Bước sang tuổi 40, nhiều chị em bắt đầu quan tâm đến mỹ phẩm chống lão hóa khi thấy nếp nhăn quanh mắt, rãnh cười rõ hơn, da kém săn chắc và dễ khô. Trên thị trường có vô số loại mỹ phẩm với lời quảng cáo hấp dẫn như "trẻ hóa thần tốc", "xóa nhăn sau 7 ngày", giá từ vài trăm nghìn đến hàng chục triệu đồng. Không ít người mua rất nhiều sản phẩm, dùng chồng chéo nhiều lớp mà da vẫn không cải thiện, thậm chí còn bị kích ứng. Hiểu đúng làn da và biết chọn hoạt chất phù hợp sẽ giúp chị em chăm sóc da hiệu quả mà không tốn kém.
1. Làn da tuổi 40 thay đổi thế nào?
Từ tuổi trưởng thành, lượng collagen và elastin trong da giảm dần và quá trình này diễn ra nhanh hơn khi phụ nữ bước vào giai đoạn tiền mãn kinh do nội tiết tố estrogen suy giảm. Da trở nên mỏng hơn, kém đàn hồi, dễ chảy xệ và xuất hiện nếp nhăn. Tuyến bã nhờn hoạt động kém đi khiến da khô hơn, hàng rào bảo vệ yếu hơn và dễ nhạy cảm. Quá trình thay mới tế bào da cũng chậm lại, làm da xỉn màu, kém mịn.
Bên cạnh tuổi tác, ánh nắng là tác nhân bên ngoài gây lão hóa da nhiều nhất. Phần lớn nếp nhăn sâu, đốm nâu, da sần sùi ở tuổi trung niên là hậu quả của việc tiếp xúc ánh nắng tích lũy qua nhiều năm.
Chỉ nên mua mỹ phẩm tại cửa hàng, nhà thuốc uy tín, sản phẩm có nhãn phụ tiếng Việt, nguồn gốc rõ ràng. Ảnh minh họa IS.
2. Bước quan trọng nhất: kem chống nắng
Nếu chỉ được chọn một sản phẩm chống lão hóa, đó nên là kem chống nắng. Một thử nghiệm tại Australia trên 903 người trưởng thành, công bố trên tạp chí Annals of Internal Medicine, cho thấy nhóm dùng kem chống nắng hằng ngày trong khoảng 4,5 năm có làn da lão hóa chậm hơn rõ rệt so với nhóm chỉ dùng khi cần.
Chị em nên chọn kem chống nắng phổ rộng, chống được cả tia UVA và UVB, có chỉ số SPF từ 30 trở lên. Kem cần được thoa đủ lượng mỗi sáng, kể cả khi trời râm hay ở trong nhà gần cửa kính, và thoa lại sau khoảng 2 giờ khi ở ngoài trời. Da khô nên chọn dạng kem có thêm thành phần dưỡng ẩm. Da dầu, da dễ nổi mụn có thể chọn dạng gel, sữa mỏng nhẹ.
3. Những hoạt chất có bằng chứng chống lão hóa
Retinoid (dẫn xuất vitamin A)
Đây là nhóm hoạt chất được nghiên cứu nhiều nhất về khả năng cải thiện nếp nhăn, kích thích sản sinh collagen và làm da mịn hơn. Tretinoin là thuốc kê đơn, có hiệu quả mạnh nhất. Retinol và retinaldehyde có trong mỹ phẩm, tác dụng nhẹ hơn nhưng ít kích ứng hơn.
Người mới dùng nên chọn nồng độ thấp, thoa một lượng nhỏ vào buổi tối, 2 - 3 lần mỗi tuần rồi tăng dần khi da đã quen. Trong những tuần đầu, da có thể khô, bong nhẹ, châm chích. Khi dùng retinoid, chị em bắt buộc phải chống nắng ban ngày. Phụ nữ đang mang thai, có kế hoạch mang thai hoặc đang cho con bú không nên dùng retinoid.
Serum vitamin C có tác dụng chống oxy hóa, hỗ trợ tổng hợp collagen và làm sáng da, mờ thâm. Vitamin C dạng acid ascorbic có hiệu quả tốt nhưng dễ bị oxy hóa, nên được đựng trong chai tối màu, kín khí. Sản phẩm chuyển sang màu vàng sẫm, nâu là dấu hiệu đã giảm tác dụng. Chị em có thể dùng serum vitamin C vào buổi sáng, trước kem chống nắng, để tăng khả năng bảo vệ da.
