Bệnh Whitmore dễ bị bỏ sót do triệu chứng không điển hình

Bệnh thường gặp
SKĐS - Từ đầu năm 2026 đến nay, tỉnh Đắk Lắk ghi nhận 4 trường hợp mắc bệnh Whitmore, trong đó có một trường hợp tử vong.

Bệnh có triệu chứng đa dạng, dễ bị chẩn đoán nhầm với các bệnh lý khác. Nhận biết dấu hiệu nghi ngờ và đến cơ sở y tế sớm là yếu tố quan trọng giúp người bệnh được chẩn đoán, điều trị kịp thời.

1. Bệnh Whitmore có triệu chứng không điển hình

Thông tin từ Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Đắk Lắk, từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh ghi nhận 4 trường hợp mắc bệnh Whitmore, gồm 2 trường hợp tại xã Ea Súp, một trường hợp tại phường Buôn Hồ và một trường hợp tại phường Tuy Hòa. Trong số này có một trường hợp tử vong tại xã Ea Súp.

Theo báo cáo của Trạm Y tế phường Tuy Hòa, trường hợp mắc bệnh gần đây là ông L.B.H. (69 tuổi, trú tại khu phố Phan Đình Phùng, phường Tuy Hòa). Bệnh khởi phát từ ngày 17/8 với các triệu chứng sốt cao, đau lưng. Khoảng hai tuần trước khi nhập viện, ông H. tự mua thuốc điều trị nhưng tình trạng không thuyên giảm.

Ngày 1/9, bệnh nhân được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Phú Yên và được chẩn đoán thoái hóa cột sống, sốt, xuất huyết tiêu hóa. Đến ngày 20/9, khi vẫn sốt, đau bụng dữ dội và đi ngoài phân đen, ông được chuyển đến Bệnh viện Chợ Rẫy để tiếp tục điều trị.

Tại đây, mẫu mủ lấy ngày 9/10 cho kết quả dương tính với vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây bệnh Whitmore. Bệnh nhân được điều trị kháng sinh, dẫn lưu ổ áp xe cơ và hỗ trợ dinh dưỡng. Ngày 13/10, gia đình xin đưa ông về địa phương tiếp tục điều trị khi thể trạng còn suy kiệt, sốt nhẹ nhưng vẫn ăn uống và tiếp xúc được. Hiện bệnh nhân đang được điều trị tại Khoa Nhiệt đới - Bệnh viện Đa khoa Phú Yên sức khỏe dần ổn định.

Bệnh Whitmore có thể gây tử vong: Phát hiện sớm bằng cách nào? - Ảnh 1.

Vi khuẩn gây bệnh Whitmore có trong đất, nước nhiễm khuẩn và xâm nhập vào cơ thể qua da, qua vết thương hở. Ảnh MH

2. Cách phát hiện sớm bệnh Whitmore

Whitmore là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây ra. Vi khuẩn tồn tại trong đất và nước bị nhiễm khuẩn, thường gặp tại các vùng nhiệt đới, trong đó có Việt Nam.

Vi khuẩn có thể xâm nhập vào cơ thể qua vết thương hở khi tiếp xúc với đất, bùn hoặc nước nhiễm khuẩn; qua đường hô hấp khi hít phải bụi, giọt nước có chứa vi khuẩn; hoặc qua đường tiêu hóa khi sử dụng nguồn nước, thực phẩm bị ô nhiễm.

Bệnh Whitmore có biểu hiện đa dạng, tùy thuộc vào cơ quan bị tổn thương. Người bệnh có thể sốt cao, rét run, vã mồ hôi, ho, khó thở, đau ngực; xuất hiện ổ áp xe dưới da, đau hoặc sưng khớp. Một số trường hợp có thể đau bụng, rối loạn tiêu hóa hoặc biểu hiện nhiễm trùng tại các cơ quan khác. Khi bệnh diễn tiến nặng, người bệnh có nguy cơ nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn và tử vong.

