Một người tham gia công tác ngành toà án trên 30 năm, với 15 năm làm thẩm phán, rồi phó chánh án và sau đó là chánh án huyện Phú Ninh, tỉnh Quảng Nam. Nhưng trong quá trình xử lý một vụ việc cơ quan chức năng cho rằng ông đã phạm pháp và khởi tố ông. Từ đây, ông bị đình chỉ công tác và sống trong những ngày đầy đau khổ vì bị tước đoạt mọi quyền lợi, cuộc sống gia đình bị đẩy vào hoàn cảnh hết sức khó khăn... Cho đến khi Cục điều tra Viện kiểm sát nhân dân tối cao (VKS NDTC) vào cuộc ông mới được minh oan.
Bị khởi tố và tước đoạt mọi quyền lợi!
Để tìm hiểu kỹ hơn về vụ việc của chánh án Bằng, chúng tôi đã gặp ông Bằng, ông nói: Nguyên nhân ông bị khởi tố, xuất phát từ một vụ tranh chấp mua bán 23,2 ha cây keo của 11 hộ dân ở thôn 7, xã Tam Lãnh, huyện Phú Ninh, tỉnh Quảng Nam, với ông Nguyễn Gặp ở xã Quế Thuận, huyện Quế Sơn, tỉnh Quảng Nam. Trong vụ này, ông Gặp hợp đồng miệng mua cây keo của bà con nói trên nhưng qua 2 năm ông Gặp không đặt cọc, sau đó bà Đinh Thị Bộ, ở xã Quế Thuận, huyện Quế Sơn đến tìm bà con và hỏi mua toàn bộ số diện tích cây nói trên, bà Bộ có đặt cọc với các hộ dân và tiến hành khai thác thì ông Gặp khởi kiện. Tại phiên hoà giải do ông Bằng chủ trì có tất cả đương sự, 11 hộ dân đồng ý bán cho ông Gặp 9,3 ha và bà Bộ 12ha. Ông Bằng cho rằng, sau khi hoà giải thành công và 7 ngày sau không một ai có ý kiến nên ông ra Quyết định số 65/2007-DSST ngày 18/11/2007, công nhận sự thoả thuận của các đương sự là đúng luật. Nhưng sau đó ngày 21/1/2008, TAND tỉnh Quảng Nam xử giám đốc thẩm lần 1, huỷ một phần bản án đó (phần người dân bán cho bà Bộ). Sau đó VKS nhân dân tỉnh kháng nghị và TAND tỉnh Quảng Nam xử giám đốc thẩm lần 2 huỷ toàn bộ bản án. Ông Gặp cho rằng ông Bằng nhận hối lộ. "Bà Bộ có đem 6 triệu đồng đến nhà nói là tiền cây gửi vợ tôi, tôi về biết chuyện lập tức gọi bà Bộ đến nhận lại. Bà Bộ đã thừa nhận điều này với cơ quan điều tra. Tuy vậy Cơ quan điều tra VKSNDTC vẫn khởi tố vụ án về hành vi "đưa hối lộ" và "nhận hối lộ" nhưng cuối cùng cũng đã huỷ quyết định này! Nhưng khổ nỗi người thân, hàng xóm đồn thổi, báo chí đưa tin tôi nhận hối lộ nên bị khởi tố! Tôi chỉ còn biết kêu trời!" - ông Bằng than.
Tuy không khởi tố ông Bằng về tội "nhận hối lộ" nhưng VKS NDTC có Quyết định số 04/VKSTC-C6, ngày 28/5/2009, khởi tố bị can với ông về tội "Ra quyết định trái pháp luật" (QĐ số 65 nói trên). Đáng nói là trong khi vụ án của ông chưa được phê chuẩn, chưa đưa ra xét xử, chưa biết ông sẽ có tội hay không thì chính "người nhà" cũng "hạ bệ" ông. Đó là, 3 ngày sau khi có quyết định khởi tố, ông chánh án TAND tỉnh Quảng Nam ra Quyết định số 95/QĐ-TCCB.TA ngày 1/6/2009 cho ông nghỉ việc!
 Ông Bằng (bên trái) đang trao đổi với phóng viên. |
Bao giờ ông chánh án mới được giải oan?
Theo ông Bằng, nếu Quyết định số 65 có sai thì cũng không gây ra hậu quả cho các đương sự vì TAND tỉnh đã 2 lần xử giám đốc thẩm và tuyên huỷ bản án. Ông Gặp mua cây nhưng không đặt cọc, không đầu tư, chăm sóc thì không thể nói ông Gặp bị thiệt hại kinh tế nghiêm trọng. Hơn nữa các hộ dân muốn bán cây vì đã đến thời kỳ khai thác để giải quyết những khó khăn của các gia đình, ông đã làm theo mong muốn, nguyện vọng chính đáng của người dân, vì để lại cũng chưa chắc ông Gặp đã mua. Như vậy không thể xử ông vừa bị cách chức vừa buộc thôi việc. Do cho rằng mình đã bị oan và bị xử quá nặng, ông đã nhiều lần làm đơn khiếu nại gửi đến TAND tối cao. Cơ quan điều tra của VKS NDTC điều tra lại toàn bộ sự việc và Viện trưởng VKS NDTC đã có Quyết định số 05/VKSTC- ngày 31/5/2010 đình chỉ vụ án với lý do hậu quả thiệt hại về vật chất của ông Gặp không nghiêm trọng, sai phạm của ông Bằng có mức độ, bản án số 65 đã được TAND tỉnh xử giám đốc thẩm 2 lần đã khắc phục được hậu quả và nhân thân có quá trình cống hiến cho cách mạng (Ông nội là cán bộ tập kết ra Bắc, ba là liệt sĩ- PV), bản thân có đóng góp cho ngành toà án và cùng ngày VKS NDTC có Quyết định số 04/VKSTC-VIA đình chỉ vụ án đối với bị can.
Ông Bằng tâm sự: Thế là cuối cùng tôi cũng được minh oan, nhưng thời gian qua tôi đã mất tất cả, đau xót lắm, bao nhiêu năm công tác giờ tay trắng, cuộc sống gia đình tôi bị đẩy vào muôn vàn khó khăn, người thân xa lánh cho rằng tôi đã nhận hối hộ nên mới bị truy tố, quá sức chịu đựng đã khiến tôi bị tâm thần phải nằm bệnh viện thời gian để chữa bệnh. Nay mọi việc đã rõ nhưng danh dự và quyền lợi của tôi bao nhiêu năm công tác rồi sẽ được giải quyết ra sao?
Chúng tôi hy vọng rằng ngành toà án sẽ sớm có câu trả lời cụ thể cho ông Bằng.
Bài và ảnh: Hồng Phong - Minh Thành