Dữ liệu phải "đúng, đủ, sạch, sống" và gắn liền với yêu cầu cắt giảm thủ tục hành chính
Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Văn bản số 6020/BGDĐT-KHCNTT hướng dẫn các Sở Giáo dục và Đào tạo triển khai nhiệm vụ trọng tâm về chuyển đổi số năm học 2026-2027 theo Chỉ thị 31/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Tinh thần chỉ đạo xuyên suốt là chuyển đổi số phải trở thành công việc thường xuyên, gắn trực tiếp với quản lý, dạy học, kiểm tra, đánh giá và cung cấp dịch vụ giáo dục. Kết quả được đo lường bằng sản phẩm và tác động thực tế, lấy sự thuận tiện của người học và nhà giáo làm thước đo thay vì chạy theo số lượng phần mềm.
Toàn ngành giáo dục tập trung chuyển đổi từ dữ liệu phân tán sang dữ liệu đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất và dùng chung, đồng thời chuyển từ các phần mềm riêng lẻ sang nền tảng số kết nối, liên thông. Các nhiệm vụ được tổ chức theo nguyên tắc "6 rõ" gồm rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm và rõ thẩm quyền. Trách nhiệm trực tiếp thuộc về người đứng đầu cơ sở giáo dục. Đi kèm với đó là yêu cầu triệt để giảm thủ tục, hồ sơ, thao tác thủ công, áp dụng nguyên tắc dữ liệu cập nhật một lần, sử dụng nhiều lần và tuyệt đối không yêu cầu nhập lại thông tin đã có trên hệ thống.
Ảnh minh hoạ: HB
Mốc thời gian trọng tâm được xác định rõ: đợt rà soát và làm sạch dữ liệu toàn ngành phải hoàn thành trước ngày 30/10/2026. Việc triển khai học bạ số được áp dụng thống nhất cho các cơ sở giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên để hình thành hồ sơ học tập suốt đời. Riêng dữ liệu văn bằng, chứng chỉ lịch sử của những người sinh từ năm 1970 trở lại đây phải hoàn thành rà soát, số hóa và đồng bộ lên cơ sở dữ liệu của Bộ trước ngày 30/11/2026.
Ban hành quy tắc ứng dụng AI, ưu tiên hạ tầng vùng khó khăn và ấn định tiến độ báo cáo
Năm học 2026-2027, Bộ Giáo dục và Đào tạo hướng dẫn thí điểm Nền tảng số quốc gia quản trị giáo dục và đào tạo bao gồm nền tảng quản trị cơ sở giáo dục tại địa chỉ smis.moet.edu.vn và nền tảng phân tích, khai thác dữ liệu phục vụ quản lý tại địa chỉ ioc.moet.edu.vn. Các đơn vị cũng phải sử dụng thống nhất Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính trong lĩnh vực giáo dục. Trong hoạt động dạy học, các trường đủ điều kiện có thể từng bước tổ chức kiểm tra, đánh giá trên máy tính và môi trường số. Riêng đối với mầm non, công nghệ số chỉ phục vụ quản trị, bồi dưỡng chuyên môn và phối hợp với gia đình, bảo đảm tuyệt đối sức khỏe, sự riêng tư của trẻ.
Đáng chú ý, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) phải bảo đảm an toàn, có kiểm soát và trách nhiệm. AI được khuyến khích hỗ trợ giáo viên soạn bài, thiết kế bài giảng, hỗ trợ cán bộ quản lý tổng hợp, dự báo. Tuy nhiên, kết quả do AI tạo ra bắt buộc phải được kiểm chứng và công nghệ này không thay thế trách nhiệm chuyên môn hay quyết định của nhà giáo. Bộ yêu cầu từng cơ sở giáo dục phải ban hành quy định rõ ràng về các trường hợp được dùng, hạn chế hoặc cấm dùng AI, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu bảo vệ dữ liệu và liêm chính học thuật.
Về mặt hạ tầng, ngành giáo dục ưu tiên khắc phục khó khăn về điện, kết nối và thiết bị tại các vùng khó khăn, miền núi, hải đảo và điểm trường lẻ. Các cơ sở giáo dục phải bảo đảm an toàn hệ thống thông tin, an ninh mạng, phân quyền truy cập và thường xuyên sao lưu dữ liệu. Giám đốc các Sở Giáo dục và Đào tạo phải gửi kế hoạch chuyển đổi số năm học về Bộ trước ngày 20/9/2026, tổ chức sơ kết, tổng kết và gửi báo cáo kết quả thực hiện trước ngày 15/6/2027.