Chiến sĩ áo trắng nơi đảo tiền tiêu

Nhờ sự quan tâm, hỗ trợ từ nhiều phía, Bệnh viện huyện đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi) đã được đầu tư trang thiết bị cơ sở vật chất, đào tạo nguồn nhân lực có trình độ, tay nghề nhằm nâng cao chất lượng điều trị bệnh cho người dân huyện đảo. Tuy nhiên hiện nay, bệnh viện đang gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả khám, chữa bệnh tại chỗ...

 Đánh vật với sóng gió

“Thời gian trước, mỗi khi đau ốm là người dân thường đón tàu để vào BVĐK tỉnh Quảng Ngãi khám và điều trị. Bởi BV huyện Lý Sơn, cơ sở vật chất, trang thiết bị, nguồn lực còn thiếu hụt. Nhưng giờ thì khác, không chỉ đến khám, chữa bệnh (KCB) mà bệnh nhân còn đề nghị chúng tôi thực hiện các ca phẫu thuật trung phẫu chứ không yêu cầu chuyển viện như trước” - Phó Giám đốc BV huyện Lý Sơn - Dương Tiến Thuận phấn khởi cho biết. Thực tế chỉ mới hơn một năm trước, ngay cả việc điều trị một số bệnh liên quan đến răng, súc rửa dạ dày cho những trường hợp ngộ độc, mà BV cũng “sơ cứu, chuyển viện”, vì thiết bị máy móc thô sơ, cũ kỹ nên kết quả chẩn đoán và điều trị rất hạn chế. Hơn nữa, ngoài việc khám và điều trị những bệnh thông thường, BV còn phải đảm nhận xử lý những ca bệnh khẩn cấp, nhất là trong mùa mưa bão, khi huyện đảo bị cô lập với đất liền. Việc trang thiết bị y tế luôn hư hỏng và “dở chứng” bất ngờ đã ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng khám, chữa bệnh. Vì thế việc người dân e dè, mất niềm tin  khi phó thác tính mạng của mình tại đây là điều dễ hiểu.

Từ sau khi được lãnh đạo Bộ Y tế quan tâm, trao tặng BV các loại máy móc, trang thiết bị y tế phục vụ cho công tác điều trị như: máy răng đa năng, máy súc rửa dạ dày và máy siêu âm hiện đại, thì mọi chuyện đã thay đổi. Không chỉ chủ động hơn trong công tác KCB mà đội ngũ y bác sĩ tại BV đã có điều kiện nâng cao trình độ chuyên môn nhờ tiếp cận các thiết bị y tế hiện đại, đủ khả năng đảm nhận các ca trung phẫu tại chỗ.

Nhờ vậy từ năm 2010, khi bão lớn, mọi thông thương với đất liền gần như bị tê liệt, thì êkíp bác sĩ của BV Lý Sơn đã phẫu thuật thành công một ca viêm ruột thừa cấp, đã làm nức lòng người dân. “Đó là ca mổ nghẹt thở có một không hai, bởi chúng tôi thực hiện ca phẫu thuật dưới sự chỉ đạo, hỗ trợ kỹ thuật từ Sở Y tế qua... điện thoại” - bác sĩ Thuận nhớ lại. 

Hiện nay ngoài êkíp gây mê - hồi sức, BV đã có đội mổ sản, tiêu hóa và xét nghiệm, đủ khả năng thực hiện các ca phẫu thuật như: viêm ruột thừa cấp, thoát vị bẹn nghẹt, mổ lấy thai, bó bột gãy xương..., đã giúp người dân yên tâm KCB tại BV mà không yêu cầu chuyển viện như trước. “Trước đây, cứ vào mùa mưa bão là chúng tôi sợ nhất bị viêm ruột thừa hay đẻ khó. Bởi lúc đó BV vẫn chưa xử lý được, nên tính mạng người bệnh đành trông chờ vào... vận may. Nhưng sau ca phẫu thuật viêm ruột thừa cấp năm ngoái, chúng tôi thực sự yên tâm điều trị tại đây, vừa gần nhà, vừa đỡ tốn kém” - bà Nguyễn Thị Bé (thôn Đông, xã An Hải) khẳng định.

Gỡ khó sao đây?

Ở Lý Sơn có hai cơ sở y tế nhà nước là BV huyện và TYT xã An Bình (đảo Bé). Trạm Y tế xã An Bình hiện nay có 4 cán bộ, trong đó có 1 bác sĩ, 2 điều dưỡng và 1 nữ hộ sinh để phục vụ công tác chăm sóc sức khỏe cho vài trăm người dân đang sinh sống trên hòn đảo nhỏ này. Thế nhưng, nhìn vào kết quả hoạt động của trạm, chúng tôi không khỏi ngạc nhiên về những con số khám bệnh, điều trị. Có những chỉ số cả năm “không nhúc nhích”. Nguyên nhân được Trưởng phòng Y tế huyện Lý Sơn - Nguyễn Anh Việt giải thích: “Người dân qua đảo lớn đến BV huyện để khám, điều trị. Nếu nặng thì chuyển viện vào đất liền”.

