Chủ tịch Quốc hội: Giảm thu ngân sách nhưng lợi ích xã hội từ phòng, chống thuốc lá rất lớn

Sáng 21/10, thảo luận tại Tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh các quy định cấm phải rõ ràng, chặt chẽ, có tính khả thi, bảo đảm thực thi hiệu quả, hướng tới mục tiêu bảo vệ sức khỏe nhân dân.

Đã quy định cấm thì phải bảo đảm thực hiện được

Cho ý kiến về dự án Luật, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn - Đoàn ĐBQH TP Hồ Chí Minh, đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định, bảo đảm thống nhất với hệ thống pháp luật hiện hành.

Về đề xuất cấm hoàn toàn trưng bày sản phẩm, bao bì, hình ảnh, tên nhãn hiệu thuốc lá tại các điểm bán buôn, bán lẻ, Chủ tịch Quốc hội đề nghị đánh giá kỹ tính khả thi, nhất là tại cửa hàng miễn thuế, nhà ga hàng không và khu vực biên giới. Đồng thời, cần phân định rõ giữa trưng bày, quảng bá thuốc lá với niêm yết giá và sử dụng tên thương mại hợp pháp.

Đối với phương án sử dụng tủ kín để không để lộ sản phẩm thuốc lá, Chủ tịch Quốc hội cho rằng đây là hướng phù hợp, nhưng cần có hướng dẫn cụ thể và chế tài đủ mạnh. Các quy định phải có khả năng kiểm soát, xử lý vi phạm trong thực tế, tránh tình trạng "cấm mà như không cấm".

Về mở rộng địa điểm cấm hút thuốc hoàn toàn, dự thảo đề xuất chuyển dần khách sạn, quán bar, karaoke, vũ trường, nhà hàng từ mô hình có khu vực hút thuốc riêng sang cấm hút thuốc hoàn toàn trong nhà theo lộ trình; đồng thời bổ sung tàu thủy, tàu hỏa vào nhóm phương tiện giao thông công cộng cấm hút thuốc hoàn toàn. Chủ tịch Quốc hội lưu ý cần quy định lộ trình rõ ràng, có giai đoạn chuyển tiếp hợp lý, tạo điều kiện để doanh nghiệp điều chỉnh hoạt động và bảo đảm thực hiện thống nhất.

Về cảnh báo sức khỏe trên bao bì thuốc lá, dự thảo đề xuất tăng diện tích từ 50% lên 85%, bổ sung thông tin tổng đài hỗ trợ cai nghiện và thay đổi định kỳ mẫu cảnh báo. Chủ tịch Quốc hội cho rằng cần đổi mới nội dung cảnh báo, tăng cường giám sát và quy định rõ thời hạn thay đổi để bảo đảm hiệu quả.

Đặc biệt, đối với thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh quan điểm kiên quyết cấm các sản phẩm đã được xác định có tác hại đối với sức khỏe. Dự thảo cần giải thích rõ khái niệm, phạm vi điều chỉnh, đối tượng và hành vi bị cấm, tính đến sự phát triển của công nghệ và các sản phẩm thuốc lá mới, tránh để công nghệ vượt qua quy định pháp luật.

Bảo vệ sức khỏe cộng đồng phải được đặt lên hàng đầu

Chủ tịch Quốc hội đề nghị tăng cường kiểm soát việc bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi, hoạt động kinh doanh qua sàn thương mại điện tử, mạng xã hội và các ứng dụng số; nghiên cứu ứng dụng phương tiện kỹ thuật để phát hiện, xử lý vi phạm. Cùng với đó, cần cắt giảm thủ tục hành chính, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

Về tác động kinh tế, xã hội, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu đánh giá đầy đủ ảnh hưởng của các chính sách đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh hợp pháp, tình trạng buôn lậu thuốc lá và nguồn thu ngân sách. Tuy nhiên, theo Chủ tịch Quốc hội, không thể chỉ nhìn vào nguồn thu ngân sách mà cần đặt trong tổng thể lợi ích xã hội và yêu cầu bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

"Mặc dù nguồn thu ngân sách có giảm nhưng mà chúng ta phòng, chống được cái này thì nó cũng đem lại lợi ích xã hội rất là lớn", Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Chủ tịch Quốc hội cũng yêu cầu hoàn thiện căn cứ khoa học, tiêu chuẩn kỹ thuật trước khi trình Quốc hội thông qua Luật; những nội dung cần cấm phải được quy định rõ ngay trong Luật, tránh phát sinh vướng mắc khi ban hành văn bản hướng dẫn.

Bên cạnh các biện pháp quản lý, cần đẩy mạnh truyền thông, hỗ trợ cai nghiện thuốc lá và xây dựng môi trường không khói thuốc. Gia đình, nhà trường, chính quyền, các tổ chức đoàn thể và toàn xã hội cần phối hợp bảo vệ thanh thiếu niên, phòng ngừa việc tiếp cận, sử dụng và lệ thuộc vào thuốc lá, nhất là các sản phẩm mới.

Chủ tịch Quốc hội đánh giá Nghị quyết số 173/2024/QH15 về cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng thể hiện quyết tâm của Quốc hội khóa XV trong phòng, chống tác hại của thuốc lá. Việc cụ thể hóa Nghị quyết trong lần sửa đổi Luật này sẽ góp phần hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và bảo vệ sức khỏe nhân dân.

Siết quản lý giá thuốc, thiết bị y tế, ngăn mua bán lòng vòng

SKĐS - Sáng 21/10, Thừa uỷ quyền của Thủ tướng Chính Phủ, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan trình Quốc hội dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 6 luật gồm Luật Trẻ em, Luật Người khuyết tật, Luật Khám bệnh, chữa bệnh, Luật Dược, Luật Người cao tuổi và Luật BHYT.