Chế độ ăn giúp tăng cơ cho người tập luyện sức mạnh

Dinh dưỡng
SKĐS - Muốn tăng cơ hiệu quả, bên cạnh tập luyện đúng cách, cần xây dựng chế độ ăn đầy đủ để hỗ trợ phục hồi, phát triển cơ bắp.

Tập luyện sức mạnh và dinh dưỡng là hai yếu tố không thể tách rời trong quá trình tăng cơ. Nếu không được cung cấp đủ năng lượng và dưỡng chất, cơ thể khó phục hồi sau vận động, ảnh hưởng đến hiệu suất tập luyện và khả năng phát triển khối cơ.

1. Chế độ ăn ảnh hưởng thế nào đến quá trình tăng cơ?

Khi tập luyện sức mạnh, các sợi cơ chịu tác động cơ học và xuất hiện những tổn thương rất nhỏ. Cơ thể sau đó kích hoạt quá trình sửa chữa, tái tạo và tổng hợp protein cơ. Nếu được cung cấp đủ dinh dưỡng và thời gian nghỉ ngơi, cơ bắp có thể thích nghi bằng cách tăng kích thước và sức mạnh. Trong quá trình này, mỗi nhóm chất dinh dưỡng đảm nhận một vai trò khác nhau:

  • Protein: Cung cấp các acid amin cần thiết để tổng hợp protein cơ, sửa chữa và xây dựng mô cơ mới.
  • Carbohydrate: Là nguồn năng lượng quan trọng, đặc biệt trong các bài tập cường độ cao. Carbohydrate còn được dự trữ dưới dạng glycogen trong cơ và gan, giúp duy trì sức bền và hiệu suất vận động.
  • Chất béo: Cung cấp năng lượng, hỗ trợ hấp thu các vitamin tan trong dầu và tham gia vào quá trình sản xuất hormone.

Vì vậy, chỉ tập trung bổ sung protein mà cắt giảm quá mức tinh bột và chất béo có thể khiến cơ thể thiếu năng lượng, giảm hiệu suất tập luyện và ảnh hưởng đến quá trình phục hồi.

Chế độ ăn giúp tăng cơ cho người tập luyện sức mạnh - Ảnh 1.

Khi tập luyện sức mạnh để tăng cơ, cần có chế độ ăn phù hợp. Ảnh minh họa AI.

2. Người tập luyện tăng cơ cần bổ sung bao nhiêu năng lượng và protein?

Nhu cầu năng lượng phụ thuộc vào cân nặng, độ tuổi, giới tính, cường độ tập luyện và mục tiêu của mỗi người. Người muốn tăng cơ thường cần duy trì mức năng lượng đáp ứng nhu cầu hoạt động, thậm chí có thể cần dư năng lượng ở mức vừa phải để hỗ trợ tăng khối cơ.

Theo khuyến nghị chung, tỷ lệ năng lượng từ các chất đa lượng ở người trưởng thành có thể nằm trong khoảng:

  • Carbohydrate: 45 - 65% tổng năng lượng.
  • Chất béo: 20 - 35%.
  • Protein: 10 - 35%.

Đối với người tập luyện sức mạnh, lượng protein khoảng 1,4 - 2 g/kg cân nặng/ngày thường được khuyến nghị để hỗ trợ tăng và duy trì khối cơ. Ví dụ, người nặng 60 kg có thể cần khoảng 84 - 120 g protein mỗi ngày. Nhu cầu cụ thể còn tùy thuộc cường độ tập, mục tiêu và tình trạng sức khỏe.

Không nên áp dụng một mức năng lượng hoặc tỷ lệ dinh dưỡng cứng nhắc cho tất cả mọi người. Người tập với khối lượng vận động lớn thường cần nhiều năng lượng hơn người tập nhẹ hoặc chỉ vận động để duy trì sức khỏe.

3. 6 nguyên tắc ăn uống giúp tăng hiệu quả tập luyện

Phân bổ protein đều trong ngày

Thay vì tập trung ăn thật nhiều protein ngay sau buổi tập, nên phân bổ lượng protein tương đối đồng đều qua các bữa ăn. Mỗi bữa có thể cung cấp khoảng 20 - 40 g protein, tùy cân nặng và nhu cầu cá nhân.

