Tàu Khánh Hòa – 01 (phiên hiệu HQ-561) được đánh giá là tàu quân y tốt nhất, hiện đại nhất Đông Nam Á. Bệnh viện “độc nhất vô nhị” được trang bị hệ thống kết nối hoàn toàn tự động và có khả năng hoạt động liên tục 45 ngày đêm trên biển, chịu được sóng cấp 8, cấp 9 và sức gió cấp 10. Đặc biệt, trong điều kiện biển động cấp 6, cấp 7, các y bác sĩ vẫn có thể phẫu thuật cấp cứu.
Rẽ sóng cứu người
Giữa muôn trùng sóng gió, cả 9 ngư dân trên một tàu cá đều bị ngộ độc trong đó có 1 trường hợp trong tình trạng rất nguy kịch, các y bác sĩ trên tàu HQ-561 đã có mặt đúng lúc, cấp cứu, cứu sống mọi người. Đây là một trong rất nhiều câu chuyện được BS. Thái Đàm Lương nhớ lại trong suốt hải trình thực hiện nhiệm vụ cấp cứu, chữa bệnh cho quân, dân Trường Sa.
Bệnh viện di động trên biển sừng sững giữa muôn trùng khơi
BS. Thái Đàm Lương kể, khi đang hoạt động tại khu vực nhà giàn DK1 thì có một tàu cá lao với tốc độ rất nhanh tấp gần tàu HQ-561 và phát tín hiệu cấp cứu. Khi ấy, trên tàu cá có 9 người đều bị ngộ độc với biểu hiện tiêu chảy, mất nước, chất độc đang tác động lên thần kinh khiến bệnh nhân co giật. Trong đó có một ngư dân bị độc rất nặng, nếu để chậm vài chục phút nữa sẽ dẫn tới tử vong. Các bệnh nhân nhanh chóng được đưa vào phòng cấp cứu và cho truyền nước ngay. Sau 2 ngày điều trị, tất cả ngư dân đã được cứu sống. Tàu HQ-561 đã cấp dầu, nước ngọt, thực phẩm cho ngư dân trở về nhà ở Tiền Giang để tiếp tục dưỡng bệnh.
Tàu bệnh viện hiện đại HQ - 561 hạ thủy vào tháng 4/2012 và chính thức hoạt động vào tháng 12/2012. Tàu dài 70,65m; rộng 13,2m; độ mớn nước 3,5m; trông như một tòa nhà ở các bệnh viện lớn trên đất liền. Tàu được chia làm 4 tầng A, B, C, D với đầy đủ các phòng chức năng. Tầng C là trung tâm của “Bệnh viện di động” với 9 phòng buồng giảm áp, buồng xét nghiệm, buồng siêu âm, điện tim, X-quang, răng - hàm - mặt, phòng mổ, sơ cấp cứu, hồi sức cấp cứu. Các tầng B và D là những khu giường bệnh có khả năng đáp ứng cho gần 100 người khám, chữa bệnh cùng một lúc…
HQ 561 chính là một trong những động lực giúp ngư dân bám biển giữ ngư trường, giúp cán bộ, chiến sĩ thêm yên tâm công tác, chắc tay súng giữ vững chủ quyền biển, đảo quê hương.
Nhiệm vụ chính của tàu HQ-561 là cấp cứu, chữa bệnh cho quân dân Trường Sa, Nhà giàn DK1; cung cấp lương thực, thực phẩm, nước ngọt cho ngư dân; chở quân và các phái đoàn cấp cao thăm Trường Sa và Nhà giàn DK1. Từ khi đưa vào hoạt động, tàu HQ-561 đã thực hiện nhiều nhiệm vụ lớn như: khám chữa bệnh cho quân dân trên quần đảo Trường Sa, tham gia các cuộc diễn tập nhân đạo khu vực, sẵn sàng cứu giúp, cứu nạn trên biển…
BS. Thái Đàm Lương đang khám bệnh
Dấu ấn lịch sử
Một trong những nhiệm vụ tàu HQ-561 hoàn thành xuất sắc và tạo nên dấu ấn lịch sử chính là tham gia cuộc diễn tập đa phương Hải quân ASEAN (KOMODO) kết hợp cứu trợ nhân đạo, giảm nhẹ thiên tai do thảm họa sóng thần năm 2014 tại Indonesia. Đây là cuộc diễn tập có quy mô rất lớn với sự tham gia của các thành viên ASEAN và của các đối tác gồm: Ấn Độ, Australia, New Zealand, Hàn Quốc, Nhật Bản, Mỹ, Trung Quốc và Nga… Diễn tập KOMODO có chủ đề “Hợp tác cho sự ổn định”, tập trung vào các chiến dịch Hải quân về hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thảm họa. Cuộc diễn tập này cũng được tổ chức nhằm xây dựng lòng tin giữa các thành viên ASEAN cũng như giữa ASEAN và các nước đối tác vì một khu vực hòa bình và ổn định.
Tổng cộng có 4.885 người tham gia diễn tập. Về các phương tiện tham gia diễn tập KOMODO, Indonesia cử 24 tàu, các nước khác cử 14 tàu, trong đó có các tàu: Đô đốc Shaposhnikov của Nga; JDS Akebono của Nhật Bản; Trường Bạch Sơn của Trung Quốc; USNS Caesar Chavez của Mỹ; INS Sukanya của Ấn Độ; HMAS Launceston của New Zealand. Tàu HQ-561 đại diện cho Hải quân nhân dân Việt Nam dự cuộc diễn tập.
