Vì vậy, cần cảnh giác cao độ và tăng cường vệ sinh phòng bệnh, nhận biết sớm triệu chứng để đưa trẻ đi khám kịp thời.
4 cấp độ từ nhẹ đến nặng của bệnh tay chân miệng
Triệu chứng của bệnh tay chân miệng (TCM) ở trẻ em thường là: sốt nhẹ, chán ăn, mệt mỏi, đau họng, ho, đau bụng, đặc biệt lưu ý là dấu hiệu nổi ban trên da. Đây là dấu hiệu đặc trưng của bệnh TCM.
Trong 1-2 ngày đầu khi phát bệnh, trẻ sẽ có những nốt ban hồng đường kính vài milimet nổi trên nền da bình thường, sau đó trở thành bọng nước. Những ban đỏ này xuất hiện nhiều ở niêm mạc miệng, ngón tay, lòng bàn tay, lòng bàn chân (vì vậy được gọi là bệnh TCM) và mông.
Trong chuyên môn y học bệnh TCM được phân độ để tiện việc điều trị và theo dõi bệnh. Do đó, bệnh TCM được phân thành 4 độ chính, từ nhẹ đến nặng, dựa trên mức độ tổn thương thần kinh, tim mạch và hô hấp.
- Độ 1 chỉ có loét miệng hoặc phát ban da;
- Độ 2 bắt đầu có biến chứng thần kinh nhẹ như giật mình, sốt cao, lừ đừ;
- Độ 3 có tổn thương thần kinh thực vật nặng (mạch nhanh/chậm, vã mồ hôi, thở nhanh);
- Độ 4 là nặng nhất, có thể suy hô hấp, tuần hoàn, sốc, phù phổi, tím tái, cần can thiệp cấp cứu ngay.
Đối tượng thường mắc bệnh TCM hay gặp nhất là trẻ em dưới 5 tuổi.
7 cách phòng bệnh tay chân miệng ở trẻ em
Tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm thường gặp ở trẻ nhỏ, đặc biệt dễ bùng phát thành dịch. Mặc dù đa số trường hợp diễn tiến nhẹ, bệnh vẫn tiềm ẩn nguy cơ biến chứng nếu không được phòng ngừa đúng cách. Vì vậy, cha mẹ cần chủ động áp dụng nhiều biện pháp phòng bệnh đồng thời để bảo vệ sức khỏe cho trẻ. Dưới đây là 7 cách phòng bệnh tay chân miệng ở trẻ em đơn giản nhưng rất hiệu quả.
Vệ sinh tay, chân sạch sẽ
Giữ vệ sinh cá nhân là nền tảng quan trọng nhất trong phòng bệnh tay chân miệng. Trẻ nhỏ thường xuyên chạm vào đồ vật xung quanh và có thói quen đưa tay lên miệng, tạo điều kiện cho virus xâm nhập. Bố mẹ cần hướng dẫn trẻ rửa tay bằng xà phòng và nước sạch trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi chơi đồ chơi, ho - hắt hơi hoặc tiếp xúc với người nghi ngờ mắc bệnh. Đồng thời, cắt ngắn móng tay, tắm rửa sạch sẽ hằng ngày và thay quần áo thường xuyên giúp giảm nguy cơ lây nhiễm.
Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm
Ăn chín, uống sôi là nguyên tắc quan trọng để ngăn virus xâm nhập qua đường tiêu hóa. Dụng cụ ăn uống như bát, thìa, cốc cần được rửa sạch, tráng nước nóng và không dùng chung. Nguồn nước sinh hoạt phải đảm bảo vệ sinh; hạn chế cho trẻ ăn thực phẩm sống, tái hoặc không rõ nguồn gốc. Một chế độ ăn lành mạnh cũng góp phần nâng cao đề kháng cho trẻ.
Vệ sinh đồ chơi, đồ dùng của bé
Đồ chơi, bình sữa, khăn mặt, tay nắm cửa, bàn ghế là những vật trẻ tiếp xúc hằng ngày và có nguy cơ chứa mầm bệnh. Bố mẹ nên lau chùi, khử khuẩn định kỳ bằng dung dịch phù hợp; giặt riêng chăn gối, quần áo của trẻ và phơi nắng để tiêu diệt virus.
Giữ vệ sinh môi trường sống
Không gian sinh hoạt của trẻ cần sạch sẽ, thông thoáng, khô ráo. Thường xuyên lau sàn, dọn rác thải, xử lý tã lót đúng cách giúp hạn chế mầm bệnh tồn tại. Môi trường sống sạch không chỉ phòng tay chân miệng mà còn bảo vệ sức khỏe tổng thể của trẻ.
Không tiếp xúc gần với người bệnh
Tay chân miệng lây qua dịch tiết đường hô hấp, mụn nước và phân. Vì vậy, cần tránh cho trẻ tiếp xúc gần với người đang mắc hoặc nghi ngờ mắc bệnh; không dùng chung đồ cá nhân. Khi có ca bệnh trong gia đình hay lớp học, cần cách ly hợp lý và tăng cường vệ sinh.
Giám sát và phát hiện sớm dấu hiệu bệnh
Cha mẹ, giáo viên cần quan sát trẻ mỗi ngày. Khi trẻ có biểu hiện sốt, loét miệng, nổi ban ở tay - chân - mông, cần cho trẻ nghỉ ngơi và đi khám sớm. Phát hiện sớm giúp giảm nguy cơ biến chứng và hạn chế lây lan.
Tăng cường sức đề kháng
Một chế độ dinh dưỡng đầy đủ, cân đối giúp trẻ có hệ miễn dịch khỏe mạnh. Bổ sung rau xanh, trái cây, thực phẩm giàu vitamin A, C, D, kẽm; cho trẻ uống đủ nước, ngủ đủ giấc và vận động phù hợp. Khi có vaccine phòng bệnh theo khuyến cáo y tế, tiêm chủng đầy đủ sẽ giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và biến chứng.
Bệnh TCM có thể gây nên một số biến chứng nguy hiểm như:
- Biến chứng thần kinh (viêm não - viêm màng não);
- Biến chứng về tim mạch (viêm cơ tim);
- Biến chứng về hô hấp (phù phổi cấp). Các biến chứng nguy hiểm đáng sợ này thường xuất hiện sớm khoảng từ ngày thứ hai đến ngày thứ năm của bệnh (xảy ra trong giai đoạn toàn phát) nguy cơ dẫn đến tử vong nếu không được phát hiện sớm và xử trí kịp thời. Ngoài ra, bệnh TCM có thể gây nguy hiểm cho phụ nữ mang thai, bởi vì nếu bị nhiễm bệnh TCM trong 3 tháng đầu của thai kỳ có nguy cơ dẫn đến sảy thai, vì vậy, phụ nữ đang mang thai nên phòng ngừa bằng cách hạn chế tiếp xúc gần với những người đang mắc bệnh TCM.
