Nhằm cung cấp thêm cơ sở khoa học phục vụ công tác hoạch định chính sách, ngày 9/1, Trường Đại học Y tế công cộng tổ chức Hội thảo chia sẻ kết quả Nghiên cứu dự báo và giám sát can thiệp dinh dưỡng (NIFAM) tại Hà Nội.
Cách tiếp cận mới trong dự báo và giám sát dinh dưỡng
Nghiên cứu NIFAM được triển khai từ năm 2022 với sự phối hợp giữa Trường Đại học Y tế công cộng và Trường Đại học Bonn (Cộng hòa Liên bang Đức), cùng các đối tác trong nước và quốc tế gồm Học viện Nông nghiệp Việt Nam, Viện Nghiên cứu Rau quả (FAVRI), Trung tâm Hỗ trợ Phát triển Nông nghiệp Hữu cơ (CODAS) và Viện Nghiên cứu Sinh thái Chính sách Xã hội (SPERI).
Nghiên cứu áp dụng các phương pháp phân tích và mô hình hóa hệ thống thực phẩm nhằm đánh giá sự tương tác giữa các yếu tố trong môi trường thực phẩm, từ đó xây dựng và dự báo các kịch bản can thiệp dinh dưỡng khả thi. Cách tiếp cận này cho phép xem xét đồng thời các yếu tố kinh tế, xã hội, chính sách, công nghệ và hành vi tiêu dùng, góp phần hỗ trợ quá trình lựa chọn các giải pháp ưu tiên dựa trên bằng chứng khoa học.
PGS.TS Lê Thị Thanh Hương – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Y tế công cộng chia sẻ tại Hội thảo về cách tiếp cận dựa trên bằng chứng trong cải thiện môi trường dinh dưỡng và thực phẩm.
Chia sẻ tại hội thảo, PGS.TS Lê Thị Thanh Hương – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Y tế công cộng cho biết, nghiên cứu NIFAM hướng tới việc cung cấp các bằng chứng khoa học có tính hệ thống, hỗ trợ quá trình thiết kế và ưu tiên các giải pháp can thiệp dinh dưỡng phù hợp với điều kiện thực tiễn tại Việt Nam.
Tại hội thảo, các diễn giả đã trình bày về mô hình tác động, các biến số quan trọng ảnh hưởng tới hiệu quả can thiệp dinh dưỡng, qua đó cung cấp cơ sở khoa học cho việc đưa ra các quyết định chính sách ở cấp quốc gia và địa phương. Bên cạnh đó, hội thảo cũng chia sẻ kinh nghiệm từ một số mô hình thực tiễn như Công ty May 10, hệ thống trường liên cấp Genesis và Hermann Gmeiner, cùng các báo cáo khoa học do các nghiên cứu sinh tham gia dự án thực hiện.
Kết quả nghiên cứu với hoạch định chính sách dinh dưỡng
Các kết quả nghiên cứu trong khuôn khổ Dự án NIFAM cho thấy môi trường thực phẩm tại Hà Nội đang trải qua quá trình chuyển đổi sâu sắc. Hệ thống cung ứng ngày càng đa dạng, từ chợ truyền thống, siêu thị, cửa hàng tiện lợi đến các nền tảng thương mại điện tử, góp phần cải thiện khả năng tiếp cận thực phẩm của người dân đô thị.
Tuy nhiên, sự phát triển này cũng đặt ra nhiều thách thức. Thực phẩm chế biến sẵn, giàu năng lượng nhưng nghèo vi chất ngày càng phổ biến, trong khi khả năng tiếp cận thực phẩm lành mạnh giữa các nhóm dân cư vẫn còn chênh lệch. Các vấn đề liên quan đến an toàn thực phẩm, môi trường, rác thải và vi nhựa tiếp tục là những thách thức lớn đối với quản lý hệ thống thực phẩm đô thị.
TS. Cory Whitney, Trường Đại học Bonn – nghiên cứu viên chính của Dự án NIFAM cho biết, quá trình chuyển đổi môi trường thực phẩm tại các đô thị mang lại nhiều cơ hội cải thiện khả năng tiếp cận thực phẩm, song đồng thời đòi hỏi các giải pháp can thiệp phải được thiết kế một cách đồng bộ, cân nhắc hài hòa giữa mục tiêu dinh dưỡng, an toàn thực phẩm và phát triển bền vững. Nghiên cứu cũng nhấn mạnh vai trò của các "điểm đòn bẩy" – những vị trí then chốt trong hệ thống thực phẩm, nơi các can thiệp phù hợp có thể tạo ra những thay đổi lớn và lâu dài.
Hội thảo có sự tham dự của khoảng 40 đại biểu đến từ Bộ Y tế, các trường đại học, viện nghiên cứu chuyên ngành và các tổ chức quốc tế, trong đó có Trường Đại học Bonn và Trung tâm Nông nghiệp Nhiệt đới Quốc tế (CIAT).
Các đại biểu tham dự Hội thảo chia sẻ kết quả Nghiên cứu dự báo và giám sát can thiệp dinh dưỡng (NIFAM) do Trường Đại học Y tế công cộng tổ chức tại Hà Nội, ngày 9/1.
Thông qua các phiên trình bày và thảo luận, hội thảo tập trung làm rõ các nội dung liên quan đến chuyển đổi hệ thống thực phẩm tại Hà Nội, chuỗi giá trị nông sản phục vụ người tiêu dùng đô thị, mô hình vườn trường, nguồn thực phẩm bền vững, cũng như các khuyến nghị chính sách cho bữa ăn học đường.
Các ý kiến tại hội thảo thống nhất cho rằng việc ứng dụng các công cụ dự báo và giám sát dựa trên bằng chứng khoa học là hướng tiếp cận cần thiết trong bối cảnh Việt Nam đang phải đối mặt với nhiều gánh nặng dinh dưỡng.
Hội thảo được kỳ vọng sẽ góp phần tăng cường đối thoại liên ngành, kết nối bằng chứng khoa học với thực tiễn hoạch định và triển khai chính sách trong các lĩnh vực dinh dưỡng học đường, môi trường thực phẩm đô thị và nông nghiệp bền vững.
