Bữa phụ của học sinh: Nhỏ nhưng “có võ”, quyết định cả sức khỏe và trí tuệ

Bữa phụ – "chiến lược dinh dưỡng" chứ không chỉ là ăn thêm

ThS.BS Vũ Thị Lan Anh – Phụ trách Khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Đa khoa Hà Đông cho biết, nhu cầu năng lượng của học sinh khá cao trong khi dạ dày còn nhỏ, khó đáp ứng đủ qua 3 bữa chính. Đây chính là lý do bữa phụ trở thành một phần cần thiết trong chế độ ăn hàng ngày.

Theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Viện Dinh dưỡng Quốc gia, bữa phụ có thể cung cấp khoảng 10–20% tổng năng lượng mỗi ngày cho trẻ.

Không chỉ dừng lại ở việc "chống đói", bữa phụ còn giúp ổn định đường huyết, hạn chế mệt mỏi và giảm tập trung khi học, tránh tình trạng ăn bù quá mức vào bữa chính, bổ sung thêm các vi chất quan trọng như canxi, sắt, vitamin.

Một bữa phụ hợp lý vì thế có thể giúp trẻ học tập hiệu quả hơn, ít cáu gắt và phát triển toàn diện hơn. Ăn đúng thời điểm quan trọng không kém ăn đúng thực phẩm. Một sai lầm phổ biến là cho trẻ ăn vặt "mọi lúc mọi nơi". Điều này dễ làm rối loạn nhịp ăn uống và ảnh hưởng đến bữa chính.

ThS.BS Vũ Thị Lan Anh khuyến nghị, khoảng cách giữa các bữa nên từ 3–4 giờ. Bữa phụ nên bố trí vào giữa buổi sáng hoặc buổi chiều. Nếu ăn quá gần bữa chính, trẻ sẽ giảm cảm giác đói và ăn không đủ, dễ dẫn đến thiếu chất. Ngược lại, để quá đói lại khiến trẻ ăn mất kiểm soát.

Chọn thực phẩm: Không cần đắt, chỉ cần đúng

ThS.BS Vũ Thị Lan Anh cho biết, một bữa phụ chất lượng không phụ thuộc vào giá tiền mà nằm ở giá trị dinh dưỡng. Cha mẹ nên ưu tiên các thực phẩm đơn giản, dễ chuẩn bị nhưng giàu dưỡng chất như:

Sữa, sữa chua, phô mai, trứng – cung cấp đạm và canxi

Trái cây tươi – giàu vitamin và chất xơ

Khoai, ngô, bánh mì nguyên cám – bổ sung năng lượng lành mạnh

Một lượng nhỏ các loại hạt như hạnh nhân, óc chó

Câu hỏi đặt ra là có nên cho trẻ ăn vặt? Câu trả lời là có, nhưng cần "chuyển hóa" ăn vặt thành những bữa phụ lành mạnh và có kiểm soát.

Cụ thể, theo ThS.BS Vũ Thị Lan Anh, nên hạn chế bánh kẹo, nước ngọt, trà sữa, đồ chiên rán, snack đóng gói – đây là nguồn "calo rỗng", dễ gây thừa cân, béo phì. Nên khuyến khích thực phẩm tự nhiên, ít chế biến – giúp trẻ no đúng lúc, đủ chất và hạn chế thói quen ăn uống không lành mạnh

Một điều các phụ huynh cần lưu ý là tránh để bữa phụ trở thành "thủ phạm" gây tăng cân. Thực tế cho thấy, nhiều trường hợp trẻ tăng cân không đến từ bữa chính mà từ bữa phụ không hợp lý.

Để bữa phụ phát huy đúng vai trò, cần đảm bảo đúng lượng, chỉ chiếm 10–20% tổng năng lượng mỗi ngày. Đúng chất - ưu tiên thực phẩm giàu dinh dưỡng, hạn chế "calo rỗng". Đúng thời điểm - không ăn quá gần bữa chính. Phù hợp vận động - điều chỉnh theo mức độ hoạt động của trẻ

Theo ThS.BS Vũ Thị Lan Anh, bữa phụ không phải là "phần ăn thêm" mà là một mắt xích quan trọng trong chế độ dinh dưỡng khoa học. Việc lựa chọn đúng và xây dựng bữa phụ hợp lý ngay từ hôm nay sẽ giúp trẻ học tập hiệu quả hơn, phát triển toàn diện hơn, đồng thời phòng ngừa nguy cơ thừa cân, béo phì và các bệnh mạn tính trong tương lai.

Sữa ít đường trong dinh dưỡng học đường: Dùng sao cho đúng cách để trẻ khỏe mạnh

SKĐS - Việc phụ huynh chủ động chuyển từ sữa có đường sang sữa ít đường là một nỗ lực rất đáng ghi nhận. Tuy nhiên, để tối ưu hóa lợi ích sức khỏe và phòng tránh nguy cơ thừa cân cho trẻ, chúng ta cần hiểu rõ bản chất của sản phẩm này và có cách sử dụng liều lượng phù hợp.