Tại Hoa Kỳ, việc tầm soát ung thư vú cho phụ nữ trên 75 tuổi hiện vẫn là chủ đề gây tranh cãi do thiếu sự thống nhất trong các hướng dẫn y tế chính thức. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới đây từ Trường Y David Geffen thuộc UCLA đã mở ra cái nhìn lạc quan về lợi ích của việc tiếp tục chụp nhũ ảnh ở nhóm tuổi này.
Các khuyến nghị sàng lọc ung thư vú hiện tại dành cho người từ 75 tuổi trở lên
Các tổ chức y tế lớn tại Hoa Kỳ hiện đang chia làm hai luồng quan điểm đối với phụ nữ trên 74 tuổi:
Nhóm thận trọng: Nhóm đặc nhiệm về dịch vụ phòng ngừa Hoa Kỳ (cập nhật năm 2024) chỉ khuyến cáo tầm soát đến tuổi 74. Với người trên 75 tuổi, cơ quan này cho rằng "thiếu bằng chứng" để đưa ra kết luận chung, do đó việc tầm soát nên dựa trên thảo luận cá nhân giữa bác sĩ và bệnh nhân.
Nhóm ủng hộ: Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (ACS) và Trường Cao đẳng X quang Hoa Kỳ (ACR) khuyến nghị tiếp tục tầm soát miễn là phụ nữ còn khỏe mạnh, dự kiến sống thêm ít nhất 10 năm và không có các bệnh lý kèm theo nghiêm trọng làm giảm tuổi thọ.
Phát hiện đột phá từ nghiên cứu của UCLA
Tiến sĩ Nimmi Kapoor cùng các cộng sự đã thực hiện nghiên cứu quan sát trên 174 phụ nữ từ 80 tuổi trở lên được chẩn đoán ung thư vú tại UCLA (giai đoạn 2013-2020). Kết quả cho thấy:
Tăng cơ hội điều trị nhẹ nhàng: Ung thư được phát hiện sớm thông qua chụp nhũ ảnh thường ở giai đoạn đầu, cho phép giảm cường độ điều trị (có thể chỉ cần dùng thuốc uống) mà vẫn đạt kết quả xuất sắc.
Giảm tỷ lệ tử vong: Những bệnh nhân thực hiện chụp nhũ ảnh có nguy cơ tử vong thấp hơn 74% và nguy cơ tái phát thấp hơn 55%, ngay cả khi đã điều chỉnh các yếu tố về tuổi tác và loại khối u.
Dễ dàng chẩn đoán: Việc phát hiện bất thường ở phụ nữ lớn tuổi thực tế dễ dàng hơn nhờ có dữ liệu hình ảnh nhiều năm trước đó để so sánh.

Ung thư được phát hiện sớm thông qua chụp nhũ ảnh thường ở giai đoạn đầu, cho phép giảm cường độ điều trị. Ảnh minh họa: AI
Đặc điểm loại ung thư ở người cao tuổi
Đa số các trường hợp trong nghiên cứu đều thuộc loại ung thư phổ biến nhất: Dương tính với thụ thể estrogen và âm tính với HER2. Đây là loại khối u có tiên lượng tốt và khả năng đáp ứng điều trị cao nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm.
Những lưu ý cần cân nhắc
Dù kết quả nghiên cứu rất khả quan, các chuyên gia cũng lưu ý rằng việc tầm soát đại trà ở nhóm tuổi này vẫn cần xem xét các mặt trái tiềm tàng:
- Dương tính giả: Dẫn đến các xét nghiệm bổ sung không cần thiết.
- Gánh nặng tâm lý và tài chính: Gây căng thẳng không đáng có cho người cao tuổi.
Tuổi tác là một yếu tố nguy cơ chính của ung thư vú. Nghiên cứu này khẳng định tầm quan trọng của việc cá nhân hóa lộ trình tầm soát. Đối với những phụ nữ cao tuổi có sức khỏe tốt, chụp nhũ ảnh không chỉ là một xét nghiệm hình ảnh, mà là cơ hội để duy trì chất lượng cuộc sống thông qua việc can thiệp sớm và nhẹ nhàng.
Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng nghiên cứu này chỉ bao gồm những phụ nữ được chẩn đoán mắc ung thư vú, do đó nó không thể hiện được những mặt trái tiềm tàng của việc sàng lọc, chẳng hạn như kết quả dương tính giả, các xét nghiệm bổ sung hoặc căng thẳng về mặt cảm xúc và tài chính. Cần có các nghiên cứu quy mô lớn hơn để xác nhận lợi ích của chụp nhũ ảnh ở nhóm tuổi này.

