Nhiều người cho rằng mụn trứng cá chỉ xuất hiện do nội tiết tố hoặc cơ địa da dầu, song trên thực tế, hàng loạt thói quen chăm sóc da sai cách hàng ngày mới chính là "thủ phạm" âm thầm khiến tình trạng mụn kéo dài và tái phát.
Để kiểm soát mụn hiệu quả, bên cạnh việc điều trị đúng cách, điều quan trọng không kém là loại bỏ những thói quen xấu có thể làm bít tắc lỗ chân lông, tăng viêm và khiến da tổn thương nặng hơn.
Những thói quen xấu dễ gây mụn cần tránh
Sử dụng mỹ phẩm trang điểm, chăm sóc da không đúng cách
Mỹ phẩm giúp cải thiện diện mạo, nhưng nếu lựa chọn và sử dụng không phù hợp, chúng có thể trở thành nguyên nhân gây mụn.
Nhiều sản phẩm trang điểm hoặc dưỡng da chứa thành phần dầu khoáng, silicon nặng hoặc chất tạo mùi có thể làm bít tắc lỗ chân lông. Khi bã nhờn, tế bào chết và vi khuẩn bị "mắc kẹt" dưới da, nhân mụn sẽ hình thành. Đặc biệt, những người có làn da dầu hoặc da hỗn hợp càng dễ gặp tình trạng này.
Để hạn chế nguy cơ, người tiêu dùng nên lựa chọn sản phẩm có ghi "non-comedogenic" (không gây bít tắc lỗ chân lông), phù hợp với loại da của mình và tránh lạm dụng quá nhiều lớp mỹ phẩm cùng lúc.
Dùng chung đồ trang điểm với người khác
Cọ trang điểm, bông mút, kẹp mi… là môi trường lý tưởng cho vi khuẩn, dầu thừa và tế bào chết tích tụ nếu không được vệ sinh thường xuyên. Khi dùng chung với người khác, vi khuẩn có thể dễ dàng lây lan, làm tăng nguy cơ viêm nhiễm da.
Đặc biệt, vi khuẩn Cutibacterium acnes - tác nhân chính gây mụn trứng cá - có thể sinh sôi mạnh trong môi trường ẩm và nhiều dầu. Nếu dụng cụ trang điểm không được làm sạch định kỳ, mỗi lần sử dụng lại là một lần "đưa vi khuẩn trở lại da".
Các chuyên gia khuyến cáo nên vệ sinh cọ và mút trang điểm ít nhất mỗi tuần một lần bằng dung dịch chuyên dụng hoặc xà phòng dịu nhẹ. Đồng thời, tuyệt đối không dùng chung mỹ phẩm cá nhân, nhất là với người đang có mụn viêm.
Không tẩy trang trước khi đi ngủ
Sau một ngày dài, làn da phải tiếp xúc với bụi bẩn, ô nhiễm môi trường và lớp trang điểm. Nếu không tẩy trang kỹ trước khi ngủ, các tạp chất này sẽ lưu lại trên da qua đêm, gây bít tắc lỗ chân lông.
Ngay cả khi không trang điểm, việc dùng kem chống nắng cũng đòi hỏi phải làm sạch đúng cách. Nhiều người chủ quan chỉ rửa mặt qua loa, khiến lớp kem chống nắng không được loại bỏ hoàn toàn.
Ngủ khi da chưa được làm sạch là một trong những thói quen phổ biến nhất khiến mụn tái phát. Lâu dài, điều này còn làm da xỉn màu, lão hóa sớm.
Quy trình làm sạch lý tưởng bao gồm tẩy trang, sau đó rửa mặt bằng sữa rửa mặt phù hợp và có thể kết hợp toner cân bằng da.
Rửa mặt quá nhiều lần trong ngày
Không ít người cho rằng da nhiều dầu và mụn cần rửa mặt càng nhiều càng tốt. Tuy nhiên, việc rửa mặt quá 3–4 lần mỗi ngày có thể làm mất đi lớp dầu tự nhiên bảo vệ da.
Khi hàng rào bảo vệ da bị tổn thương, da trở nên khô và dễ kích ứng. Cơ thể sẽ phản ứng bằng cách tăng tiết dầu nhiều hơn để bù đắp, vô tình khiến lỗ chân lông dễ bị bít tắc và mụn hình thành nhiều hơn.
Tần suất rửa mặt hợp lý thường là 2 lần mỗi ngày, vào buổi sáng và tối. Nếu vận động ra nhiều mồ hôi, có thể rửa thêm một lần với nước sạch hoặc sữa rửa mặt dịu nhẹ.
Nặn, lể mụn tùy tiện
Đây là thói quen phổ biến nhưng cũng nguy hiểm nhất. Khi dùng tay hoặc dụng cụ không vô trùng để nặn mụn, vi khuẩn và mủ có thể bị đẩy sâu xuống lớp hạ bì, làm tăng mức độ viêm.
Nên lấy nhân mụn tại cơ sở da liễu uy tín, khi mụn đã "chín" và được thực hiện bằng dụng cụ vô khuẩn.
Do vậy, chỉ nên lấy nhân mụn tại cơ sở da liễu uy tín, khi mụn đã "chín" và được thực hiện bằng dụng cụ vô khuẩn.
Thói quen sinh hoạt thiếu khoa học
Ngoài các tác động trực tiếp lên da, lối sống cũng đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát mụn.
Thức khuya, căng thẳng kéo dài làm rối loạn nội tiết, tăng tiết bã nhờn. Chế độ ăn nhiều đồ chiên rán, thực phẩm nhiều đường, nước ngọt có gas cũng được cho là có liên quan đến sự bùng phát mụn ở một số người.
Bên cạnh đó, việc thường xuyên chạm tay lên mặt, áp điện thoại bẩn vào má hoặc không giặt vỏ gối định kỳ cũng có thể làm vi khuẩn tiếp xúc trực tiếp với da.
Làm gì để hạn chế mụn trứng cá?
Để kiểm soát mụn hiệu quả, cần xây dựng thói quen chăm sóc da khoa học:
Làm sạch da đúng cách, đủ bước nhưng không lạm dụng; Lựa chọn mỹ phẩm phù hợp với loại da; Vệ sinh dụng cụ trang điểm thường xuyên; Hạn chế sờ tay lên mặt; Không tự ý nặn mụn; Duy trì chế độ ăn lành mạnh, ngủ đủ giấc; Giảm căng thẳng bằng vận động, thư giãn...
Nếu tình trạng mụn kéo dài, lan rộng hoặc xuất hiện nhiều mụn viêm, mụn bọc, người bệnh nên đến khám chuyên khoa da liễu để được tư vấn phác đồ điều trị phù hợp.
Tóm lại: Mụn trứng cá không chỉ là vấn đề của tuổi dậy thì mà có thể kéo dài đến tuổi trưởng thành nếu không được kiểm soát tốt. Loại bỏ những thói quen xấu tưởng chừng vô hại chính là bước đầu tiên và quan trọng nhất để bảo vệ làn da khỏe mạnh, hạn chế sẹo thâm và lấy lại sự tự tin trong cuộc sống.
