Các phương pháp tầm soát ung thư vú

Ung thư
SKĐS - Ung thư vú nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm có khả năng điều trị hiệu quả, tiên lượng sống tốt thêm cơ hội bảo tồn tuyến vú.

Vì vậy, phụ nữ cần chủ động tìm hiểu các yếu tố nguy cơ và thực hiện tầm soát phù hợp với độ tuổi, tiền sử sức khỏe.

Ung thư vú là một trong những bệnh ung thư thường gặp nhất ở phụ nữ. Đáng lo ngại, ở giai đoạn đầu, ung thư vú thường không gây đau hoặc chưa có biểu hiện rõ ràng. Vì vậy, nhiều người chỉ đi khám khi đã sờ thấy khối u hoặc xuất hiện những dấu hiệu bất thường.

Trong khi đó, phát hiện bệnh sớm có ý nghĩa quan trọng đối với hiệu quả điều trị. Người bệnh có thể có nhiều lựa chọn điều trị hơn, tăng cơ hội bảo tồn tuyến vú và giảm nguy cơ biến chứng do bệnh tiến triển.

1. Những ai cần chủ động tầm soát ung thư vú?

Tầm soát ung thư vú là việc sử dụng các phương pháp kiểm tra ở những người chưa có triệu chứng nhằm phát hiện tổn thương nghi ngờ từ sớm. Đối tượng và thời điểm tầm soát cần được cân nhắc dựa trên tuổi, tiền sử cá nhân và các yếu tố nguy cơ.

Những nhóm phụ nữ cần quan tâm gồm:

  • Phụ nữ từ 40 tuổi trở lên: Nên chủ động trao đổi với bác sĩ về việc chụp nhũ ảnh và lịch tầm soát phù hợp. Thời điểm bắt đầu, khoảng cách giữa các lần kiểm tra có thể khác nhau tùy hướng dẫn chuyên môn và nguy cơ cá nhân.
  • Người có tiền sử gia đình mắc ung thư vú: Đặc biệt lưu ý nếu mẹ, chị em gái hoặc người thân gần mắc bệnh, nhất là khi được chẩn đoán ở độ tuổi trẻ hoặc trong gia đình có nhiều người mắc ung thư vú, ung thư buồng trứng.
  • Người có tiền sử bệnh lý tuyến vú nguy cơ cao: Một số tổn thương tăng sinh không điển hình hoặc tổn thương tiền ung thư có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh về sau. Nhóm này cần được bác sĩ đánh giá và xây dựng kế hoạch theo dõi riêng.
  • Người mang đột biến gen di truyền: Các đột biến như BRCA1, BRCA2 có thể làm tăng đáng kể nguy cơ ung thư vú. Người thuộc nhóm này cần được tư vấn di truyền và tầm soát bằng chương trình chuyên biệt, có thể bắt đầu sớm hơn so với nhóm nguy cơ trung bình.

Cần lưu ý, phụ nữ trẻ tuổi vẫn có thể mắc ung thư vú. Nếu xuất hiện dấu hiệu bất thường, cần đi khám ngay, không chờ đến tuổi tầm soát.

Các phương pháp tầm soát ung thư vú- Ảnh 1.

Phát hiện bệnh sớm ung thư vú có ý nghĩa quan trọng đối với hiệu quả điều trị. Ảnh BV

2. Những dấu hiệu cảnh báo không nên bỏ qua

Ung thư vú giai đoạn sớm có thể không gây đau. Vì vậy, việc không cảm thấy đau hoặc không sờ thấy khối u không đồng nghĩa với việc không mắc bệnh.

Phụ nữ cần chú ý những thay đổi bất thường như:

  • Xuất hiện khối u hoặc cục cứng ở vú, đặc biệt khi khối u mới xuất hiện hoặc có xu hướng lớn dần.
  • Một bên vú thay đổi kích thước hoặc hình dạng bất thường.
  • Núm vú tụt vào trong, biến dạng mới xuất hiện.
  • Da vùng vú co kéo, nhăn nhúm, dày lên hoặc sần giống vỏ cam.
  • Núm vú tiết dịch bất thường, nhất là dịch có máu.
  • Xuất hiện hạch bất thường ở vùng nách.

