(SKDS) - Hạ viện Nhật Bản đã thông qua dự luật tăng thuế tiêu dùng nhiều tranh cãi. Tuy nhiên, sự phản đối của hai phái trong đảng Dân chủ Nhật Bản (DPJ) cầm quyền do hai chính trị gia lão luyện, gồm cựu Chủ tịch đảng DPJ Ichiro Ozawa và cựu Thủ tướng Yukio Hatoyama cầm đầu, đối với dự luật này, đã bộc lộ sự chia rẽ sâu sắc trong đảng Cầm quyền.
Dự luật do Thủ tướng Nhật Bản Yoshihiko Noda đệ trình liên quan tới sự cải cách thuế và phúc lợi xã hội, trong đó cho phép Chính phủ tăng thuế từ 5% hiện nay lên 8% vào tháng 4/2014 và tiếp tục tăng lên 10% kể từ tháng 10/2015. Thủ tướng Noda nêu rõ, dự luật nói trên cần được thông qua nhằm thực hiện mục đích chính của đợt cải cách lần này là mang lại phúc lợi xã hội đầy đủ cho tất cả mọi người. Và để thực hiện mục tiêu đó, việc tăng thuế tiêu thụ là không thể tránh khỏi khi mà Nhật Bản đang phải chịu khoản nợ công gấp hơn hai lần GDP của đất nước.
Ông Noda kêu gọi các đảng chính trị và người dân ủng hộ dự luật để gói cải cách do Chính phủ đề xướng được thông qua, nhằm vực dậy nền kinh tế đình trệ 20 tháng nay. Dự báo, mức nợ công của Nhật Bản có thể lên tới 223% GDP trong năm 2013 từ mức 214% GDP trong năm nay. Chuyên gia kinh tế Takuji Aida thuộc Ngân hàng Thuỵ Sĩ UBS tính toán, nếu không có những biện pháp kích thích tăng trưởng kinh tế và tăng thuế tiêu thụ thì Nhật Bản chỉ đạt mức tăng GDP 0% trong năm tài chính 2014. Tuy nhiên, nếu thực thi hiệu quả những biện pháp nêu trên, Nhật Bản có thể đạt nhịp độ tăng trưởng kinh tế từ mức 2,2% lên 2,9% trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2014 nhờ tăng được 50,4 tỷ USD trong tiêu dùng và đầu tư do tăng thuế tiêu thụ mang lại.
Thủ tướng Yoshihiko Noda đối mặt với nguy cơ tan rã trong Chính phủ Nhật Bản. |
Trước thềm cuộc bỏ phiếu, lãnh đạo đảng DPJ không có tâm lý “nín thở” chờ đợi kết quả, bởi dự luật đã nhận được sự ủng hộ từ trước đó của hai đảng đối lập chính là Dân chủ tự do (LDP) và Công minh mới (NKT). Tuy nhiên, trong số 363 phiếu ủng hộ dự luật thì có 96 phiếu chống, đáng chú ý là có tới 57 phiếu chống của các nghị sĩ DPJ. Ngoài ra, 16 nghị sĩ thuộc đảng này đã vắng mặt hoặc không bỏ phiếu để phản đối việc thông qua dự luật. 73 nghị sĩ chống đối quyết định của ban lãnh đạo DPJ này được mệnh danh là nhóm “chống đối”, đứng đầu nhóm là cựu Chủ tịch đảng DPJ Ozawa, người có công lớn dẫn dắt DPJ trong cuộc bầu cử tháng 8/2009, đưa đảng này lên nắm quyền lãnh đạo đất nước.
Trong một quyết định được cho là khá “cứng rắn”, ban lãnh đạo DPJ đã khai trừ ông Ozawa cùng 48 thành viên khác trong đảng, gồm 36 hạ nghị sĩ và 12 thượng nghị sĩ, nộp đơn xin ra khỏi đảng này, đồng thời quyết định tạm đình chỉ hoạt động của 19 thành viên khác, những người trước đó cũng đã bỏ phiếu chống dự luật tăng thuế tiêu dùng của Chính phủ nhưng không nộp đơn xin ra khỏi đảng. Về phần mình, ông Ozawa công khai tỏ ý định lập một chính đảng mới với thành phần gồm các nghị sĩ vừa bị ly khai khỏi đảng DPJ.
Chỉ cần có từ 54 nghị sĩ trở lên từ bỏ, DPJ sẽ trở thành đảng cầm quyền thiểu số và Chính phủ Nhật Bản đứng trước nguy cơ tan rã. Cho nên, dù tỏ ra “rất thất vọng” trước thái độ của nhóm “chống đối”, nhưng Thủ tướng Noda cũng lường trước được những “cái mất” nhiều hơn “cái được” đối với tương lai chính trị của đảng DPJ do ông đứng đầu. Thủ tướng nhấn mạnh, ngay lúc này, ông sẽ nỗ lực cùng ban lãnh đạo DPJ “vực dậy” sự đoàn kết trong nội bộ đảng. Tổng Thư ký DPJ Azuma Koshiishi cũng có cùng quan điểm nói trên. Ông nêu rõ: “Để đảng Dân chủ tiếp tục nắm quyền thì không được phép làm đảng tan rã. Đây là nhiệm vụ hàng đầu”.
Những người ủng hộ dự luật cải cách nói trên coi việc Hạ viện Nhật Bản thông qua dự luật tăng thuế tiêu thụ là thắng lợi của Thủ tướng Noda. Ngay sau khi được Hạ viện Nhật Bản thông qua, gói dự thảo luật nói trên đã được trình lên Thượng viện nước này. Theo các chuyên gia chính trị Nhật Bản, trong trường hợp Thủ tướng Noda “mạnh tay” với nhóm “chống đối”, kịch bản DPJ tan rã là điều khó tránh. Sự bất đồng trong nội bộ DPJ đẩy chính quyền của Thủ tướng Noda vào tình thế khó khăn hơn khi phe đối lập gây sức ép yêu cầu Thủ tướng giải tán Hạ viện và tiến hành bầu cử trước thời hạn.
Thạch Bảo Bảo Theo (Reuters, THX)
