Cây bách bộ

Suckhoedoisong.vn - Người dân hay dùng cây bách bộ để chữa giun kim và diệt ruồi muỗi… Xin bác sĩ cho biết liều lượng và cách dùng?

(Nguyễn Văn Mùi - Hà Tây)

Còn có tên là dây đẹt ác, dây ba mươi.

Tên khoa học Stenmona tuberosa Lour.

Thuộc họ Bách bộ Stemonaceae. Ta dùng rễ phơi hay sấy khô (Radix Stemanae) của cây bách bộ.

Mô tả cây

Bách bộ là một thứ cây leo, dài 6-8m, có khi hơn. Thân nhỏ nhẵn. Lá thường mọc đối có cuống, hình trái tim. Trên mặt lá, ngoài gân chính có 6-8 gân phụ chạy dọc từ cuống lá đến đầu lá, có những gân ngang nhỏ và rõ.Cụm hoa mọc ở kẽ lá gồm 1-2 hoa, lớn, màu vàng đỏ. Bao hoa gồm bốn phiến, 2 phiến ngoài dài 4cm, rộng 5mm, 2 phiến trong rộng hơn. Nhị 4, có tua ngắn. Quả nang có 4 hạt.

Cây bách bộ

Phân bố, thu hái và chế biến

Cây Bách bộ mọc hoang ở khắp nơi trong nước ta: Hà Tây, Hòa Bình, Bắc Cạn, Thái Nguyên...

Mùa thu đông đào củ về rửa sạch phơi hay sấy khô.

Tác dụng dược lý

Nghiên cứu tác dụng dược lý, người ta đã chứng minh kinh nghiệm của ông cha ta dùng bách bộ để chữa ho, chữa giun và diệt sâu bọ là đúng.

Tác dụng chữa ho

Chu Tử đã thí nghiệm thấy stemonin có tác dụng làm giảm tính hưng phấn của trung khu hô hấp của động vật, có tác dụng ức chế phản xạ của ho, do đó có tác dụng chữa ho.

Tác dụng sát trùng và chữa giun

1. Ngâm con giun vào dung dịch 0,15% stemonin, con giun sẽ tê liệt sau 5 - 15 phút. Nếu kịp thời lấy con giun ra khỏi dung dịch, con giun sẽ tỉnh lại.

2. Tiêm dung dịch stemonin sunfat (3mg) vào ếch nặng 25g con ếch có thể tê bại, sau 12 giờ lại bình phục.

3. Dùng dung dịch bách bộ 1/10 trong rượu 70o ngâm hay phun vào con rận, con rận sẽ chết sau một phút. Nếu ngâm rệp, con vật sẽ chết mau chóng hơn.

4. Trong thời gian kháng chiến, cao nước bách bộ, uống với liều 3 thìa cà phê một lần, giun ra rất nhiều.

Tác dụng kháng sinh: Ngoài các tác dụng trên:

1. Lebedev (Liên Xô, 1950) đã chứng minh tác dụng sát khuẩn của bách bộ đối với khuẩn ở ruột già.

2. Lưu Quốc Thanh (Trung Quốc) nhận thấy Bách bộ có tác dụng kháng sinh đối với vi trùng bệnh lỵ, bệnh phó thương hàn.

Công dụng và liều dùng

Chữa giun: Ngày uống 7 - 10g, dưới dạng thuốc sắc. Uống vào sáng sớm lúc đói, uống 5 ngày liền, sau đó tẩy.

Diệt ruồi: Nước sắc Bách bộ, cho thêm ít đường vào, ruồi ăn phái chết tới 60%.

Dung dịch 1/20 giết chết bọ gậy 100%.

Cho bột Bách bộ rắc vào hố phân, dòi chết 100%.

Diệt ruồi, muỗi, bọ chó, rận, đốt bách bộ hơ lấy khói.

Chữa giun kim: Bách bộ tươi 40g (bằng 20g bách bộ khô), nước 200ml, sắc sôi nữa giờ, cô còn độ 30ml. Thụt giữ 20 phút. Điều trị luôn như vậy trong thời gian 10 - 12 ngày thì khỏi.Chữa 133 người, khỏi 83 đạt 63%.

GS. ĐỖ TẤT LỢI

((Theo Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam))

Loading...
Bình luận
Bình luận của bạn về bài viết Cây bách bộ

Gửi bài viết cho tòa soạn qua email: bandientuskds@gmail.com

ĐẶT CÂU HỎI & NHẬN TƯ VẤN MIỄN PHÍ TỪ CHUYÊN GIA
ĐỌC NHIỀU NHẤT