Mới đây, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lào Cai đã khởi tố Doãn Thị Huyền Trang (SN 1987, trú tại phường Yên Bái, tỉnh Lào Cai) về tội “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy”. Đáng chú ý, theo lời khai của Trang, người này biết Nguyễn Thị Mai (SN 1999) đang mang thai nhưng vẫn đưa ma túy cho Mai sử dụng.
Vậy trong trường hợp người tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy biết rõ người được cho sử dụng đang mang thai, pháp luật quy định việc xử lý như thế nào và người phạm tội có thể phải đối mặt với khung hình phạt ra sao?
Nguyễn Thị Mai đang mang thai nhưng vẫn được đưa ma túy cho sử dụng. Ảnh: Công an tỉnh Lào Cai.
Trao đổi với PV Báo Sức khỏe và Đời sống, luật sư Vương Thị Liễu, Đoàn Luật sư TP Hà Nội, cho biết, theo quy định tại Điều 255 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi, bổ sung năm 2025, tội “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy” được chia thành 4 khung hình phạt, với mức độ nghiêm khắc tăng dần tùy thuộc vào số lần phạm tội, số người được tổ chức sử dụng ma túy, độ tuổi, tình trạng của người sử dụng cũng như hậu quả về sức khỏe, tính mạng.
Ở khung cơ bản, người tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy dưới bất kỳ hình thức nào bị phạt tù từ 3 năm đến 7 năm.
Khung thứ hai, với mức phạt tù từ 7 năm đến 15 năm, được áp dụng khi người phạm tội thuộc một trong các trường hợp như: phạm tội 2 lần trở lên; tổ chức sử dụng cho từ 2 người trở lên; đối với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 18 tuổi; đối với phụ nữ mà biết là có thai; đối với người đang cai nghiện; gây tổn hại sức khỏe cho người khác với tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%; gây bệnh nguy hiểm cho người khác hoặc tái phạm nguy hiểm.
Khung thứ ba có mức phạt tù từ 15 năm đến 20 năm, áp dụng trong những trường hợp hậu quả nghiêm trọng hơn, như gây tổn hại sức khỏe cho người khác với tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% trở lên hoặc gây chết người; gây tổn hại sức khỏe cho từ 2 người trở lên mà tỷ lệ tổn thương cơ thể của mỗi người từ 31% đến 60%; gây bệnh nguy hiểm cho từ 2 người trở lên; hoặc tổ chức sử dụng ma túy đối với người dưới 13 tuổi.
Nghiêm khắc nhất là khung thứ tư, với mức phạt 20 năm tù hoặc tù chung thân, áp dụng khi hành vi gây tổn hại sức khỏe cho từ 2 người trở lên mà tỷ lệ tổn thương cơ thể của mỗi người từ 61% trở lên, hoặc làm chết từ 2 người trở lên.
Ngoài hình phạt tù, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 50 triệu đồng đến 500 triệu đồng, phạt quản chế, cấm cư trú từ 1 năm đến 5 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.
Luật sư Vương Thị Liễu, Đoàn Luật sư TP Hà Nội. Ảnh: NVCC.
Về bản chất, tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy được hiểu là những hành vi chuẩn bị các điều kiện cần thiết để sử dụng trái phép chất ma túy như bố trí, sắp xếp con người, phương tiện, dụng cụ hoặc cung cấp chất ma túy để người khác sử dụng.
"Tại điểm d khoản 2 Điều 255 quy định trường hợp tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy “đối với phụ nữ mà biết là có thai” thì thuộc khung hình phạt từ 7 năm đến 15 năm tù.
Do đó, nếu quá trình điều tra có đủ căn cứ chứng minh một người có hành vi tổ chức cho người khác sử dụng trái phép chất ma túy, đồng thời biết người được tổ chức sử dụng ma túy đang mang thai thì người phạm tội sẽ bị áp dụng tình tiết định khung quy định tại điểm d khoản 2 Điều 255, với khung hình phạt từ 7 năm đến 15 năm tù", luật sư Vương Thị Liễu nói.
