Trưa ngày 9/12, tức 2 ngày sau ca phẫu thuật ghép gan cho bé gái Tăng Ngọc My, 12 tháng tuổi, ở quận 6, TP.HCM (đang trong tình trạng suy gan giai đoạn cuối), BS. Lê Quang Định, Phó Giám đốc BV Nhi Đồng 2 cho phóng viên báo Sức khỏe & Đời sống biết, bệnh nhi và mẹ bé đã dần hồi phục sức khỏe. Chị Ngọc, người mẹ cho gan đã tỉnh táo và tiếp xúc được với bác sĩ và người nhà. Bé My đã bỏ thở máy, siêu âm kiểm tra thấy các mạch máu nuôi gan đã nối thông suốt, chức năng sinh hóa của gan đã hoạt động.
 Bệnh nhi và mẹ trước phẫu thuật. |
Đúng như tiên lượng ban đầu, ca mổ đã kéo dài hơn 11 giờ đồng hồ vì thời gian bóc tách gan ở bệnh nhi khó và chảy máu nhiều (do bé mới được làm phẫu thuật kasai cách đây không lâu). Theo BS. Định, một phần khó khăn của ca mổ là bé My nhẹ cân nhưng thêm vào đó là chị Ngọc mẹ bé lại dư cân và gan nhiễm mỡ nhẹ. Để chuẩn bị cho ca mổ, các bác sĩ Bệnh viện Nhi đồng 2 đã xây dựng một chế độ tập luyện và ăn uống để chị Ngọc giảm cân, giảm mỡ trong gan xuống trong thời gian ngắn nhất nhằm đáp ứng được các yêu cầu ngặt nghèo của ca phẫu thuật.
Đúng 9 giờ ngày 7/12, ca ghép gan gồm 2 ê-kíp: ê-kíp ở phòng lấy gan gồm GS. Otte cùng 2 bác sĩ gây mê, 4 bác sĩ phẫu thuật và 5 kỹ thuật viên. Còn tại phòng mổ bé My là GS. Raymond Reding (người Bỉ) cùng 5 bác sĩ gây mê, 3 bác sĩ phẫu thuật, 5 kỹ thuật viên đã sẵn sàng. Sau công đoạn cắt bỏ toàn bộ phần gan thoái hóa, do bé My nhẹ cân nên có tình trạng thiểu sản tĩnh mạch cửa. Ê-kíp phẫu thuật đã phải sử dụng thêm mảnh ghép mạch máu từ tĩnh mạch ruột của mẹ để tạo hình tĩnh mạch cửa lớn lên. Đến 15 giờ, người mẹ được các bác sĩ tiến hành mổ lấy phần gan phía bên thùy trái mà không cần phải truyền máu. Đến 17 giờ 45 phút, các bác sĩ đóng xong ổ bụng người mẹ và chuyển xuống Khoa hồi sức.
Theo BS. Trần Đông A, ngay sau khi lấy xong phần gan người mẹ, các bác sĩ đã tiến hành ghép cho bệnh nhi. Việc ghép gan cho bệnh nhi phải cần đến 250ml máu. Vì là gan của người mẹ hơi lớn hơn so với người bình thường nên phần gan nơi mổ lấy ghép cho người con cũng lớn, khiến việc ghép có gặp đôi chút khó khăn nhưng không phải dùng thành bụng nhân tạo. Ca ghép gan hoàn tất lúc 20 giờ cùng ngày.
 Bé My được đưa ra khỏi phòng phẫu thuật trước sự phấn khởi của các bác sĩ và gia đình. |
BS. Định cho biết, việc kiểm soát nhiễm trùng sau mổ và kiểm soát tình trạng thải ghép tích cực trong tuần đầu tiên là việc quan trọng nhất ở giai đoạn hậu phẫu. Bệnh nhi cũng đang được cho dùng thuốc chống thải ghép. Chưa thể nói ca phẫu thuật đã thành công mỹ mãn vì cần phải có thời gian dài theo dõi. Việc hồi phục của cháu bé cần được kiểm tra thường xuyên.
Kỹ thuật ghép gan là một kỹ thuật chuyên môn hết sức phức tạp. Hiện chúng ta đã làm rất tốt và hoàn chỉnh được khâu gây mê, hồi sức miễn dịch. Về phẫu thuật, phần lớn chúng ta đã có thể thực hiện dưới sự hỗ trợ một phần từ phía chuyên gia bạn, BS. Định chia sẻ. Ông cũng nhấn mạnh đến gánh nặng tài chính mà đơn vị y tế và gia đình bệnh nhân phải chịu trong các ca ghép gan nói riêng cũng như ghép tạng nói chung nên rất cần có sự tham gia của bảo hiểm y tế cũng như cần có một quỹ dành riêng cho bệnh nhân ghép tạng là bệnh nhi.
Bài và ảnh: Tuân Nguyễn