Chuyển đổi số mở đường cho bệnh viện xanh
Ngày 30/12/2024, Bộ Y tế ban hành kế hoạch thực hiện Chiến lược quốc gia và Kế hoạch hành động quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2025–2030. Mục tiêu được xác định là xây dựng nền y tế xanh, thông minh gắn với tăng trưởng xanh và phát triển bền vững, thúc đẩy sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm tác động tiêu cực đến môi trường và nâng cao chất lượng dịch vụ y tế.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, các cơ sở y tế cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trước hết, cần rà soát mức tiêu thụ điện, nước, nhiên liệu và vật tư theo từng khu vực; xác định những khâu có nguy cơ lãng phí để xây dựng kế hoạch cải tiến phù hợp. Việc theo dõi định kỳ các chỉ số sẽ giúp bệnh viện đánh giá kết quả, điều chỉnh giải pháp và sử dụng ngân sách hiệu quả hơn.
Thực hiện bệnh án điện tử tại Bệnh viện Bạch Mai, Việc giảm in phim chẩn đoán hình ảnh và giấy tờ liên quan được bệnh viện xác định là một trong những giải pháp giúp tiết kiệm chi phí, vật tư và nguồn lực vận hành. Ảnh: T.A
Công tác quản lý chất thải cũng cần được đặt ở vị trí trọng tâm. Phân loại đúng tại nguồn, thu gom và lưu giữ đúng quy định, vận hành hiệu quả hệ thống xử lý nước thải là những yêu cầu bắt buộc. Với chất thải có khả năng tái chế, bệnh viện cần thực hiện theo đúng quy định và bảo đảm không làm ảnh hưởng đến kiểm soát nhiễm khuẩn. Việc giảm sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần cũng cần được triển khai phù hợp với yêu cầu chuyên môn, không đánh đổi an toàn người bệnh để đạt mục tiêu giảm rác.
Bên cạnh đó, chuyển đổi số đang mở ra hướng tiếp cận mới. Khi quy trình khám, chữa bệnh được số hóa, dữ liệu được kết nối và công tác quản trị được thực hiện trên nền tảng công nghệ, bệnh viện có thể giảm giấy tờ, hạn chế thao tác trùng lặp, rút ngắn thời gian chờ và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực.
Đặc biệt, bệnh án điện tử giúp giảm nhu cầu in ấn, lưu trữ hồ sơ giấy; việc quản lý dữ liệu chẩn đoán hình ảnh trên hệ thống số có thể hạn chế sử dụng phim in khi điều kiện chuyên môn cho phép. Các nền tảng đăng ký khám, thanh toán không dùng tiền mặt và tra cứu thông tin trực tuyến cũng góp phần giảm thủ tục hành chính, cải thiện trải nghiệm của người bệnh.
Gắn chuyển đổi số với quản trị bền vững
Là bệnh viện tuyến cuối có quy mô hoạt động lớn, Bệnh viện Bạch Mai đang triển khai đồng thời các giải pháp chuyển đổi số và quản lý môi trường, hướng tới mô hình bệnh viện hiện đại, sử dụng hiệu quả nguồn lực.
Theo thông tin được công bố, bệnh viện đã triển khai bệnh án điện tử từ tháng 11/2024, từng bước chuyển từ quản lý hồ sơ giấy sang lưu trữ và khai thác dữ liệu trên hệ thống số. Việc giảm in phim chẩn đoán hình ảnh và giấy tờ liên quan được bệnh viện xác định là một trong những giải pháp giúp tiết kiệm chi phí, vật tư và nguồn lực vận hành.
Theo chia sẻ của lãnh đạo bệnh viện, riêng việc không in phim X-quang, cắt lớp vi tính, cộng hưởng từ và các giấy tờ liên quan giúp bệnh viện tiết kiệm khoảng 100 tỷ đồng mỗi năm.
Song song với số hóa, tháng 3/2026, Bệnh viện Bạch Mai khởi động dự án triển khai các tiêu chí về môi trường, xã hội và quản trị (ESG), hướng tới nâng cao hiệu quả quản trị, sử dụng hợp lý tài nguyên và giảm tác động môi trường.
