Bảo đảm mọi đối tượng được tham gia

Trong báo cáo giải trình tiếp thu chỉnh lý dự thảo Luật BHYT, có ý kiến đề nghị Nhà nước cần hỗ trợ một phần để người nông dân tham gia BHYT nhằm thực hiện chính sách phúc lợi xã hội đối với nông dân; có ý kiến đề nghị cần quy định cụ thể Nhà nước hỗ trợ 40% cho nông dân tham gia BHYT.

Ngày 21/10, Quốc hội (QH) đã nghe Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Bảo hiểm y tế (BHYT) và thảo luận những vấn đề còn có ý kiến khác nhau của dự thảo luật này. Vì đây là một bộ luật mang tính nhân văn sâu sắc, liên quan đến nhiều chính sách khác như chính sách người có công, đến việc chuẩn bị cho các luật liên quan như Luật Khám, chữa bệnh. Vì thế đã có nhiều ý kiến đóng góp thẳng thắn của đại biểu QH nhằm xây dựng luật hoàn chỉnh trước khi QH biểu quyết thông qua vào ngày 14/11.

Đại biểu Ngô Văn Minh (Quảng Nam).

Trong báo cáo giải trình tiếp thu chỉnh lý dự thảo Luật BHYT, có ý kiến đề nghị Nhà nước cần hỗ trợ một phần để người nông dân tham gia BHYT nhằm thực hiện chính sách phúc lợi xã hội đối với nông dân; có ý kiến đề nghị cần quy định cụ thể Nhà nước hỗ trợ 40% cho nông dân tham gia BHYT. Theo Chủ nhiệm Ủy ban các vấn đề xã hội Trương Thị Mai, trong nhiều năm thực hiện thí điểm BHYT, khó khăn nhất vẫn là triển khai BHYT cho nông dân. Mặc dù ngân sách nhà nước đã hỗ trợ đóng BHYT cho người nghèo, người cận nghèo, người có công, trẻ em dưới 6 tuổi, đối tượng bảo trợ xã hội, một bộ phận người cao tuổi..., song vẫn còn hàng chục triệu nông dân, đặc biệt là nông dân trực tiếp làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, diêm nghiệp chưa có cơ hội tham gia BHYT. Theo quy định của dự thảo Luật BHYT, nếu người nông dân tham gia BHYT với mức đóng tối đa bằng 6% mức lương tối thiểu (hiện nay tương đương khoảng 350.000 đ/năm/người), thì đây là mức đóng khá cao so với thu nhập của nông dân. Do vậy, cần thiết phải thể chế hóa chính sách hỗ trợ an sinh xã hội cho nông dân để thực hiện Nghị quyết 26 NQ/TW về nông nghiệp, nông dân và nông thôn thời kỳ 2009-2020 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X. Tuy nhiên, do điều kiện ngân sách còn hạn chế và tránh bao cấp tràn lan nên chỉ tập trung hỗ trợ người nông dân làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, diêm nghiệp có mức sống trung bình và giao Chính phủ quy định cụ thể tỷ lệ hỗ trợ mức đóng BHYT để bảo đảm tính linh hoạt khi điều kiện kinh tế - xã hội thay đổi. Cùng chung quan điểm này, đại biểu Bùi Sĩ Lợi (Thanh Hóa), Ngô Văn Minh (Quảng Nam), Trương Thị Thu Hằng (Đồng Nai) đề nghị vấn đề BHYT cho nông dân cần được quy định cụ thể, chi tiết, có lợi cho nông dân, vì hiện nay, phần lớn số hộ nghèo, cận nghèo là nông dân, đồng bào dân tộc thiểu số. Một số đại biểu đề nghị, cần có chế tài xử lý hành vi trốn đóng BHYT, chậm đóng BHYT cho người lao động của các chủ doanh nghiệp và đề nghị bổ sung quy định cấm lợi dụng chức vụ, quyền hạn, chuyên môn, nghiệp vụ để làm trái với pháp luật về BHYT, gây ảnh hưởng xấu đến quỹ BHYT. Đề nghị kiểm toán nhà nước về quỹ BHYT phải được tiến hành thường xuyên, đột xuất và kiểm toán định kỳ đối với Quỹ BHYT để vừa kiểm soát được việc sử dụng quỹ, vừa tạo điều kiện cho hoạt động của tổ chức BHYT...

Quy định cụ thể nơi đăng ký BHYT ban đầu, tránh tình trạng vượt tuyến

Về đăng ký nơi khám chữa bệnh BHYT ban đầu, đại biểu Cao Thành Văn (Bạc Liêu) đề nghị nên quy định theo tuyến chữa bệnh ban đầu trên toàn quốc, để thuận tiện hơn cho người tham gia. Kết hợp với việc quy định mức đồng chi trả khác nhau giữa tuyến xã, tuyến huyện và tỉnh cũng như việc nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh ở tuyến cơ sở thì chắc chắn trong thời gian tới sẽ giải quyết được tình trạng vượt tuyến, vì không ai bệnh nhẹ lại thích đi xa, vừa tốn kém mà lên tuyến trên cũng phải chờ đợi. Liên quan đến vấn đề này, đại biểu Vũ Quang Hải (Hưng Yên) cho rằng nếu không có hướng dẫn cụ thể của Bộ Y tế thì dễ phát sinh những bất cập như không có khả năng chuyên môn nhưng vẫn giữ lại người bệnh, điều đó làm nguy hiểm cho người bệnh, chưa nói đến các phiền hà khác. Hoặc tùy tiện chuyển người bệnh lên tuyến trên trong khi khả năng của mình vẫn có thể điều trị được cũng gây tốn kém cho người bệnh và gây quá tải cho các tuyến trên. Đại biểu Hải nhấn mạnh, cả 2 điều này chúng ta phải khắc phục được trong khi xây dựng bộ luật này.

Đại biểu Phan Trọng Khánh (TP. Hải Phòng), đại biểu Đinh Thị Phương Lan (Quảng Ngãi) và nhiều ý kiến khác cho rằng khi đăng ký khám, chữa bệnh ban đầu, nên quy định người tham gia BHYT được quyền đăng ký khám, chữa bệnh ban đầu tại cơ sở y tế thuận tiện nhất, hay nói cách khác là người tham gia bảo hiểm có quyền đăng ký cơ sở khám, chữa bệnh gần nhất nơi ở hoặc nơi làm việc của người tham gia bảo hiểm. Tuy nhiên về nguyên tắc chung là phải từ tuyến y tế cơ sở, có như vậy thì người có thẻ có thể khám, chữa bệnh trong trường hợp đi xa khỏi nơi cư trú nhưng cũng tránh việc quá tải cho tuyến trên

Nguyễn Toàn - Hạ Hiền