Các nguồn protein tốt gồm thịt nạc, cá, trứng, sữa, sữa chua, đậu phụ và các loại đậu. Việc đa dạng thực phẩm giúp cơ thể nhận được đầy đủ acid amin và các vi chất cần thiết.

Ăn phù hợp trước khi tập

Không nhất thiết phải ăn một bữa lớn trước khi vận động nhưng cũng không nên để cơ thể quá đói nếu điều đó khiến bạn mệt mỏi, chóng mặt hoặc giảm hiệu suất tập.

Khoảng 1 - 3 giờ trước buổi tập, có thể ăn bữa nhẹ hoặc bữa chính gồm carbohydrate kết hợp protein, chẳng hạn bánh mì với trứng, sữa chua và trái cây hoặc chuối cùng một ít sữa. Lượng ăn và thời điểm ăn nên điều chỉnh theo khả năng tiêu hóa và lịch tập.

Bổ sung đủ nước

Mất nước có thể làm giảm sức bền, ảnh hưởng đến khả năng vận động và tăng cảm giác mệt mỏi. Vì vậy, cần uống nước đều trong ngày, bổ sung trước, trong và sau tập tùy thời gian vận động, cường độ tập luyện và lượng mồ hôi mất đi.

Với những buổi tập thông thường, nước lọc thường đáp ứng nhu cầu. Người tập kéo dài, cường độ cao hoặc ra nhiều mồ hôi có thể cần chú ý bổ sung thêm chất điện giải phù hợp.

Ưu tiên thực phẩm tự nhiên, đa dạng

Thịt nạc, cá, trứng, sữa, ngũ cốc nguyên hạt, rau xanh, trái cây, các loại đậu và hạt cung cấp protein, carbohydrate, chất béo tốt cùng nhiều vitamin và khoáng chất.

Thực phẩm bổ sung protein có thể hữu ích khi chế độ ăn khó đáp ứng nhu cầu nhưng không nên xem đây là lựa chọn thay thế hoàn toàn thực phẩm tự nhiên. Việc sử dụng cần căn cứ vào nhu cầu thực tế, tránh bổ sung không cần thiết.

Duy trì dinh dưỡng trong cả ngày nghỉ

Cơ bắp phục hồi và thích nghi trong thời gian nghỉ ngơi giữa các buổi tập, chứ không chỉ trong lúc nâng tạ. Do đó, vẫn cần duy trì chế độ ăn đủ năng lượng và protein vào ngày nghỉ, kết hợp ngủ đủ giấc để hỗ trợ quá trình tái tạo mô cơ.

Không nên cắt giảm mạnh khẩu phần ăn chỉ vì hôm đó không tập luyện.

Chú ý canxi và vitamin D để bảo vệ xương

Tập luyện sức mạnh không chỉ giúp tăng cơ bắp mà còn có lợi cho sức khỏe xương. Canxi là thành phần quan trọng của cấu trúc xương, trong khi vitamin D hỗ trợ hấp thu canxi.

Người trưởng thành thường cần khoảng 1.000 mg canxi/ngày; một số nhóm tuổi, đặc biệt phụ nữ lớn tuổi, có thể cần tới 1.200 mg/ngày. Nhu cầu vitamin D phổ biến ở người trưởng thành dưới 70 tuổi là khoảng 600 IU/ngày. Có thể bổ sung qua sữa, sữa chua, phô mai, cá béo, trứng và thực phẩm tăng cường vi chất. Không nên tự ý dùng liều cao khi chưa có chỉ định.

Tăng cơ là quá trình cần sự phối hợp giữa tập luyện sức mạnh phù hợp, chế độ ăn đủ năng lượng, protein và các dưỡng chất thiết yếu, cùng thời gian phục hồi hợp lý. Thay vì chạy theo các sản phẩm bổ sung hoặc chế độ ăn kiêng cực đoan, hãy duy trì thói quen ăn uống cân bằng và tập luyện đều đặn để đạt được kết quả bền vững.

Mời độc giả xem thêm video:

Cản trọng khi dùng thực phẩm tăng cơ, bổ thận mua trên mạng.

Ý kiến của bạn