Cải tiến phẫu thuật lạnh điều trị hiệu quả sẹo lồi

Các thương tổn ngoài da, các loại sẹo thường không tác động nhiều đến sức khỏe của người bệnh nhưng lại ảnh hưởng rất lớn đến thẩm mỹ. Các nhà y học trên thế giới cũng như tại Việt Nam đã có nhiều nỗ lực trong nghiên cứu tìm kiếm, cải tiến các biện pháp điều trị sẹo, giảm tối đa sự tái phát và đảm bảo chức năng thẩm mỹ. Trong đó, phẫu  thuật lạnh - một  kỹ thuật điển hình, hiệu quả cao, ít biến chứng và không gây đau đớn cho bệnh nhân.

Xóa mờ nỗi ám ảnh sẹo lồi

Điều trị sẹo lồi bằng đầu áp lạnh.

Sẹo lồi là những thương tổn lành tính do rối loạn sinh tổng hợp và hình thành quá mức collagen ở da trong quá trình liền vết thương không bình thường. Sẹo lồi gồm những bó sợi collagen sát nhau, thường chờm ra ngoài ranh giới với tổ chức da lành do tăng sinh quá mức của các nguyên bào sợi ở vùng ngoại vi sẹo. Ngược lại, sẹo quá phát chứa phần lớn nguyên bào sợi, các mạch máu nhỏ, sẹo khu trú trong phạm vi vết thương cũ, không chờm ra ngoài rìa thương tổn. Sẹo lồi thường gây co kéo, đau, ngứa và cảm giác khó chịu cho người bệnh. Nếu sẹo lồi xuất hiện ở các vị trí như cổ, mặt, cánh tay... còn gây mất thẩm mỹ. Hiện nay, có khá nhiều phương pháp điều trị sẹo lồi như tiêm corticoid, phẫu thuật, tia xạ, phẫu thuật bằng lazer, băng ép nhưng các phương pháp này đều có những tác dụng phụ như teo da, mất sắc tố, giãn mạch và quan trọng là sẹo vẫn có thể tái phát. Với phương pháp phẫu thuật lạnh có thể khắc phục một phần những hạn chế này và điều trị tốt những vết sẹo này. TS. Nguyễn Sỹ Hóa- Phó viện trưởng Viện Da liễu Quốc gia cho biết: Điều trị sẹo lồi bằng thủ thuật lạnh là sử dụng đầu áp lạnh lên sẹo. Tuyết lạnh sẽ gây thiếu máu cục bộ và hủy hoại trực tiếp lên tổ chức sẹo làm giảm đáng kể collagen nhóm I và làm tăng sinh tổng hợp collagen nhóm IV. Tùy theo kích thước, tính chất sẹo lồi sẽ sử dụng những đầu áp khác nhau. Nhiều nghiên cứu cho thấy, các yếu tố về tuổi, giới tính, kích thước, vị trí sẹo hay những can thiệp trước đó không ảnh hưởng đến chất lượng điều trị sẹo lồi bằng phẫu thuật lạnh.

Phẫu thuật lạnh có gây biến chứng sau điều trị?

Phẫu thuật lạnh không được áp dụng đối với những trường hợp mắc bệnh Raynaud, xơ cứng bì, luput, viêm tắc động mạch, loét mạn tính. Đối với các trường hợp khác, việc sử dụng phẫu thuật lạnh tương đối an toàn và hiệu quả nếu người bệnh được chỉ định đúng. Tuy nhiên, theo TS. Hóa, vẫn có một số tác dụng phụ như đau, sưng nề vùng áp tuyết, hình thành bọng nước trên thương tổn. Bên cạnh đó là những biến chứng không mong muốn có thể gặp như loét, teo da, nhiễm khuẩn, chậm lành vết thương, rối loạn cảm giác, hoại tử vùng da áp lạnh, hình thành đám tổ chức như hạt kê, giảm sắc tố không hồi phục vùng áp lạnh hoặc tăng sắc tố vùng ngoại vi thương tổn. Nguyên nhân thường liên quan đến thời gian áp tuyết và số lần áp tuyết lại. Do vậy, để phòng tránh những biến chứng có thể xảy ra này cần tránh không áp tuyết quá lâu, tạo tổn thương quá sâu, không gây tổn thương ra vùng da lành xung quanh sẹo.

Phẫu thuật lạnh là một phương pháp đã được ứng dụng từ nhiều năm trước nhưng kết quả đạt được không như mong muốn. Đến nay, với cải tiến tích cực trong quá trình thực hiện nên đã đạt được những thành công bước đầu. Chi phí cho phẫu thuật lạnh không quá đắt nên có thể nói phẫu thuật lạnh là niềm hy vọng mới cho những người bệnh sẹo lồi, sẹo quá phát hay một số bệnh ngoài da khác.

Các diễn biến bình thường sau phẫu thuật lạnh

- Đỏ vùng ngoại vi sau 30 phút.

- Phù nề thương tổn vài phút đến vài giờ.

- Hình thành bọng nước sau 1 - 3 ngày.

- Rỉ dịch huyết thanh sau vài ngày đến 2 tuần.

- Đóng vảy sau tuần thứ 3 thứ 4.

- Khỏi để lại sẹo teo nhẹ, phẳng với mặt da lành.

Lê Thu Lương