Bệnh bạch biến không lây nhiễm và thuộc nhóm bệnh lành tính, tuy nhiên vùng da mất sắc tố có nguy cơ cao chịu tác động tiêu cực từ tia UV, tăng khả năng bị ung thư da nếu không được bảo vệ đúng cách. Bên cạnh đó, sự thay đổi về ngoại hình do các mảng da trắng gây ra cũng ảnh hưởng lớn đến tâm lý và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Nhiều người bị bạch biến trở nên e ngại, mất tự tin, nhất là trong giao tiếp xã hội.
Mặc dù không có phương pháp nào chữa khỏi bệnh bạch biến nhưng một số phương pháp điều trị có thể giúp phục hồi sắc tố cho vùng da bị ảnh hưởng. Các phương pháp điều trị và chiến lược khác có thể giúp ngăn ngừa các vùng mất sắc tố phát triển.
Bệnh bạch biến có thể phòng ngừa không?
Theo ThS.BSNT Nguyễn Thị Thảo Nhi, Phòng khám chuyên đề Bạch biến và bệnh da giảm sắc tố, Bệnh viện Da liễu Trung ương, hiện chưa có biện pháp đặc hiệu để ngừa hoàn toàn bệnh bạch biến do nguyên nhân chính xác của bệnh vẫn chưa được xác định rõ. Tuy nhiên, một số cách phòng ngừa bệnh bạch biến sau có thể giúp giảm nguy cơ khởi phát hoặc hạn chế sự tiến triển lan rộng của bệnh bạch biến ở người có nguy cơ cao, gồm:
- Bảo vệ da khỏi tác nhân gây hại
Tránh tổn thương da: da trầy xước, bỏng, cọ xát mạnh có thể kích hoạt hiện tượng Koebner, làm tăng nguy cơ xuất hiện bạch biến. Bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời: tia UV có thể làm tổn thương tế bào sắc tố nên cần sử dụng kem chống nắng có SPF ≥30, đội mũ rộng vành, mặc quần áo dài tay khi ra ngoài.
- Duy trì lối sống lành mạnh
Ăn uống đầy đủ dinh dưỡng: chế độ ăn giàu chất chống oxy hóa (vitamin C, E), kẽm, đồng có thể giúp bảo vệ tế bào sắc tố. Tránh thực phẩm chế biến sẵn, thực phẩm gây viêm để giảm nguy cơ tác động tiêu cực lên hệ miễn dịch.
Kiểm soát căng thẳng: căng thẳng có thể làm suy giảm hệ miễn dịch, kích hoạt hoặc làm nặng thêm bệnh bạch biến. Người bệnh có thể giảm căng thẳng bằng các bài tập thư giãn như: yoga, thiền hoặc tập thể dục thường xuyên.
Ngủ đủ giấc: giấc ngủ chất lượng giúp hệ miễn dịch hoạt động ổn định và giảm nguy cơ rối loạn miễn dịch.
Bạch biến là một bệnh lý tự miễn, xảy ra khi hệ thống miễn dịch của cơ thể tấn công vào các tế bào sắc tố, khiến da của bạn mất đi sắc tố và chuyển thành màu trắng. Ảnh BV
- Tránh tiếp xúc với hóa chất độc hại
Hạn chế tiếp xúc với hóa chất độc hại: một số hóa chất có trong thuốc nhuộm tóc, mỹ phẩm, xà phòng hoặc chất tẩy rửa có thể làm tổn thương tế bào sắc tố.Cẩn trọng khi làm việc trong môi trường ô nhiễm: người làm việc trong môi trường tiếp xúc với hóa chất, thuốc trừ sâu nên sử dụng găng tay bảo hộ và thực hiện các biện pháp bảo vệ da.
- Kiểm tra sức khỏe định kỳ
Kiểm tra da: khi nhận thấy da xuất hiện đốm nhạt màu bất thường hãy đi khám sớm để được tư vấn và theo dõi kịp thời.Tầm soát bệnh tự miễn: bạch biến có liên quan đến các bệnh tự miễn như bệnh tuyến giáp. Vì vậy, người có tiền sử gia đình mắc bệnh tự miễn nên kiểm tra sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm các rối loạn miễn dịch
- Điều trị bệnh bạch biến sớm và tích cực
Hiện nay có rất nhiều phương pháp điều trị bệnh bạch biến. Tùy vào mức độ bệnh mà bác sĩ có thể chỉ định cho bạn sử dụng thuốc uống, thuốc bôi tại chỗ, chiếu uvb để điều trị sớm và phòng ngừa bệnh bạch biến tiến triển lan rộng. Đây là cách hiệu quả nhất để phòng ngừa bệnh bạch biến tiển triển lan rộng.
Bên cạnh các phác đồ điều trị chuẩn, một chế độ dinh dưỡng hợp lý và bổ sung vi chất đúng cách đóng vai trò là "liệu pháp hỗ trợ" quan trọng, giúp bảo vệ tế bào hắc tố và tối ưu hóa hiệu quả điều trị.
Các loại vitamin và chế độ ăn giàu chất chống oxy hóa tốt cho người bệnh bạch biến
Theo BS.CKII Nguyễn Thị Tuyến - Khoa Điều trị bệnh da phụ nữ và trẻ em, Bệnh viện Da liều Trung ương, bạch biến là một bệnh lý da mạn tính do sự mất đi tế bào sắc tố, chịu tác động của nhiều yếu tố như tự miễn và stress oxy hóa. Bên cạnh các phác đồ điều trị chuẩn, một chế độ dinh dưỡng hợp lý và bổ sung vi chất đúng cách đóng vai trò là "liệu pháp hỗ trợ" quan trọng, giúp bảo vệ tế bào hắc tố và tối ưu hóa hiệu quả điều trị.
- Chế độ ăn:
Chế độ ăn giàu chất chống oxy hóa là "lá chắn" bảo vệ da. Dinh dưỡng giàu chất chống oxy hóa không có nghĩa là dùng thực phẩm chức năng liều cao mà là ưu tiên nguồn tự nhiên từ thực phẩm đa dạng:
Rau xanh và trái cây tươi: Cung cấp flavonoids và carotenoids giúp trung hòa các gốc tự do. Nên ưu tiên rau lá xanh đậm (cải xoăn, rau bina) và các loại quả mọng.
Các loại hạt và ngũ cốc: Hạnh nhân, óc chó, hạt hướng dương cung cấp Vitamin E và acid béo lành mạnh.
Cá béo: Cá hồi, cá thu giàu Omega-3 giúp giảm viêm mạn tính và bảo vệ màng tế bào.
- Vitamin và vi chất thiết yếu:
Việc bổ sung vi chất cần dựa trên tình trạng thực tế của từng bệnh nhân và có sự tư vấn của bác sĩ:
Vitamin D: Không chỉ tốt cho xương, Vitamin D còn điều hòa miễn dịch và bảo vệ tế bào sắc tố khỏi bị chết theo chương trình,.
Vitamin E: Giúp giảm tổn thương tế bào trong quá trình quang trị liệu.
Vitamin B12 và Acid Folic: Tham gia vào quá trình tổng hợp DNA, hỗ trợ giảm stress oxy hóa gián tiếp.
Kẽm, Đồng và Selenium: Là các yếu tố thiết yếu cho hoạt động của enzyme tổng hợp melanin và hệ thống chống oxy hóa nội sinh.
