Chỉ ho nhẹ, khó thở, người đàn ông nhanh chóng rơi vào nguy kịch

Camera bệnh viện
SKĐS - Sau hai ngày khó thở tăng dần, người đàn ông 66 tuổi có tiền sử bệnh thận mạn suy hô hấp cấp nguy kịch, phải thở máy và lọc máu liên tục tại bệnh viện.

Ông H.D.H. (66 tuổi, trú tại Hưng Yên), có tiền sử mắc gout nhiều năm, tăng huyết áp và bệnh thận mạn phát hiện hơn 10 năm nhưng chưa phải lọc máu chu kỳ.

Theo gia đình, khoảng hai ngày trước khi nhập viện, ông H. bắt đầu khó thở, tăng khi gắng sức, kèm ho húng hắng nhưng không sốt. Đến tối 15/11, tình trạng khó thở đột ngột tăng nhanh, buộc người bệnh phải ngồi dậy để thở. Khoảng 23 giờ cùng ngày, ông xuất hiện tím tái và được đưa đi cấp cứu tại cơ sở y tế gần nhà.

Rạng sáng 16/11, người bệnh rơi vào tình trạng suy hô hấp nặng, được đặt ống nội khí quản và thở máy trước khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Lúc 13 giờ 20 phút ngày 16/11, ông H. được tiếp nhận tại Khoa Cấp cứu trong tình trạng thở máy xâm nhập. Thăm khám ghi nhận phổi có ran ẩm hai bên, giảm thông khí vùng đáy phổi và da niêm mạc nhợt. Qua thăm khám và xét nghiệm cận lâm sàng, các bác sĩ chẩn đoán người bệnh suy hô hấp cấp do viêm phổi, phù phổi cấp, kèm đợt cấp suy thận trên nền bệnh thận mạn.

 - Ảnh 1.

Khó thở ở người bệnh thận mạn không chỉ là dấu hiệu bệnh hô hấp mà còn có thể cảnh báo quá tải dịch, phù phổi cấp hoặc suy thận nặng. Ảnh: Đặng Thanh

Tình trạng này đặc biệt nguy hiểm vì tổn thương phổi và suy giảm chức năng thận diễn ra cùng lúc, dễ kéo theo hàng loạt rối loạn hô hấp, tuần hoàn, điện giải và chuyển hóa.

Xét nghiệm cho thấy kali máu của người bệnh tăng tới 7,7 mmol/L (mức bình thường khoảng 3,5–5,0 mmol/L), suy thận nặng và nhiễm toan máu rất nặng với pH chỉ 7,068. Người bệnh cũng bị thiếu máu nghiêm trọng, chỉ số viêm tăng cao gợi ý nhiễm trùng nặng, còn tổn thương phổi lan tỏa làm giảm rõ rệt khả năng trao đổi oxy.

Trước diễn biến nguy kịch, ê-kíp Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương khẩn trương hồi sức tích cực. Người bệnh được duy trì thở máy, đặt đường truyền tĩnh mạch trung tâm và catheter chuyên dụng để lọc máu liên tục, đồng thời dùng kháng sinh theo chỉ định và theo dõi sát các chỉ số sinh tồn, hô hấp, thận và điện giải.

Đến ngày 17/11, người bệnh vẫn trong tình trạng nặng, phải thở máy do tổn thương phổi lan tỏa hai bên và tiếp tục được điều trị hồi sức tích cực, theo dõi sát sao.

Khó thở ở người bệnh thận mạn không chỉ là dấu hiệu bệnh hô hấp mà còn có thể cảnh báo quá tải dịch, phù phổi cấp hoặc suy thận nặng. Phát hiện sớm bất thường và đi viện kịp thời đóng vai trò quan trọng giúp hạn chế biến chứng và bảo vệ tính mạng người bệnh.
ThS.BS Nguyễn Đức Minh

ThS.BSNT Nguyễn Đức Minh, Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, ở người bệnh thận mạn, khả năng đào thải nước, chất chuyển hóa và điều hòa điện giải vốn đã suy giảm. Khi gặp nhiễm trùng cấp tính hoặc chức năng thận xấu đi đột ngột, nhiều rối loạn nguy hiểm có thể xuất hiện đồng thời.

Theo bác sĩ Minh, khi thận không đào thải được dịch dư thừa, dịch có thể ứ đọng tại phổi gây phù phổi cấp hoặc làm khó thở nặng thêm. Suy giảm chức năng thận cũng có thể gây tăng kali máu và nhiễm toan chuyển hóa, tác động trực tiếp đến tim và các cơ quan quan trọng.

Ở trường hợp này, viêm phổi và phù phổi cấp xuất hiện trên nền suy thận nặng làm giảm sâu khả năng trao đổi oxy. Trong khi đó, tăng kali máu, nhiễm toan máu và thiếu máu nặng càng làm tăng nguy cơ biến chứng.

“Điều trị những trường hợp này không chỉ tập trung vào bệnh lý hô hấp mà phải đồng thời kiểm soát suy thận, rối loạn điện giải và bất thường chuyển hóa. Người bệnh có thể cần phối hợp nhiều biện pháp hồi sức để duy trì chức năng các cơ quan”, bác sĩ Minh chia sẻ.

Bác sĩ lưu ý bệnh có thể tiến triển nhanh dù lúc đầu chỉ ho nhẹ, khó thở khi vận động và không sốt. Khi xuất hiện khó thở lúc nghỉ, phải ngồi dậy mới thở được hoặc tím tái, tình trạng hô hấp thường đã ở mức nặng.

Người bệnh thận mạn, gout cần lưu ý gì?

Bác sĩ Nguyễn Đức Minh khuyến cáo người mắc bệnh thận mạn, nhất là người cao tuổi và người có nhiều bệnh nền, cần tái khám định kỳ, theo dõi chức năng thận và điện giải theo hướng dẫn của bác sĩ. Người bệnh nên đi khám sớm khi thấy khó thở tăng dần, khó thở khi nằm, phải ngồi dậy để thở, phù tăng nhanh, tiểu ít bất thường hoặc mệt mỏi nhiều. Các biểu hiện như tím tái, khó thở dữ dội, đau ngực, ngất hoặc rối loạn ý thức cần được cấp cứu ngay.

Người bệnh thận mạn không nên tự ý dùng thuốc giảm đau, thuốc lợi tiểu, kháng sinh hoặc thuốc không rõ nguồn gốc khi chưa có chỉ định, vì có thể làm hại thận hoặc rối loạn điện giải.

Với người mắc bệnh gout mạn tính, bác sĩ Minh nhấn mạnh cần quản lý và điều trị thường xuyên tại cơ sở y tế để kiểm soát cơn đau cấp lẫn phòng ngừa biến chứng lâu dài như tổn thương thận và phá hủy khớp. Người bệnh cần khám định kỳ, tuân thủ phác đồ, dùng thuốc đúng chỉ định và ăn uống phù hợp theo tư vấn của bác sĩ; không nên chỉ uống thuốc giảm đau khi đau khớp rồi bỏ qua việc kiểm soát bệnh lâu dài.

Chế độ ăn, lượng nước đưa vào cơ thể và việc kiểm soát kali cần điều chỉnh theo giai đoạn bệnh thận, kết quả xét nghiệm và hướng dẫn chuyên môn, tránh tự ý uống quá nhiều nước hoặc kiêng khem quá mức.


Ý kiến của bạn