gan, còn rifampicin thì với tác dụng là một men cảm ứng làm tăng độc tính của isoniazid. Biểu hiện sớm nhất của tình trạng viêm gan do thuốc điều trị lao là người mệt mỏi rã rời, bải hoải chân tay, chán ăn, lợm giọng, buồn nôn…
Do vậy, bệnh nhân đang dùng thuốc điều trị lao mà lại vẫn uống rượu (dù là rượu bổ) thì chẳng khác nào giúp chúng “hợp đồng tác chiến” tăng thêm sức mạnh tấn công vào gan, hủy hoại tế bào gan. Đó còn chưa tính đến việc dùng phối hợp các thuốc Tây y với các thuốc bổ Đông y, người ta chưa thật sự hiểu rõ tính chất dược lý của thuốc Nam, thuốc Bắc (các thuốc ngâm bào chế rượu bổ) ra sao, tương tác có hại làm giảm hiệu quả điều trị lao như thế nào.
Qua những dẫn liệu nói trên, trong khi đang điều trị lao ông không nên uống rượu, cho dù rượu đó được coi là quý, hiếm và rất bổ. Bệnh lao nếu dùng thuốc đúng phác đồ điều trị, đúng thời gian quy định có thể khỏi hẳn bệnh.
BS. Vũ Nguyên Khiết