"Điểm tựa" từ chính sách mới cho tuyến đầu y tế vùng khó
Nghị định số 350/2026/NĐ-CP của Chính phủ về chế độ phụ cấp ưu đãi nghề đối với nhân viên y tế được ban hành không chỉ đánh dấu bước ngoặt lớn trong hoàn thiện chính sách đãi ngộ, mà còn thắp lên ngọn lửa nhiệt huyết, tiếp thêm điểm tựa vững chắc để đội ngũ y bác sĩ, nhân viên y tế công tác tại các vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo yên tâm bám bản, chăm sóc sức khỏe cho nhân dân.
Nhiều năm qua, lực lượng nhân viên y tế công tác tại các vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi luôn phải đối mặt với muôn vàn thiếu thốn: từ cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế cho đến khoảng cách địa lý biệt lập và áp lực công việc lớn. Dù chịu nhiều vất vả, rủi ro và thiệt thòi, họ vẫn kiên cường bám trụ tại các trạm y tế xã, phòng khám khu vực để thực hiện sứ mệnh "lương y như từ mẫu", là điểm tựa y tế đầu tiên và duy nhất của đồng bào nơi phên giậu Tổ quốc.
Đãi ngộ xứng đáng để nhân viên y tế vùng khó khăn vững vàng bám bản. Ảnh: PV
Mặc dù đã nhận được sự quan tâm mạnh mẽ từ các chính sách mới, hệ thống y tế cơ sở hiện nay vẫn phải gánh trên vai hàng loạt thách thức mang tính cố hữu. Trước hết là tình trạng cơ sở vật chất xuống cấp và trang thiết bị y tế thiếu thốn, đồng bộ kém. Nhiều trạm y tế xã tại vùng sâu, vùng xa được xây dựng từ nhiều thập kỷ trước nay đã hư hỏng, thiếu máy siêu âm, máy xét nghiệm cơ bản hay các dòng thuốc thiết yếu trong danh mục BHYT. Điều này khiến người dân giảm niềm tin, có tâm lý "vượt tuyến" lên các bệnh viện trung ương ngay cả với những bệnh lý thông thường, gây nên tình trạng quá tải nghiêm trọng ở tuyến trên trong khi tuyến dưới lại hoạt động cầm chừng.
Bên cạnh đó, bài toán thiếu hụt và "già hóa" nguồn nhân lực chất lượng cao vẫn là một nút thắt khó gỡ. Nhiều trạm y tế nhiều năm liền không tuyển dụng được bác sĩ chính quy do môi trường làm việc ít cơ hội phát triển chuyên môn, cơ chế tự chủ tài chính còn nhiều vướng mắc và khối lượng công việc hành chính quá tải (từ quản lý hồ sơ sức khỏe điện tử, thực hiện hàng chạp chương trình mục tiêu quốc gia đến công tác tiêm chủng, giám sát dịch bệnh). Việc một nhân viên y tế phải kiêm nhiệm quá nhiều vai trò không chỉ gây áp lực tâm lý nặng nề mà còn làm giảm thời gian dành cho công tác khám chữa bệnh chuyên môn.
Chính vì vậy, bên cạnh việc tăng mức phụ cấp ưu đãi, việc đầu tư đồng bộ về hạ tầng, hiện đại hóa trang thiết bị và đổi mới cơ chế tài chính cho y tế cơ sở mới là giải pháp căn cơ giúp "lá chắn" chăm sóc sức khỏe ban đầu thực sự vững mạnh.
Chính phủ đã ban hành Nghị định số 350/2026/NĐ-CP, quy định các mức phụ cấp ưu đãi nghề đột phá dành riêng cho lực lượng y tế. Điểm nhấn nhân văn và quan trọng bậc nhất của Nghị định này là việc thiết lập khung phụ cấp ưu đãi nghề ở mức cao nhất — từ 70% đến 80% — áp dụng trực tiếp cho các đối tượng viên chức làm chuyên môn y tế đang công tác tại vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo và các lĩnh vực y tế dự phòng, y tế cơ sở đặc thù.
Sự điều chỉnh này là sự ghi nhận vô cùng xứng đáng của Đảng, Nhà nước và Chính phủ đối với những cống hiến thầm lặng của đội ngũ y bác sĩ tuyến đầu, đồng thời hiện thực hóa chủ trương ưu tiên phát triển y tế cơ sở, y tế vùng khó khăn trong giai đoạn mới.
Giải tỏa áp lực kinh tế, giữ chân nhân tài gắn bó lâu dài với bản làng
Ngay khi thông tin về Nghị định số 350/2026/NĐ-CP được triển khai trong thực tiễn, bầu không khí tại các trung tâm y tế huyện, trạm y tế xã vùng cao và các vùng đặc biệt khó khăn đã tràn ngập niềm vui và sự phấn khởi.
Chia sẻ về chính sách mới, nhiều cán bộ y tế lâu năm tại các trạm y tế vùng biên giới bày tỏ sự xúc động. Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt ngày càng tăng và đặc thù công việc trực gác 24/24 giờ đối mặt với nhiều nguy cơ dịch bệnh, mức phụ cấp ưu đãi nghề được nâng lên rõ rệt đã giúp gia tăng đáng kể nguồn thu nhập hằng tháng.
Quan trọng hơn, chính sách này đã giải tỏa được gánh nặng cơm áo gạo tiền, giúp các y bác sĩ trẻ và nhân viên y tế yên tâm hơn về mặt tâm lý, không còn cảnh trăn trở giữa việc bám trụ lại buôn làng hay chuyển dịch về các thành phố lớn tìm kiếm cơ hội thu nhập cao hơn. Khi đời sống vật chất được chăm lo thiết thực, ngọn lửa đam mê nghề nghiệp lại được thắp sáng, giúp họ vững vàng tâm thế gắn bó lâu dài với sự nghiệp chăm sóc sức khỏe cho đồng bào các dân tộc.
Đầu tư cho nhân lực y tế vùng khó khăn chính là đầu tư cho nền tảng vững chắc nhất của hệ thống y tế toàn dân. Sự kết hợp đồng bộ giữa Nghị định 350/2026/NĐ-CP về phụ cấp ưu đãi nghề và các chính sách đặc thù khác đã tạo nên một hành lang pháp lý toàn diện, giải quyết căn cơ bài toán "chảy máu chất xám" và thiếu hụt nhân lực y tế tại tuyến cơ sở.
Với những chính sách đãi ngộ ngày càng thỏa đáng và thiết thực, các cơ sở y tế vùng sâu, vùng xa nay có thêm động lực lớn để thu hút nguồn nhân lực trẻ, bác sĩ mới ra trường tình nguyện lên đường công tác. Chất lượng khám chữa bệnh ban đầu cho người dân vùng cao nhờ đó được nâng lên rõ rệt, khoảng cách tiếp cận dịch vụ y tế giữa các vùng miền dần được thu hẹp.
Nghị định số 350/2026/NĐ-CP không chỉ là một văn bản quy phạm pháp luật mang tính kỹ thuật, mà thực sự là một "điểm tựa" nhân văn sâu sắc, tôn vinh những người thầy thuốc đang ngày đêm âm thầm cống hiến thầm lặng, giữ gìn mạch sống và sức khỏe cho từng bản làng trên mọi miền Tổ quốc.