Khi có một trong những dấu hiệu trên, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được khám và kiểm tra. Không nên tự chẩn đoán hoặc trì hoãn thăm khám vì nghĩ rằng không đau thì không nguy hiểm.

3. Các phương pháp tầm soát ung thư vú

Tùy độ tuổi, tiền sử bệnh, mức độ nguy cơ và đặc điểm mô tuyến vú, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp phù hợp.

  • Khám vú lâm sàng: Bác sĩ kiểm tra trực tiếp tuyến vú và vùng nách nhằm phát hiện khối bất thường, thay đổi ở da, núm vú hoặc hạch.
  • Siêu âm vú: Giúp đánh giá các tổn thương ở tuyến vú, phân biệt khối dạng đặc và dạng nang. Phương pháp này đặc biệt hữu ích ở phụ nữ có mô vú đặc hoặc khi cần khảo sát thêm vùng tổn thương phát hiện qua khám lâm sàng, chụp nhũ ảnh.
  • Chụp nhũ ảnh: Đây là phương pháp quan trọng trong tầm soát ung thư vú, có thể phát hiện những bất thường rất nhỏ, bao gồm các vi vôi hóa chưa thể sờ thấy bằng tay. Nhờ đó, tổn thương nghi ngờ có thể được phát hiện trước khi xuất hiện triệu chứng.
  • Chụp cộng hưởng từ (MRI) tuyến vú: Thường được cân nhắc ở người có nguy cơ cao hoặc trong một số trường hợp cần đánh giá bổ sung. Không phải tất cả phụ nữ đều cần thực hiện phương pháp này.

Các phương pháp trên có vai trò khác nhau và không thể thay thế hoàn toàn cho nhau. Nếu phát hiện tổn thương nghi ngờ, bác sĩ có thể chỉ định thêm các xét nghiệm chẩn đoán, trong đó sinh thiết giúp xác định bản chất tổn thương.

4. Chủ động thay đổi lối sống để giảm nguy cơ

Không có biện pháp nào giúp phòng ngừa hoàn toàn ung thư vú, nhưng một số thay đổi trong lối sống có thể góp phần giảm nguy cơ mắc bệnh. Phụ nữ nên duy trì cân nặng hợp lý, vận động thể lực thường xuyên, ăn uống cân đối, tăng cường rau xanh và trái cây; hạn chế rượu bia và không hút thuốc lá.

Với phụ nữ đang nuôi con nhỏ, việc cho con bú nếu có điều kiện cũng được ghi nhận có liên quan đến giảm nguy cơ ung thư vú.

Bên cạnh đó, mỗi người nên tìm hiểu tiền sử bệnh của gia đình, chủ động khám khi có dấu hiệu bất thường và trao đổi với bác sĩ về lịch tầm soát phù hợp.

Ung thư vú không đồng nghĩa với mất đi cơ hội sống khỏe. Phát hiện bệnh càng sớm, khả năng điều trị hiệu quả càng cao. Đừng đợi đến khi xuất hiện triệu chứng mới đi khám; chủ động tầm soát đúng thời điểm chính là cách quan trọng để bảo vệ sức khỏe bản thân.

Các phương pháp tầm soát ung thư vú- Ảnh 2.

Hướng dẫn tự khám vú tại nhà, phòng ngừa ung thư vú

Các phương pháp tầm soát ung thư vú- Ảnh 3.Thêm cơ hội kiểm soát ung thư vú di căn kháng nội tiết

SKĐS - Ung thư vú là một trong những bệnh ung thư phổ biến hàng đầu ở nữ giới. Việt Nam ghi nhận khoảng 25.711 ca mắc mới mỗi năm.

Ý kiến của bạn