Tại tọa đàm "Thực hành trí tuệ nhân tạo có trách nhiệm trong lĩnh vực y tế: Khung quản trị, chuẩn mực đạo đức và thực tiễn lâm sàng" do Trường Đại học Luật - Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức mới đây, các chuyên gia đã thảo luận những thách thức pháp lý, đạo đức và quản trị trong quá trình ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào lĩnh vực y tế.
TS. Khương Anh Tuấn, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Chính sách y tế (Bộ Y tế) phát biểu tại buổi tọa đàm (Ảnh: Thùy Trang)
Theo TS. Khương Anh Tuấn, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Chính sách y tế (Bộ Y tế), hệ thống pháp luật chưa có quy định cụ thể về ứng dụng AI trong y khoa và phần mềm thiết bị y tế, dù Việt Nam đã có Luật Trí tuệ nhân tạo, Nghị định 98 của Chính phủ về quản lý thiết bị y tế và Luật Khám bệnh, chữa bệnh.
Ông cho rằng, việc chờ đợi các quy định pháp luật mới có thể không theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ. Vì vậy, cần đưa các vấn đề liên quan đến ứng dụng AI trong y tế vào quá trình triển khai Luật AI, xây dựng Luật Thiết bị y tế trong thời gian tới, đồng thời ban hành những quy định mang tính tạm thời để kịp thời điều chỉnh thực tiễn.
Bên cạnh khoảng trống pháp lý, việc triển khai AI còn gặp khó khăn trong chuẩn hóa và chia sẻ dữ liệu. Nhiều dữ liệu đầu vào của các thiết bị ứng dụng AI chưa đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật, trong khi lo ngại rò rỉ thông tin cá nhân cũng gây trở ngại cho việc khai thác nguồn dữ liệu phục vụ phát triển công nghệ.
Các chuyên gia kiến nghị cần sớm hoàn thiện khung pháp lý khi ứng dụng AI trong khám chữa bệnh. (Ảnh: Thùy Trang)
Ở góc độ pháp lý, PGS.TS.NGƯT Nguyễn Thị Quế Anh, Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội cho biết, nhiều bệnh viện lớn đã ứng dụng AI trong khám, chữa bệnh. Tuy nhiên, khi AI tham gia vào các quyết định lâm sàng, nếu xảy ra sai sót gây hậu quả nghiêm trọng, vấn đề đặt ra là ai sẽ chịu trách nhiệm.
Theo bà, mô hình trách nhiệm truyền thống đang đứng trước nguy cơ đứt gãy do có sự tham gia của nhiều chủ thể, từ nhà phát triển thuật toán, nhà cung cấp công nghệ, cơ sở y tế đến bác sĩ điều trị. Trong khi đó, hiện chưa thể xác định AI là chủ thể chịu trách nhiệm pháp lý.
Đề cập giải pháp, PGS.TS Nguyễn Thị Quế Anh nhấn mạnh cần thay đổi tư duy xác định trách nhiệm, không chỉ tập trung tìm kiếm lỗi của từng cá nhân mà phải hướng đến nghĩa vụ khắc phục thiệt hại.
Từ những vấn đề trên, các chuyên gia kiến nghị sớm hoàn thiện khung pháp lý, xây dựng chuẩn mực đạo đức y sinh, cơ chế phân định trách nhiệm và quy chuẩn thanh toán bảo hiểm y tế đối với các dịch vụ có sự hỗ trợ của AI, hướng tới ứng dụng công nghệ minh bạch, an toàn và có trách nhiệm trong lĩnh vực y tế.