Theo kế hoạch, bệnh viện đặt mục tiêu tối ưu từ 10–15% nguồn lực năng lượng, tập trung giảm điện, nước tiêu thụ trên mỗi giường bệnh. Đơn vị cũng hướng tới giảm chất thải nguy hại, chất thải lây nhiễm phát sinh, tăng cường phân loại tại nguồn, tối ưu quy trình thu gom, lưu giữ, xử lý và gia tăng tỷ lệ chất thải có khả năng tái chế.
Bệnh viện hiện vận hành hệ thống xử lý nước thải với công suất 2.500–3.000 m³/ngày đêm, bảo đảm nước thải sau xử lý đạt quy chuẩn đầu ra cột A theo thông tin bệnh viện công bố. Đây là một trong những nền tảng quan trọng để kiểm soát tác động môi trường trong hoạt động khám, chữa bệnh.
Đáng chú ý, dự án ESG không chỉ dừng ở những hoạt động riêng lẻ mà hướng tới đưa các tiêu chí phát triển bền vững vào công tác quản trị thường xuyên. Việc theo dõi mức tiêu thụ năng lượng, nước, vật tư và lượng chất thải phát sinh sẽ giúp bệnh viện xác định những khâu còn lãng phí, từ đó xây dựng giải pháp cải tiến có thể đo lường kết quả.
Số hóa quy trình, cải thiện môi trường khám chữa bệnh
Tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, chuyển đổi số được triển khai gắn với mục tiêu lấy người bệnh làm trung tâm, đồng thời cải thiện hiệu quả vận hành và xây dựng môi trường khám, chữa bệnh xanh, sạch, an toàn.
Nền tảng số UMC Care hỗ trợ người bệnh tiếp cận các dịch vụ như đăng ký khám, tra cứu thông tin, thanh toán không dùng tiền mặt và theo dõi hồ sơ sức khỏe. Theo thông tin của Đại học Y Dược TP.HCM, giải pháp hỗ trợ người bệnh ngoại trú còn kết hợp mã QR, hướng dẫn số và lực lượng sinh viên tình nguyện nhằm giúp người bệnh, đặc biệt là người cao tuổi, thuận tiện hơn trong quá trình khám, chữa bệnh.
Bệnh viện Đại học Y dược TP. Hồ Chí Minh tiên phong trong triển khai bệnh án điện tử thay thế cho hồ sơ bệnh án giấy. Ảnh: Hoàng Bách
Việc số hóa các khâu tiếp đón, điều phối và tra cứu thông tin góp phần giảm thao tác thủ công, hạn chế những thủ tục không cần thiết và hỗ trợ tổ chức luồng di chuyển trong bệnh viện hiệu quả hơn.
Cùng với đó, bệnh viện chú trọng cải thiện không gian điều trị, tận dụng ánh sáng tự nhiên, phát triển mảng xanh, duy trì vệ sinh tại khu vực công cộng và tăng cường kiểm soát nhiễm khuẩn. Công tác phân loại, quản lý chất thải y tế được thực hiện thường xuyên, kết hợp kiểm tra, giám sát nội bộ.
Năm 2025, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM đạt giải Nhất cuộc thi "Cơ sở y tế Xanh – Sạch – Đẹp" trong nhóm các cơ sở y tế trực thuộc các bộ, ngành Trung ương. Theo thông tin bệnh viện công bố, kết quả này gắn với việc ứng dụng công nghệ quản lý, cải thiện không gian khám, chữa bệnh và duy trì các hoạt động kiểm soát môi trường.
Thực tiễn tại bệnh viện cho thấy, chuyển đổi số và xây dựng môi trường xanh có thể hỗ trợ lẫn nhau. Khi quy trình được tổ chức khoa học hơn, người bệnh giảm thời gian chờ đợi, nhân viên y tế giảm thao tác hành chính và các nguồn lực được sử dụng hiệu quả hơn. Tuy nhiên, để tạo ra tác động môi trường thực chất, các giải pháp vẫn cần được đánh giá bằng những chỉ số cụ thể, thay vì chỉ dựa vào việc triển khai công nghệ hay cải thiện cảnh quan.
