Bận 'tối mắt tối mũi' mùa 20/11
Chị Trần Thị Thắm (36 tuổi), chủ một trung tâm nghệ thuật tại Hà Nội cho biết, dịp 20/11 là một trong những khoảng thời gian bận rộn nhất trong năm của chị. Bên cạnh công việc thường ngày tại trung tâm, nhu cầu dàn dựng các tiết mục văn nghệ phục vụ lễ kỷ niệm, hội thi, hội diễn của các trường học tăng lên đáng kể.
Có những ngày, chị phải di chuyển qua nhiều địa điểm để trực tiếp hướng dẫn học sinh tập luyện, chỉnh sửa động tác và đội hình. Công việc không chỉ dừng lại ở những giờ đứng lớp mà còn bao gồm lên ý tưởng, lựa chọn nhạc, xây dựng bài múa và trao đổi với giáo viên phụ trách.
Theo chị Thắm, một tiết mục biểu diễn chỉ kéo dài vài phút nhưng có thể cần nhiều buổi tập mới hoàn thiện. Để có được phần trình diễn chỉn chu, người biên đạo phải tính toán từ động tác, đội hình đến cách phối hợp giữa các thành viên, đồng thời điều chỉnh sao cho phù hợp với khả năng của học sinh.
Chị Thu dàn dựng tiết mục văn nghệ cho học sinh. Ảnh: NVCC.
Càng gần ngày biểu diễn, áp lực thời gian càng lớn. Các trường đều mong muốn có những tiết mục chỉn chu, tạo dấu ấn riêng trong ngày tri ân thầy cô. Điều đó đòi hỏi người làm nghề phải vừa bảo đảm tiến độ, vừa giữ được chất lượng chuyên môn.
Không chỉ các trường học, những chương trình văn nghệ tại địa phương cũng góp phần khiến lịch làm việc của các biên đạo trở nên dày đặc.
Chị Hoàng Thị Thu (36 tuổi, Hà Đông, Hà Nội) chia sẻ, thời điểm này chị bận đến mức gần như không có thời gian nghỉ ngơi. Điện thoại của chị gần như thường xuyên để ở chế độ máy bay do phải sử dụng để phát nhạc phục vụ các buổi tập, khiến việc liên hệ với chị trong giai đoạn này không hề dễ dàng.
Công việc của chị trải dài từ việc dàn dựng các tiết mục cho học sinh ở các lớp đến chuẩn bị chương trình văn nghệ cho phường, xã. Theo chị Thu, khoảng nửa tháng trở lại đây, lịch làm việc đã kín đặc và hiện chị không thể nhận thêm tiết mục mới.
Theo chị Trần Thị Thắm, xu hướng lựa chọn tiết mục văn nghệ của các trường học đang có những thay đổi. Thay vì chỉ ưu tiên những bài múa tập thể quen thuộc, dễ tập như trước, nhiều trường hiện mong muốn có ý tưởng mới, cách phối nhạc sáng tạo, đội hình đẹp và nội dung thể hiện được thông điệp tri ân thầy cô.
Tuy nhiên, sự sáng tạo vẫn phải đi cùng tính phù hợp. Tiết mục cần vừa sức với học sinh, phù hợp với lứa tuổi và điều kiện tập luyện thực tế của từng trường.
"Với các chương trình dự thi, yêu cầu thường cao hơn khi ngoài yếu tố cảm xúc, bài diễn còn phải bảo đảm kỹ thuật, bố cục, sự đồng đều và tính sáng tạo. Trong khi đó, các chương trình văn nghệ nội bộ thường hướng đến sự gần gũi, vui tươi, dễ tập và có thể huy động đông học sinh tham gia.
Để đáp ứng những yêu cầu này, người biên đạo không thể chỉ áp dụng một công thức chung cho mọi tiết mục. Mỗi chương trình cần được tính toán riêng, từ lựa chọn âm nhạc, xây dựng động tác đến sắp xếp đội hình", chị Thắm nói.
Chị Thắm cho biết, khi nhận dàn dựng một tiết mục, chị thường xác định trước yêu cầu của chương trình, số lượng học sinh, thời gian tập luyện và ngày biểu diễn để xây dựng phương án phù hợp. Việc phối hợp với người phụ trách cũng rất quan trọng, bởi có những động tác được đánh giá là đẹp về mặt ý tưởng nhưng khi đưa vào thực tế lại khó thực hiện đối với học sinh.
