Liên tiếp chỉ trong vòng chưa đầy một tháng, liên bộ Tài chính - Công thương đã cho tăng giá xăng hai lần. Trước đó, ngày 10/6 liên bộ Tài chính - Công thương đã cho phép không chỉ cho tăng giá như Quyết định 51 của Bộ Tài chính là 500 đồng/lít xăng A92 mà là cho tăng hẳn 1.000 đồng cho tương thích với giá xăng dầu thế giới. Và mới đây nhất là ngày 1/7, giá xăng lại tiếp tục tăng lên 700 đồng/lít . Đây là những mức tăng vượt mọi dự đoán và nói theo Chủ tịch Hiệp hội vận tải Nguyễn Mạnh Hùng, đây là mức tăng vượt mức chịu đựng của ngành vận tải. Có lẽ phải nhắc lại rằng, xăng tăng thêm 1.000 đồng/lít so với mức giá quý I giá xăng đã tăng 22,7%, giá dầu tăng 14,3%. Theo các tính toán, một khi xăng tăng giá thì chi phí của các doanh nghiệp vận tải ô tô sẽ tăng theo ít nhất là 10%. Xe chạy dầu cũng tăng không dưới 7%. Không còn nghi ngờ gì nữa, đây là mức tăng đáng quan ngại. Một chủ hãng taxi nói rằng, qua nhiều lần "điều chỉnh" giá xăng đã tăng thêm 2.500 đồng/lít. Nếu tính trung bình tốn 10 lít xăng cho 100km, theo giá xăng mới này, chạy 100km tốn thêm 25.000 đồng. Các loại xe lớn "ăn" xăng hơn sẽ tốn hơn. Tuy nhiên, tăng giá cước xe taxi tưởng dễ mà lại khó, ít nhất là khó hơn xe buýt, xe khách bởi điều chỉnh đồng hồ taximeter không đơn giản như đóng một con dấu giá mới lên vé xe. Các taximeter phải qua kiểm định, kẹp chì với thời gian phải tính bằng tháng. Vết xe đổ của thời tăng giá xăng quá nhanh lại có cơ hội tái diễn. Cuốn theo chiều giá xăng dầu chắc chắn không chỉ có các doanh nghiệp vận tải ô tô, giá thành nhiều loại hàng hóa sẽ tăng theo chiều giá cuốn của xăng dầu. Người tiêu dùng có kinh nghiệm sẽ tính được ngay các loại hàng hóa sử dụng xăng dầu trực tiếp ngay từ đầu vào như đánh bắt thủy hải sản, một số nhà máy điện. Mớ rau, quả trứng, miếng thịt bán ở chợ cóc, viên gạch, bao xi-măng, thanh thép ở cửa hàng vật liệu xây dựng cũng lăm le tăng thêm chút giá vì lý do giá cước vận chuyển...
Trong bối cảnh hiện nay, giá xăng dầu tăng đột biến sẽ ảnh hưởng đến kinh tế vĩ mô. Sau mấy tháng có chiều hướng giảm, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 5 đã nhích lên tới mức 0,4%. Tháng 6, do tăng giá xăng, CPI sẽ vượt qua con số 0,4%. Các chuyên gia kinh tế cảnh báo rằng, trong khi gói kích cầu đang phát huy tác dụng việc tăng mặt bằng giá vì giá xăng dễ góp phần tăng nguy cơ tái lạm phát vào các tháng cuối năm. Đây là điều đã được cảnh báo dễ trở thành nguy cơ nhỡn tiền. Việc cần làm ngay là sớm đưa vào hoạt động quỹ bình ổn giá xăng dầu, chậm nhất là trong quý III để kiềm chế “con ngựa giá xăng dầu bất kham”.
Bảo Giang