Giảm tăng trưởng, ổn định xã hội ở nông thôn và đẩy mạnh nỗ lực quân sự, Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo đã vạch ra phương hướng chính của Trung Quốc trong năm 2012 nhằm đối phó với những khó khăn của nền kinh tế thế giới, tình trạng bất bình, nổi dậy, biểu tình phản đối của nông dân và những căng thẳng, cạnh tranh tại châu Á.
Trong bài diễn văn kéo dài gần hai tiếng đồng hồ trình bày chính sách chung của Chính phủ trong phiên khai mạc kỳ họp thường niên Quốc hội Trung Quốc tại Đại lễ đường Nhân dân, Bắc Kinh, ông Ôn Gia Bảo đã nêu ra những thách thức đối với Trung Quốc vào lúc nước này đang chuẩn bị chuyển giao quyền lực cho thế hệ lãnh đạo mới. Trong lĩnh vực kinh tế, do khủng hoảng tài chính kéo dài tại châu Âu và những dấu hiệu phục hồi còn chưa rõ nét tại Mỹ, ông Ôn Gia Bảo thông báo, mục tiêu tăng trưởng của Trung Quốc trong năm nay chỉ là 7,5%, tỷ lệ này năm ngoái là 8%.
Dường như thời mà tăng trưởng của Trung Quốc luôn ở mức hai con số đã qua. Năm 2010, tỷ lệ này vẫn là 10,4%, nhưng năm ngoái, tăng trưởng chỉ còn 9,2%. Theo giới chuyên gia kinh tế, mặc dù Bắc Kinh đề ra mục tiêu cho năm nay chỉ là 7,5%, nhưng có thể tăng trưởng của Trung Quốc sẽ dao động trong khoảng từ 8 - 8,5%. Trước 3.000 đại biểu Quốc hội, Thủ tướng Trung Quốc khẳng định lại quyết tâm của Chính phủ là tái thúc đẩy cải cách kinh tế vốn bị trì trệ từ 2-3 năm qua.
Tình trạng già hóa dân số đang tăng nhanh tại Trung Quốc. |
Ông Ôn Gia Bảo nhấn mạnh: cần phải hạn chế, giảm bớt vai trò của lĩnh vực kinh tế Nhà nước, phải phá bỏ các độc quyền và khuyến khích tư nhân đầu tư trong các lĩnh vực đường sắt, tài chính, năng lượng, viễn thông, giảng dạy, chăm sóc y tế… Đây cũng là những khuyến cáo của Ngân hàng Thế giới đối với nền kinh tế Trung Quốc. Lạm phát tuy có giảm trong những tháng qua nhưng sẽ được theo dõi chặt chẽ. Bắc Kinh đề ra mục tiêu kìm giữ lạm phát ở mức như năm ngoái, tức là 4%, cho dù trên thực tế, tỷ lệ này là 5,4% trong năm 2011.
Vào lúc Đảng Cộng sản Trung Quốc chuẩn bị Đại hội toàn quốc (sẽ được tổ chức vào tháng 10/2012), với việc một thế hệ mới lên cầm quyền, lãnh đạo quốc gia có hơn 1,3 tỷ dân, trong 10 năm tới, Thủ tướng Trung Quốc nhấn mạnh tầm quan trọng đặc biệt trong việc ổn định xã hội, nhất là tại các vùng nông thôn. Trước Quốc hội, ông Ôn Gia Bảo nói rằng quyền của nông dân đối với những mảnh đất mà họ được giao, trên đó, họ khai thác và xây nhà ở của mình, là những quyền sở hữu được pháp luật quy định và không một ai được quyền vi phạm các quyền đó.
Thủ tướng Trung Quốc đã có phát biểu như vậy trong bối cảnh có một sự kiện hy hữu: Người dân làng Ô Khảm, tỉnh Quảng Đông vừa mới bầu trực tiếp, dân chủ các lãnh đạo của họ sau nhiều tuần lễ biểu tình phản đối và xua đuổi ban lãnh đạo cũ bị tố cáo tham nhũng, tịch thu đất đai của người dân để giao cho các công ty xây nhà. Lãnh đạo Trung Quốc cũng hứa sẽ cho nghiên cứu, điều tra, xác định và xác nhận quyền sở hữu đất đi kèm với cam kết trừng phạt nghiêm khắc những cán bộ tham nhũng.
Trong lĩnh vực quân sự, ngân sách quốc phòng trong năm nay của Trung Quốc tăng 11,2%, lên tới 80,6 tỷ euro. Đây là số liệu chính thức, còn trên thực tế, con số này có thể cao hơn rất nhiều. Thủ tướng Trung Quốc không ngần ngại khẳng định mục tiêu xây dựng lực lượng quân sự đủ khả năng giành chiến thắng trong các cuộc chiến tranh cục bộ. Phát biểu của lãnh đạo Trung Quốc càng củng cố thêm những nghi ngại của Hoa Kỳ và các nước láng giềng trong khu vực về tham vọng lãnh thổ và biển đảo của Bắc Kinh.
Cũng phải nhìn nhận một hiện tượng nổi bật của Trung Quốc, đó là dân số Trung Quốc già hóa đang đặt ra hai vấn đề cho Chính phủ: bảo đảm y tế cho người già và tìm ra nguồn tài chính để đài thọ cho quỹ an sinh xã hội. Các quỹ hưu bổng của Trung Quốc do quản lý yếu kém đang bị thâm hụt trầm trọng, đe dọa trực tiếp đến tương lai của tầng lớp cao niên. Bộ Tài chính Trung Quốc vừa thông báo trong năm 2012, ngân sách để tài trợ các quỹ an sinh xã hội, để tạo công việc làm cho người dân, để chu cấp nhà ở cho thành phần có thu nhập thấp hay ngân sách y tế đều tăng khoảng 20% so với tài khóa 2011. Mục tiêu đề ra là nhằm bảo đảm ổn định xã hội.
Phong Vũ (Theo Chinaview, Le Figaro)
