Bỏ nghiệm thu nhưng vẫn bảo đảm cơ sở pháp lý hậu kiểm
Sáng 5/11, sau phiên thảo luận toàn thể tại hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ và Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH), Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an đã phát biểu tiếp thu, giải trình ý kiến của ĐBQH.
Theo Bộ trưởng, các quy định liên quan đến vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và hoạt động PCCC&CNCH tác động trực tiếp đến tính mạng, sức khỏe con người, tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân. Vì vậy, việc sửa đổi, bổ sung cần được nghiên cứu, đánh giá tác động kỹ lưỡng, bảo đảm tính khả thi và đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an phát biểu tiếp thu, giải trình ý kiến ĐBQH nêu. Ảnh: Media Quốc hội
Về việc bãi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về PCCC, Bộ trưởng Lương Tam Quang cho biết, từ ngày 1/7/2026, thủ tục này đối với công trình, phương tiện giao thông đã được bãi bỏ theo Nghị quyết 66 của Chính phủ. Việc bãi bỏ không làm mất đi cơ sở pháp lý để kiểm soát, bảo đảm an toàn PCCC cũng như thực hiện trách nhiệm quản lý, xử lý vi phạm.
Cụ thể, dự thảo luật đã bổ sung quy định về trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện giao thông và việc quản lý đối với công trình, phương tiện đưa vào khai thác, sử dụng tại khoản 2 Điều 11, khoản 4 Điều 18.
Bên cạnh đó, khoản 5 Điều 8 Luật PCCC&CNCH, Điều 12 Nghị định 105 ngày 15/5/2025 và Điều 16 Nghị định 347 ngày 8/9 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 105 đã quy định trách nhiệm của các chủ thể liên quan trong hoạt động đầu tư xây dựng, sản xuất, lắp ráp, đóng mới, hoán cải phương tiện giao thông; tổ chức nghiệm thu và kê khai thông tin khi đưa công trình, phương tiện vào hoạt động. Đây là những nội dung quan trọng phục vụ công tác hậu kiểm, thanh tra, quản lý và xử lý vi phạm.

Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an. Ảnh: Media Quốc hội
Đối với việc xử lý trách nhiệm khi chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện vi phạm quy định PCCC, pháp luật về xử lý vi phạm hành chính và hình sự hiện hành đã có quy định chế tài.
Sau khi Quốc hội thông qua dự thảo luật và Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), Bộ Công an sẽ tham mưu Chính phủ sửa đổi, bổ sung Nghị định 106 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực PCCC&CNCH.
Theo đó, dự kiến tăng mức tiền xử phạt đối với hành vi không tổ chức nghiệm thu PCCC hoặc nghiệm thu không đúng quy định, không đúng thiết kế đã được thẩm định. Đồng thời, bổ sung các biện pháp khắc phục hậu quả như buộc dừng thi công, khai thác, sử dụng công trình, phương tiện để khắc phục nguy cơ mất an toàn; thực hiện biện pháp bảo đảm an toàn cho người và tài sản; thi công, sản xuất phương tiện đúng thiết kế và tổ chức nghiệm thu theo quy định.
Hoàn thiện dự thảo luật trình Quốc hội xem xét thông qua
Các biện pháp cưỡng chế, ngăn chặn cũng được bổ sung trong trường hợp không chấp hành yêu cầu khắc phục hậu quả, gồm ngừng cung cấp điện, nước, internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số; niêm phong công trình, cơ sở hoặc bộ phận công trình; tạm dừng đăng kiểm, đăng ký phương tiện giao thông.
Đối với việc bãi bỏ thủ tục cấp phép trước khi lưu thông trên thị trường đối với phương tiện PCCC&CNCH, Bộ trưởng cho biết, trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong sản xuất, nhập khẩu, lưu thông và quản lý, xử lý vi phạm sẽ thực hiện theo pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa và tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật.

ĐBQH tham dự phiên thảo luận sáng 5/11. Ảnh: Media Quốc hội
Theo đó, tổ chức, cá nhân phải chịu trách nhiệm toàn diện về chất lượng sản phẩm, hàng hóa và việc áp dụng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật. Cơ quan quản lý nhà nước thực hiện kiểm tra, quản lý, xử lý vi phạm trong quá trình sản xuất, nhập khẩu và lưu thông trên thị trường.
Để phục vụ công tác quản lý, truy xuất, hậu kiểm và xử lý vi phạm, dự thảo luật quy định việc kê khai thông tin đối với phương tiện PCCC&CNCH trước khi lưu thông trên thị trường, đồng thời giao Chính phủ quy định chi tiết.
Bộ trưởng Lương Tam Quang cho biết, cơ quan chủ trì soạn thảo sẽ tiếp tục nghiên cứu tối đa ý kiến của ĐBQH để chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo luật, báo cáo Chính phủ, trình Quốc hội xem xét thông qua tại kỳ họp này.