Cách phát hiện sớm và đáng tin cậy nhất là đến cơ sở y tế để được bác sĩ đánh giá nguy cơ, thăm khám và chỉ định xét nghiệm phù hợp khi có dấu hiệu nghi ngờ. Nuôi cấy bệnh phẩm như máu, mủ hoặc bệnh phẩm từ vị trí nhiễm trùng có vai trò quan trọng trong xác định vi khuẩn gây bệnh. Tùy tình trạng cụ thể, bác sĩ có thể chỉ định thêm các xét nghiệm và phương pháp chẩn đoán hình ảnh cần thiết.

Người dân cần đặc biệt cảnh giác nếu bị sốt kéo dài, sốt không rõ nguyên nhân hoặc điều trị thông thường không cải thiện, nhất là khi có tiền sử tiếp xúc với đất, bùn, nước đọng hoặc nguồn nước có nguy cơ ô nhiễm. Những người mắc đái tháo đường, bệnh thận mạn tính, bệnh gan, ung thư hoặc có hệ miễn dịch suy yếu cần lưu ý hơn vì nguy cơ mắc bệnh nặng cao hơn.

Không thể xác định Whitmore chỉ dựa vào triệu chứng hoặc tiền sử tiếp xúc. Người dân không nên tự mua thuốc điều trị, đặc biệt không tự ý sử dụng kháng sinh, bởi bệnh cần được điều trị theo phác đồ chuyên môn và theo dõi chặt chẽ.

3. Chủ động phòng bệnh trong mùa mưa

Để hạn chế nguy cơ mắc Whitmore, người dân cần mang ủng, găng tay và quần áo bảo hộ khi làm việc ở nơi có bùn đất, nước đọng; che kín các vết thương hở, tránh để da tổn thương tiếp xúc trực tiếp với đất và nước có nguy cơ nhiễm khuẩn. Sau khi lao động hoặc tiếp xúc với môi trường bên ngoài, cần vệ sinh tay và cơ thể sạch sẽ.

Bên cạnh đó, cần sử dụng nước sạch, bảo đảm an toàn thực phẩm, ăn chín uống sôi và tránh để trẻ em vui chơi tại những khu vực nước bẩn. Người mắc bệnh nền cần tuân thủ hướng dẫn điều trị, kiểm soát tốt tình trạng sức khỏe.

Whitmore là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhưng có thể điều trị nếu được phát hiện và xử trí kịp thời. Khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ, đặc biệt là sốt kéo dài không rõ nguyên nhân sau khi tiếp xúc với đất hoặc nước có nguy cơ ô nhiễm, người dân cần đến cơ sở y tế để được thăm khám, xét nghiệm và điều trị phù hợp, tránh để bệnh diễn tiến nặng.

Dấu hiệu cảnh báo bệnh Whitmore:

- Sốt cao, ớn lạnh, vã mồ hôi.

- Ho, khó thở, đau ngực (khi vi khuẩn xâm nhập phổi).

- Áp xe dưới da, sưng đau khớp.

- Đau bụng, tiêu chảy (nếu nhiễm trùng đường tiêu hóa).

- Nặng hơn có thể gây nhiễm trùng huyết, sốc nhiễm khuẩn.

Ai dễ mắc bệnh Whitmore?

- Người có vết thương hở tiếp xúc với bùn đất, nước bẩn.

- Người mắc bệnh mạn tính: đái tháo đường, suy thận, bệnh gan, ung thư…

- Người làm nông nghiệp, công nhân vệ sinh, hoặc làm việc ngoài trời trong mùa mưa.

- Trẻ em, người cao tuổi và người có hệ miễn dịch suy yếu.

Bệnh Whitmore có thể gây tử vong: Phát hiện sớm bằng cách nào? - Ảnh 2.Hai bệnh nhân nguy kịch vì Whitmore, cảnh báo nguy cơ sau mưa lũ

SKĐS - Hai bệnh nhân mắc Whitmore nhập viện trong tình trạng suy hô hấp nặng, sốc nhiễm trùng, phải thở máy, lọc máu liên tục.

Ý kiến của bạn
Tags: