Chuyển đổi số không chỉ là đưa hồ sơ giấy lên máy tính
Tại Hội nghị Khoa học Kỹ thuật thường niên năm 2026 do Bệnh viện Đa khoa Thủ Đức tổ chức, TS.BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu – Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM cho biết, chuyển đổi số là công cụ, đổi mới giáo dục là gốc rễ nhằm có những thầy thuốc tương lai giỏi chuyên môn theo chuẩn hội nhập và làm chủ được công nghệ y sinh học hiện đại. Chuyển đổi số, nghiên cứu khoa học và đào tạo y khoa phải hướng đến mục tiêu nâng cao chất lượng điều trị, bảo đảm an toàn người bệnh.
TPHCM đang từng bước trở thành trung tâm y tế chuyên sâu, chất lượng cao của khu vực. Tuy nhiên, để đạt mục tiêu này, việc đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị là chưa đủ. Hệ thống y tế phải có khả năng tạo ra tri thức, tiếp nhận những tiến bộ mới, ứng dụng vào thực hành và nhân rộng các mô hình hiệu quả.

TS.BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu – Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM phát biểu tại hội nghị. Ảnh: P.Thương.
"Chuyển đổi số không đơn giản là đưa quy trình giấy lên máy tính. Đích đến là một bệnh viện vận hành thông minh hơn, ra quyết định bằng dữ liệu tốt hơn và chăm sóc người bệnh an toàn hơn", Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM nhấn mạnh.
Theo Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM, các bệnh viện cần chuyển từ số hóa hồ sơ sang số hóa quá trình ra quyết định và quản trị. Trong đó, chú trọng chất lượng, khả năng liên thông dữ liệu bệnh án điện tử, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) phù hợp, đồng thời bảo đảm an toàn thông tin và quyền riêng tư của người bệnh.
Bên cạnh đó, nghiên cứu khoa học phải xuất phát từ những vấn đề thực tế trong điều trị. Giá trị của nghiên cứu không chỉ nằm ở số lượng bài báo công bố mà quan trọng hơn là giải quyết được những khó khăn trong hoạt động bệnh viện, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc người bệnh.
"Hiệu quả của một bệnh viện hiện đại không chỉ được đánh giá bằng quy mô, số kỹ thuật hay lượt khám mà còn ở chất lượng chuyên môn, an toàn người bệnh, hiệu quả sử dụng nguồn lực và trải nghiệm của người bệnh. Mọi đổi mới trong bệnh viện rốt cuộc đều quay về phục vụ cho người bệnh", TS.BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu nhấn mạnh.
Thời gian làm bệnh án giảm từ 90 phút xuống còn 30 phút
TS.BS.CKII Vũ Trí Thanh – Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Thủ Đức cho biết, bệnh viện bắt đầu ứng dụng công nghệ thông tin trong khám chữa bệnh từ nhiều năm trước và được Bộ Y tế lựa chọn thí điểm bệnh án điện tử từ năm 2016. Đến nay, bên cạnh bệnh án điện tử, bệnh viện đã xây dựng nhiều phần mềm quản trị, hệ thống bảng điều khiển dữ liệu (dashboard) phục vụ công tác điều hành.

TS.BS.CKII Vũ Trí Thanh – Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Thủ Đức cho biết, chuyển đổi số giúp giảm thời gian làm hồ sơ bệnh án, nâng cao hiệu quả quản trị và chất lượng chăm sóc người bệnh. Ảnh: P.Thương.
Các phần mềm cho phép theo dõi hoạt động khám chữa bệnh, xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và thời gian người bệnh phải chờ đợi trong từng công đoạn, từ khi bắt đầu khám đến lúc nhận thuốc. Thông qua dữ liệu thu thập được, bệnh viện xác định những khâu có nguy cơ ùn tắc, quá tải để điều chỉnh quy trình, bổ sung trang thiết bị và cải thiện chất lượng phục vụ.
Theo TS.BS.CKII Vũ Trí Thanh, trước đây, khi sử dụng bệnh án giấy, bác sĩ trung bình mất khoảng 90 phút để hoàn thành một bệnh án. Khi chuyển sang bệnh án điện tử, thời gian này có thể rút xuống còn khoảng 30 phút. Như vậy, thời gian thực hiện công việc hành chính giảm khoảng 60 phút, tương đương gần 67%.
"Giảm thời gian làm công tác hành chính, trả lại thời gian cho bác sĩ tiếp xúc với người bệnh, hỏi bệnh kỹ hơn, giải thích và tư vấn để người bệnh hiểu rõ tình trạng sức khỏe của mình", Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Thủ Đức chia sẻ.
Không chỉ trong khám chữa bệnh, chuyển đổi số còn giúp bệnh viện giải quyết những bất cập trong quản lý thuốc và vật tư y tế, kiểm soát chính xác lượng thuốc, vật tư tồn kho tại từng thời điểm.
Hướng đến cá thể hóa điều trị bằng dữ liệu lớn
Theo Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Thủ Đức, chuyển đổi số còn đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển mô hình điều trị toàn diện và cá thể hóa. Bệnh viện đang xây dựng, chuẩn hóa các phác đồ chẩn đoán và điều trị dựa trên hướng dẫn của Bộ Y tế và các hội chuyên ngành quốc tế. Đồng thời, tăng cường kiểm soát việc tuân thủ phác đồ thông qua hoạt động bình bệnh án, đánh giá chất lượng chuyên môn.
Việc điều trị không chỉ dựa vào tên bệnh mà còn phải xem xét đặc điểm của từng người bệnh, từ yếu tố di truyền, tình trạng sức khỏe đến khả năng đáp ứng thuốc để lựa chọn phương pháp phù hợp.
Để thực hiện hiệu quả, TS.BS.CKII Vũ Trí Thanh cho rằng, cần xây dựng cơ sở dữ liệu lớn giúp xác định mô hình bệnh tật, nhóm bệnh phổ biến, đặc điểm người bệnh và nhu cầu điều trị. Từ dữ liệu này, bệnh viện có thể chủ động chuẩn bị nhân lực, trang thiết bị, thuốc và vật tư, hạn chế tình trạng thiếu nguồn lực khi tiếp nhận, điều trị người bệnh.
Tuy nhiên, theo TS.BS.CKII Vũ Trí Thanh, việc ứng dụng công nghệ thông tin và AI vẫn còn nhiều việc phải thực hiện, cần triển khai từng bước, phù hợp với điều kiện thực tế.