Nhiều chuyên gia quốc phòng cảnh báo, Washington có thể phải mất nhiều năm mới khôi phục được lượng tên lửa và bom thông minh đã sử dụng, trong khi năng lực sản xuất hiện tại không đủ để đáp ứng nhu cầu thời chiến.
Binh sĩ không quân Mỹ chuẩn bị đạn dược dẫn đường chính xác JDAM để nạp vào máy bay B-1 Lancer. (Ảnh: Getty Images)
Theo các nhà phân tích, sau nhiều tháng tiến hành các chiến dịch quân sự cường độ cao nhằm vào Iran kể từ cuối tháng 2, Mỹ đã tiêu thụ lượng lớn tên lửa đánh chặn phòng không, tên lửa hành trình, tên lửa đạn đạo chiến thuật cùng nhiều loại bom dẫn đường chính xác. Đây đều là những vũ khí có công nghệ cao, quy trình chế tạo phức tạp và phụ thuộc vào chuỗi cung ứng chuyên biệt, khiến việc bổ sung không thể diễn ra trong thời gian ngắn.
Đại tá Thủy quân lục chiến Mỹ đã nghỉ hưu Mark Cancian, hiện là chuyên gia tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), nhận định Mỹ có thể đã sử dụng từ 1/3 đến một nửa kho dự trữ của một số loại vũ khí dẫn đường quan trọng trong suốt cuộc xung đột. Dù số liệu chính thức vẫn được giữ kín, đánh giá này đã làm dấy lên lo ngại tại Quốc hội và Lầu Năm Góc về khả năng duy trì sức mạnh quân sự nếu phải đối mặt với thêm một cuộc xung đột quy mô lớn.
Vấn đề càng trở nên nghiêm trọng khi năng lực sản xuất không theo kịp tốc độ sử dụng. Đơn cử như tên lửa đánh chặn của hệ thống phòng không Patriot, ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ hiện chỉ sản xuất khoảng 600 quả mỗi năm. Điều đó đồng nghĩa, chỉ riêng số tên lửa đã sử dụng trong vài tháng giao tranh cũng có thể cần hơn một năm để bù đắp, ngay cả khi toàn bộ sản lượng đều được dành cho quân đội Mỹ.
Trên thực tế, điều này gần như không thể xảy ra. Phần lớn dây chuyền sản xuất Patriot hiện đã được phân bổ cho các hợp đồng xuất khẩu và những đơn đặt hàng ký kết từ trước. Theo các quan chức Mỹ, khách hàng mới hiện phải chờ từ 4 đến 5 năm mới có thể nhận được hệ thống Patriot do công suất sản xuất đã đạt giới hạn.
Tình trạng tương tự cũng được cho là đang diễn ra với nhiều loại vũ khí chiến lược khác như tên lửa đánh chặn THAAD, tên lửa hành trình Tomahawk hay bom xuyên phá hạng nặng GBU-57, vốn đều có thời gian sản xuất kéo dài và số lượng không lớn.
Theo giới phân tích, cuộc xung đột với Iran đã phơi bày điểm yếu mang tính cấu trúc của ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ. Sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, Washington chủ yếu duy trì mô hình sản xuất phục vụ thời bình với quy mô hạn chế, thay vì xây dựng năng lực sản xuất lớn để đáp ứng nhu cầu của các cuộc chiến kéo dài.
Nhiều loại tên lửa hiện đại của Mỹ còn phụ thuộc vào số ít nhà cung cấp linh kiện chuyên dụng. Điều này khiến việc mở rộng sản xuất trong thời gian ngắn trở nên rất khó khăn, ngay cả khi có đủ nguồn tài chính.
Để giảm áp lực lên kho dự trữ, Washington được cho là đã phải điều chỉnh kế hoạch phân bổ vũ khí, bao gồm việc tạm dừng hoặc trì hoãn một số chương trình viện trợ cho các đối tác tại châu Âu và châu Á, đồng thời điều chuyển các hệ thống phòng thủ từ những khu vực chiến lược khác. Một trong những động thái đáng chú ý là việc rút hệ thống THAAD khỏi Hàn Quốc.
Bên cạnh vấn đề thiếu hụt đạn dược, cuộc đối đầu với Iran cũng làm dấy lên những tranh luận mới về hiệu quả của các hệ thống phòng không Mỹ trước các loại tên lửa hiện đại. Một số nguồn tin từ Israel hồi cuối tháng 3 cho biết, các đợt tấn công bằng tên lửa của Iran đạt tỷ lệ xuyên thủng phòng thủ khoảng 80%, làm gia tăng những câu hỏi về khả năng đánh chặn của các hệ thống hiện có.
