Tiếp tục hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn
Trong lĩnh vực y tế, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật được xây dựng để làm căn cứ thống nhất trong quản lý, kiểm soát chất lượng và tổ chức thực hiện ở từng lĩnh vực chuyên môn. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của khoa học kỹ thuật, thuốc, thiết bị y tế, phương pháp điều trị và các yêu cầu quản lý mới, hệ thống tiêu chuẩn cũng cần được thường xuyên rà soát, cập nhật.
Thực tế này đang được Bộ Y tế đặt ra trong quá trình hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn quốc gia của ngành. Bộ yêu cầu các đơn vị chuyên môn chủ động rà soát những tiêu chuẩn, quy chuẩn đang áp dụng, đánh giá mức độ phù hợp với thực tiễn và xác định những nội dung cần bổ sung, sửa đổi hoặc xây dựng mới.
Trong lĩnh vực dược, một số tiêu chuẩn đã được Bộ Y tế cập nhật trong Dược điển Việt Nam VI, bao gồm các tiêu chuẩn liên quan đến nguyên liệu hóa dược, thuốc thành phẩm, dược liệu, vaccine và phương pháp kiểm nghiệm. Đây cũng là cơ sở để tiếp tục rà soát, bổ sung các tiêu chuẩn mới trong những lĩnh vực chuyên môn còn có nhu cầu.
Đối với y dược cổ truyền, Bộ Y tế cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với các chuyên gia để xây dựng, cập nhật tiêu chuẩn quốc gia đối với thuốc cổ truyền, thuốc dược liệu, nguyên liệu làm thuốc và các tiêu chuẩn chất lượng trong lĩnh vực này.
Như vậy, công việc xây dựng tiêu chuẩn không chỉ tập trung vào việc ban hành các quy định mới mà còn bao gồm việc rà soát những tiêu chuẩn đã có, bổ sung nội dung còn thiếu và cập nhật theo sự phát triển của chuyên môn.
Bộ Y tế tiếp tục rà soát, hoàn thiện và xây dựng mới các tiêu chuẩn quốc gia, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia trong lĩnh vực y tế, từng bước đồng bộ yêu cầu về chất lượng, an toàn và quản lý. (Ảnh Thành Long)
Rà soát từ thực tế quản lý
Cùng với xây dựng tiêu chuẩn, Bộ Y tế cũng đang rà soát các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia trong những lĩnh vực có tác động trực tiếp đến chất lượng và an toàn.
Một trong những hướng được triển khai là rà soát các quy chuẩn đã được ban hành để xác định những nội dung không còn phù hợp, những yêu cầu cần cập nhật hoặc những vấn đề mới phát sinh trong thực tiễn quản lý. Việc sửa đổi, bổ sung được thực hiện trên cơ sở nghiên cứu chuyên môn, tham khảo các yêu cầu kỹ thuật và lấy ý kiến của các đơn vị, chuyên gia liên quan.
Trong lĩnh vực an toàn thực phẩm, chẳng hạn, Bộ Y tế đang rà soát, xây dựng quy định thay thế quy định hiện hành về giới hạn ô nhiễm độc tố vi nấm trong thực phẩm. Quá trình này bao gồm việc nghiên cứu tài liệu, khảo sát thực tế và cập nhật các quy định liên quan trước khi hoàn thiện dự thảo. Đây là cách tiếp cận cho thấy các quy chuẩn không được xem là những quy định cố định, mà cần được xem xét lại khi điều kiện khoa học, kỹ thuật và thực tiễn quản lý thay đổi.
Ở lĩnh vực thiết bị y tế, Bộ cũng đang tiếp tục hoàn thiện các quy định liên quan đến tiêu chuẩn, định mức sử dụng máy móc, thiết bị chuyên dùng, qua đó tạo cơ sở để các cơ sở y tế xác định nhu cầu và tổ chức sử dụng phù hợp.
Hướng tới những tiêu chuẩn sát thực tế
Theo Bộ Y tế, một trong những yêu cầu đặt ra trong quá trình xây dựng tiêu chuẩn, quy chuẩn là phải bảo đảm tính thống nhất, khả năng áp dụng trong thực tiễn và phù hợp với xu hướng phát triển của khoa học kỹ thuật. Bộ cũng yêu cầu các đơn vị tiếp tục rà soát việc thực hiện, qua đó nhận diện những yêu cầu còn bất cập hoặc tạo ra rào cản không cần thiết để nghiên cứu điều chỉnh.
Việc này có ý nghĩa trực tiếp đối với công tác quản lý. Khi các yêu cầu kỹ thuật được quy định rõ và thống nhất, cơ quan quản lý có cơ sở để kiểm tra, đánh giá; các cơ sở sản xuất, kinh doanh và cơ sở y tế cũng có căn cứ cụ thể để thực hiện.
Đối với người dân, việc hoàn thiện các tiêu chuẩn, quy chuẩn góp phần tạo ra yêu cầu thống nhất hơn về chất lượng và an toàn đối với thuốc, thiết bị, thực phẩm và các sản phẩm, dịch vụ liên quan đến chăm sóc sức khỏe. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào việc các tiêu chuẩn, quy chuẩn sau khi được ban hành được áp dụng và kiểm tra như thế nào trong thực tế.
Trong thời gian tới, Bộ Y tế tiếp tục rà soát tổng thể hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn trong từng lĩnh vực, xác định những nhóm cần ưu tiên, xây dựng kế hoạch theo lộ trình và phân công các đơn vị chuyên môn triển khai. Cùng với đó là tăng cường tham vấn chuyên gia, phối hợp giữa các đơn vị và cập nhật các yêu cầu kỹ thuật mới trong quá trình xây dựng.
Theo hướng này, việc xây dựng và cập nhật tiêu chuẩn, quy chuẩn của ngành y tế không chỉ là hoàn thiện thêm các quy định quản lý, mà hướng tới tạo ra những yêu cầu kỹ thuật rõ ràng, thống nhất và sát hơn với thực tiễn. Đây cũng là cơ sở để các cơ quan quản lý, cơ sở y tế và các đơn vị liên quan có chung căn cứ trong tổ chức thực hiện, kiểm soát chất lượng và bảo đảm an toàn trong lĩnh vực y tế.