Niacinamide (vitamin B3)
Hoạt chất này giúp củng cố hàng rào bảo vệ da, giảm đỏ, cải thiện sắc tố và lỗ chân lông. Niacinamide tương đối dịu nhẹ, phù hợp với nhiều loại da, kể cả da nhạy cảm.
Acid hydroxy (AHA)
Các acid như acid glycolic, acid lactic giúp loại bỏ lớp tế bào chết, làm da mịn và sáng hơn. Chị em chỉ nên dùng AHA nồng độ thấp, vài lần mỗi tuần, không dùng cùng buổi với retinoid khi mới bắt đầu và cần chống nắng kỹ.
Thành phần dưỡng ẩm
Ceramide, glycerin, acid hyaluronic, squalane, panthenol giúp giữ nước và phục hồi hàng rào bảo vệ da. Kem dưỡng ẩm tốt giúp da trông căng mịn, giảm nếp nhăn do khô và giúp da dễ dung nạp các hoạt chất như retinoid hơn.
Các thành phần như peptide, chiết xuất thực vật, tế bào gốc thực vật thường được quảng cáo nhiều nhưng bằng chứng về hiệu quả chống lão hóa còn hạn chế hơn so với các nhóm trên.
4. Quy trình đơn giản cho da tuổi 40
Một quy trình chăm sóc da hiệu quả không cần quá nhiều bước. Buổi sáng, chị em có thể rửa mặt bằng sữa rửa mặt dịu nhẹ, thoa serum vitamin C hoặc niacinamide nếu muốn, sau đó dùng kem dưỡng ẩm và kem chống nắng. Buổi tối, chị em tẩy trang nếu có trang điểm hoặc dùng kem chống nắng chống nước, rửa mặt, thoa retinoid vào những ngày dùng, rồi thoa kem dưỡng ẩm.
Khi bắt đầu dùng sản phẩm mới, chị em nên thêm từng sản phẩm một, cách nhau vài tuần, để dễ nhận biết sản phẩm nào gây kích ứng. Hiệu quả của các hoạt chất chống lão hóa thường chỉ thấy rõ sau 2 - 3 tháng sử dụng đều đặn.
5. Những sai lầm thường gặp khi dùng mỹ phẩm
Nhiều người nghĩ mỹ phẩm càng đắt, càng nhiều bước thì càng hiệu quả. Thực tế, dùng chồng nhiều hoạt chất mạnh cùng lúc, như retinoid, AHA và vitamin C nồng độ cao, dễ làm tổn thương hàng rào da, gây đỏ rát, bong tróc. Một quan niệm phổ biến khác là sản phẩm thiên nhiên, hữu cơ luôn an toàn hơn. Trên thực tế, tinh dầu và một số chiết xuất thực vật có thể gây kích ứng, dị ứng ở da nhạy cảm.
Chị em nên mua mỹ phẩm tại cửa hàng, nhà thuốc uy tín, sản phẩm có nhãn phụ tiếng Việt nếu là hàng ngoại nhập, nguồn gốc rõ ràng. Tuyệt đối không dùng kem trộn, kem không rõ nguồn gốc quảng cáo "trắng nhanh, hết nhăn cấp tốc", vì những sản phẩm này có thể chứa corticoid, thủy ngân, gây teo da, giãn mạch, nám nặng hơn và nhiều tác hại khó hồi phục. Với sản phẩm mới, chị em nên thử trên một vùng da nhỏ ở sau tai hoặc cổ tay trong vài ngày trước khi thoa lên toàn mặt.
Mỹ phẩm chỉ phát huy tốt tác dụng khi kết hợp với lối sống lành mạnh. Chị em nên ăn nhiều rau củ quả nhiều màu sắc, cá, các loại hạt, đủ đạm, uống đủ nước, ngủ đủ giấc, vận động đều đặn, hạn chế đồ ngọt, rượu bia và không hút thuốc lá, vì khói thuốc là một trong những tác nhân gây lão hóa da rõ rệt.
Khi da có các vấn đề như nám, tàn nhang, nếp nhăn sâu, chảy xệ nhiều hoặc da thường xuyên kích ứng, chị em nên đến khám bác sĩ da liễu để được tư vấn sản phẩm phù hợp, hoặc các phương pháp điều trị tại cơ sở y tế được cấp phép.