Sống giữa trùng khơi mênh mông nước, người dân đảo Bé (An Bình, Lý Sơn) gặp rất nhiều khó khăn. Nỗi lo lớn nhất của người dân là mỗi khi trên đảo có người bệnh cần cấp cứu. Đảo Bé có hơn 500 dân. Để vào đất liền người dân phải di chuyển qua hai lần tàu, do vậy hầu hết người dân trên đảo khi trò chuyện đều bảo: Sống được là nhờ trời thương tình. Nói vậy bởi mỗi khi mùa mưa bão đến chỉ cần biển động cấp 5 là coi như con đường giao thương ra bên ngoài của người dân bị cắt đứt. Mặc dù vậy, nhưng để duy trì hoạt động của TYT xã An Bình, các y, bác sĩ vẫn phải bám trụ trên đảo. Trong đó có nữ điều dưỡng Trần Thị Thu Hà đã bám đảo tới 7 năm ròng kể từ khi thành lập xã đảo An Bình.

Việc đầu tư xây dựng TYT ngay trên đảo và đưa cán bộ y tế về cắm chốt nơi đất đảo tiền tiêu là vô cùng cần thiết. Nhờ đó từ hơn 10 năm trước, một TYT hoành tráng đã mọc lên. Thế nhưng giữa sóng gió trùng khơi, sau chừng ấy thời gian hai dãy nhà dành cho việc KCB và nhà ở của các nhân viên y tế đã xuống cấp nghiêm trọng. Mặc dù đã được Nhà nước đầu tư xây dựng cầu cảng để tàu thuyền cập bến, giúp người dân dễ dàng hơn trong việc đi lại. Thế nhưng, do vùng biển quanh đảo toàn đá ngầm nên không thể xây dựng được cảng nước sâu có thể cho thuyền lớn cập cảng được. Để đưa một ca cấp cứu từ đảo Bé vào đảo Lớn người bệnh đành phải di chuyển trên một chiếc tàu khách cỡ nhỏ và chỉ đi lại trong thời tiết thuận lợi. Một khi biển động thì việc chuyển bệnh nhân lên tuyến trên là không thể. Cách đây không lâu, anh Nguyễn Hữu Thọ (47 tuổi) bị  đột quỵ não cần cấp cứu, nhưng do biển động nên mất 2 ngày sau người nhà mới đưa được anh Thọ vào BV huyện Lý Sơn thì đã qua giờ vàng, bệnh tình đã quá nặng khiến cho anh Thọ bị di chứng liệt nửa người cho đến giờ.

Mặc dù đã nhận được sự quan tâm, hỗ trợ kịp thời từ nhiều phía, nhưng hiện BV huyện Lý Sơn vẫn còn đối mặt với rất nhiều khó khăn, mà nan giải nhất chính là vấn đề làm sao để sử dụng hiệu quả máy móc, trang thiết bị. Hiện BV có một số thiết bị như: máy phân tích nước tiểu đã bị hỏng vì nguồn điện không ổn định; còn máy tạo ôxy từ khí trời, máy Xquang cao tần thì hiếm khi sử dụng (vì chi phí sử dụng máy nổ để cung cấp nguồn điện cao hơn rất nhiều so với việc mua ôxy có sẵn), nên chỉ trong những trường hợp đột xuất thì mới cần sử dụng máy. Bên cạnh đó do chưa có xe cứu thương, nên việc trung chuyển những ca bệnh nặng thường thực hiện bằng xe gắn máy đã ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe và tính mạng của bệnh nhân. 

Với đặc thù là một huyện đảo, nên khi thời tiết xấu là bị cô lập với đất liền. Vì thế cứ đến mùa mưa bão là đội ngũ y bác sĩ của BV luôn luôn đặt trong tình trạng sẵn sàng chiến đấu. Do đó, bên cạnh việc cần thiết phải trang bị thêm một số thiết bị, máy móc phục vụ cho công tác điều trị ngoại khoa, dụng cụ phẫu thuật tiêu hóa và sản phụ khoa... thì BV huyện Lý Sơn cần ưu tiên đầu tư đào tạo nhân lực có chuyên môn, tay nghề và tâm huyết bám đảo. “Không riêng gì ngành y tế, mà người dân huyện đảo mong muốn nguồn điện tại đây sẽ sớm ổn định, góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả chăm sóc sức khỏe tại chỗ, nhằm giảm chi phí điều trị cho người dân” - bác sĩ Thuận trăn trở.   

Bài, ảnh: Thế Minh