
Một điểm tiêm vaccine ngừa bệnh sốt rét tại Gisambai, Kenya. Ảnh minh họa: AFP/TTXVN
Theo thông báo ngày 13/5 từ Đại học Griffith (Australia), vaccine trên được kỳ vọng sẽ có giá thành thấp. Đặc biệt, với ưu điểm không phụ thuộc vào chuỗi cung ứng lạnh, việc triển khai tiêm phòng trở nên khả thi và thuận tiện hơn rất nhiều tại các vùng sâu vùng xa. Đây là một bước tiến quan trọng vì bệnh sốt rét hiện cướp đi sinh mạng của hơn 500.000 người mỗi năm, chủ yếu tại các quốc gia đang phát triển – nơi việc lưu trữ và phân phối vaccine dưới điều kiện nhiệt độ khắt khe luôn là thách thức hàng đầu.
Giáo sư Bernd Rehm, người đứng đầu nhóm nghiên cứu, cho biết các loại vaccine sốt rét hiện nay chỉ mang lại khả năng bảo vệ một phần, thời gian tác dụng ngắn và rất khó phân phối toàn cầu do yêu cầu nghiêm ngặt về bảo quản lạnh. Trong khi đó, vaccine mới vẫn duy trì tính ổn định và hiệu quả trong ít nhất một tháng ở nhiệt độ lên tới 37 độ C. Kết quả nghiên cứu được công bố trên tạp chí Small khẳng định đặc tính này sẽ giúp xóa bỏ rào cản về logistics, cải thiện khả năng tiếp cận y tế cho người dân tại những khu vực hẻo lánh.
Về cơ chế hoạt động, vaccine sử dụng các vi khuẩn được thiết kế kỹ thuật để làm "giàn giáo" hiển thị các protein quan trọng của ký sinh trùng sốt rét, từ đó huấn luyện hệ thống miễn dịch nhận diện và tiêu diệt chúng. Giáo sư Rehm nhấn mạnh vaccine tấn công đồng thời vào 2 giai đoạn quan trọng: ngăn chặn ký sinh trùng xâm nhập gây nhiễm độc gan và ngăn cản sự phát triển của ký sinh trùng bên trong cơ thể muỗi nhằm chặn chuỗi lây sang người.
Kết quả thử nghiệm tiền lâm sàng cho thấy vaccine này giúp giảm tới 80% tình trạng nhiễm trùng gan, bảo vệ hoàn toàn 25% số người tiếp nhận, giảm 66% tỷ lệ lây truyền qua muỗi và đặc biệt tạo khả năng miễn dịch kéo dài ít nhất 6 tháng. Điều này mở ra hy vọng mới trong cuộc chiến xóa sổ bệnh sốt rét trên phạm vi toàn cầu.