"Với tôi, sáng tạo không có nghĩa là đưa vào thật nhiều động tác phức tạp, mà là tìm được cách thể hiện phù hợp, có điểm nhấn và giúp các em tự tin khi biểu diễn", chị Thắm chia sẻ.
Chị Thắm (đội mũ) đang biên đạo tiết mục cho học sinh. Ảnh: NVCC.
Thu nhập mùa cao điểm có tương xứng với công sức?
Theo chị Phùng Hương - giáo viên âm nhạc tại một trường tiểu học ở Hà Nội, thời gian này ngoài việc dạy học trên lớp, chị có nhận dàn dựng thêm 2 tiết mục múa cho 2 đơn vị, thường tập vào các buổi tối trong tuần. Việc này cũng giúp chị có thêm thu nhập đáng kể trong thời gian ngắn.
Theo chị Hương, chi phí dàn dựng phụ thuộc vào nhiều yếu tố như số lượng học sinh, độ khó của bài múa, thời gian tập luyện, số buổi biên đạo trực tiếp và yêu cầu riêng của từng chương trình. Vì vậy, rất khó đưa ra một mức giá chung cho tất cả các tiết mục. Những chương trình đòi hỏi kỹ thuật cao, có nhiều học sinh hoặc cần chỉnh sửa nhiều lần thường tiêu tốn nhiều thời gian và công sức hơn.
"Ai cũng đều muốn có tiết mục đẹp, ấn tượng nhưng vẫn phải phù hợp với điều kiện kinh phí. Người làm nghề do đó cần linh hoạt trong phương án dàn dựng, bảo đảm chất lượng mà không phát sinh những khoản chi không cần thiết", chị Hương nói.
Theo chị Hương, mùa 20/11 có thể mang lại nguồn công việc và doanh thu tốt hơn so với thời điểm thông thường. Tuy nhiên, số tiền nhận được không đồng nghĩa với thu nhập thực tế. Người làm nghề còn phải tính đến chi phí nhân sự hỗ trợ, đi lại, thời gian tập luyện, chỉnh sửa và các khoản phát sinh khác.
"Có những tiết mục tưởng như có mức thù lao khá tốt nhưng khi tính đủ thời gian và công sức bỏ ra, lợi nhuận thực tế không nhiều như mọi người vẫn nghĩ", chị Hương chia sẻ.
Chị Son luôn đồng hành trong các chương trình văn nghệ của lớp con trai. Ảnh: NVCC.
Phụ huynh cũng tất bật
Không chỉ những người trực tiếp dàn dựng tiết mục, mùa văn nghệ 20/11 còn khiến nhiều phụ huynh phải sắp xếp lại công việc và thời gian sinh hoạt gia đình để đưa đón con đi tập luyện.
Chị Son (44 tuổi, Hà Nội) chia sẻ, việc đưa đón con đến các buổi tập, nhất là khi lịch tập kéo dài đến chiều tối, cũng khiến phụ huynh không ít lần mệt mỏi. Để con tham gia đầy đủ, gia đình phải chủ động thu xếp công việc, tính toán thời gian đi lại và chờ đợi trong những buổi tập kéo dài.
Cùng chung suy nghĩ, chị Vân Anh (40 tuổi) cho biết, dù việc đưa đón con đi tập có thể gây bất tiện, chị vẫn sẵn lòng đồng hành với con. Theo chị, điều quan trọng không chỉ là tiết mục biểu diễn có đẹp hay đạt giải hay không, mà còn là cơ hội để các con được trải nghiệm, rèn luyện sự tự tin, tinh thần tập thể và có những kỷ niệm đáng nhớ cùng thầy cô, bạn bè.
“Nhìn các con hăng say tập luyện, tôi cũng thấy vui và có thêm động lực để đồng hành cùng con. Dù việc đưa đón con đi tập khá vất vả, nhất là những hôm công việc bận rộn, nhưng tôi vẫn muốn tạo điều kiện để con có một tiết mục biểu diễn thật đẹp, có thêm những kỷ niệm đáng nhớ bên thầy cô và bạn bè trong dịp 20/11”, chị Son chia sẻ.
Chị Vân Anh cũng cho rằng, với nhiều phụ huynh, sự vất vả trong những ngày này là điều khó tránh khỏi. Tuy nhiên, để các con có một tiết mục biểu diễn chỉn chu tri ân thầy cô và lưu giữ những trải nghiệm đẹp thì chị luôn sẵn sàng dành thêm thời gian, công sức, đồng hành cùng con.