Đại tá Nguyễn Văn Cường - Thuyền trưởng tàu HQ 561 cho biết, lực lượng Hải quân Việt Nam gồm 70 người, đã tham gia hai hoạt động chính của cuộc diễn tập. Thứ nhất, tại đảo Batam, lực lượng Hải quân Việt Nam chia ra làm 3 nhóm để tham gia các hoạt động: diễn tập chỉ huy tham mưu trên hải đồ; diễn tập xử lý tình huống tại sở chỉ huy; báo cáo các kế hoạch trước khi đi biển, bao gồm kế hoạch của tàu, kế hoạch của nhóm công tác công binh và quân y. Sau đó, tàu HQ-561 cơ động tới đảo Natuna của Indonesia. Tại đây, lực lượng Hải quân ViệtNam tiến hành hai hoạt động trên thực địa. Hoạt động của công binh là giúp làm đường dân sinh tại địa phương. Nhóm quân y đã tổ chức khám bệnh cho cư dân.
“Năm 2014, biển Đông dậy sóng, nên khi tham gia cuộc diễn tập, chúng tôi hiểu nhiệm vụ của Hải quân Việt Nam là vô cùng lớn. Cuộc diễn tập là cơ hội để Hải Quân Việt Nam thể hiện được vai trò, đồng thời tạo được sự tin yêu và ủng hộ của cộng đồng ASEAN và của các đối tác. Hiểu được sứ mệnh, các cán bộ quân y đã tận tụy, hết lòng khi khám chữa bệnh cho người dân nước bạn. Hình ảnh những người thầy thuốc Việt Nam giỏi chuyên môn, tận tâm với người bệnh vẫn được tất cả đoàn tham gia ca ngợi. Chúng tôi hạnh phúc vì đã làm tốt sứ mệnh cao cả của mình”, Thuyền trưởng Nguyễn Văn Cường chia sẻ.
Nối đất liền nghĩa tình yêu thương
Ngay khi lần đầu tiên ngồi trên tàu bệnh viện ra thăm Trường Sa, nhạc sĩ Thế Hiển đã rất xúc động và viết nên ca khúc “Khúc hát tự hào HQ 561”. Mở đầu bài hát, nhạc sĩ viết “Vượt sóng vượt gió chúng tôi đi theo hướng mặt trời/ Biển Đông rạng ngời nối đất liền nghĩa tình yêu thương…”. Ở nơi đảo xa đầy nắng gió, HQ 561 là điểm tựa, là niềm tin của quân, dân và ngư dân. Với nhiệm vụ thiêng liêng là nối đất liền với Trường Sa thân yêu, các cán bộ, chiến sĩ, các y bác sĩ trên bệnh viện di động không quản ngại khó khăn, dốc lòng phục vụ Tổ quốc.
BS. Thái Đàm Lương vẫn chưa quên những ngày đầu: “Mặc dù trên tàu có hình chữ thập đỏ rất to nhưng nhiều ngư dân cũng không biết tàu này có nhiệm vụ gì. Chúng tôi phải bắc loa thông báo cho ngư dân biết. Sau đó hạ thuyền, đi đến từng tàu cá ngư dân, giải thích cho họ sự cần thiết của việc khám sức khỏe định kỳ và đón họ lên tàu HQ-561 để khám và phát thuốc”.
Những ca cấp cứu, đấu tranh sinh tử của kíp y bác sĩ tàu HQ-561 không phải là hiếm. Dường như các anh luôn phải đối mặt với khả năng đồng bào mình sẽ bị “thần biển” cướp sinh mạng. Nếu trên đất liền, bệnh nhân bị biến chứng hoặc diễn biến bệnh tật phức tạp sẽ được chuyển lên tuyến trên hoặc thay kíp bác sĩ giàu kinh nghiệm. Tàu bệnh viện HQ-561 không có những ưu thế đó, vậy nên phải tận dụng tối đa mọi khả năng của bác sĩ cùng máy móc để cứu chữa bằng được mạng sống của ngư dân hoặc chiến sĩ. Có một điểm thú vị trên con tàu bệnh viện này là các bác sĩ có thể thực hiện các ca phẫu thuật trong điều kiện biển động cấp 7 - 8.
Biền biệt trên biển, hết các đảo các anh lại tới Nhà giàn cũng nhớ nhà, nhớ con quay quắt. Thế nhưng khi được hỏi về những tâm tư của mỗi người trên hải trình đằng đẵng, các anh không trả lời, ngồi xuống, bá vai nhau cất vang lời hát:
“Trường sa, đảo xa khúc quân ca vang mãi trong lòng/ Nguyện dâng tuổi xuân trái tim hồng nặng tình non sông/ Tổ quốc gọi ta đi HQ 561/ Nhà ta là con tàu, biển cả là quê hương/ Ta đi tới nơi đảo xa đầy nắng gió/ Nối tình yêu giữa đất liền đến với Trường Sa/ Người chiến sĩ HQ 561 lời nguyện thề bám biển đảo quê hương/ Cùng con tàu vượt muôn trùng sóng gió/ Giữ biển trời Tổ quốc Việt Nam ta”!