Viêm họng là tình trạng viêm tại niêm mạc họng, thường biểu hiện bằng đau, rát hoặc khó chịu khi nuốt. Đây là triệu chứng thường gặp trong nhiều bệnh lý đường hô hấp, đặc biệt vào thời điểm giao mùa.
Phần lớn trường hợp viêm họng cấp có nguyên nhân do virus và có thể đi kèm các triệu chứng như ho, sổ mũi, khàn tiếng, sốt hoặc mệt mỏi. Một số trường hợp có thể do vi khuẩn hoặc các tác nhân khác.
Trẻ nhỏ, người cao tuổi, người mắc bệnh mạn tính, phụ nữ mang thai, người suy dinh dưỡng hoặc có sức đề kháng kém có thể dễ mắc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp hơn. Viêm họng thường không quá nghiêm trọng và có thể tự khỏi, nhưng bệnh dễ tái phát nếu các yếu tố nguy cơ vẫn tồn tại.
1. Giữ ấm cơ thể khi thời tiết thay đổi
Khi thời tiết chuyển lạnh hoặc nhiệt độ thay đổi đột ngột, cần chú ý giữ ấm cơ thể, đặc biệt là vùng cổ, ngực và bàn chân. Người cao tuổi, trẻ nhỏ và người có bệnh nền càng cần chú ý khi ra ngoài vào sáng sớm hoặc ban đêm.
Tuy nhiên, việc giữ ấm cần thực hiện phù hợp, tránh mặc quá nhiều quần áo khiến cơ thể ra mồ hôi và dễ bị nhiễm lạnh khi gặp gió.
2. Uống đủ nước mỗi ngày
Uống đủ nước giúp duy trì độ ẩm cho niêm mạc đường hô hấp, hạn chế tình trạng khô và kích ứng họng. Nhu cầu nước ở mỗi người khác nhau tùy theo tuổi, mức độ vận động, thời tiết và tình trạng sức khỏe.
Có thể uống nước ấm nếu cảm thấy dễ chịu, đặc biệt khi thời tiết lạnh. Người mắc bệnh lý cần hạn chế lượng nước theo chỉ định của bác sĩ nên tuân thủ hướng dẫn riêng.
3. Ăn uống đủ chất
Một chế độ ăn cân đối, đa dạng với rau xanh, trái cây, ngũ cốc, protein từ thịt, cá, trứng, sữa và các loại đậu giúp cung cấp các chất dinh dưỡng cần thiết cho hoạt động của hệ miễn dịch.
Không cần lạm dụng vitamin hoặc các sản phẩm bổ sung với mục đích "tăng sức đề kháng". Người có chế độ ăn đa dạng, đầy đủ thường có thể đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng của cơ thể. Việc bổ sung vitamin và khoáng chất nên thực hiện khi có chỉ định hoặc tư vấn phù hợp từ nhân viên y tế.
Ăn uống đủ chất và vệ sinh tay giúp giảm nguy cơ viêm họng khi thời tiết thay đổi. Ảnh AI.
4. Giữ vệ sinh tay, hạn chế nguồn lây
Nhiều tác nhân gây viêm đường hô hấp có thể lây truyền qua các giọt bắn, dịch tiết đường hô hấp hoặc qua bàn tay và các bề mặt nhiễm mầm bệnh.
Vì vậy, cần rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch, đặc biệt trước khi ăn, sau khi ho, hắt hơi, sau khi đi vệ sinh và sau khi trở về từ nơi công cộng. Hạn chế đưa tay lên mắt, mũi, miệng và không dùng chung cốc, khăn hoặc các vật dụng cá nhân với người đang mắc bệnh hô hấp.
Khi có triệu chứng ho, hắt hơi, sổ mũi, nên che miệng và mũi bằng khăn giấy hoặc mặt trong khuỷu tay, đồng thời hạn chế tiếp xúc gần với người khác để giảm nguy cơ lây bệnh.
5. Tập thể dục thường xuyên
Hoạt động thể chất đều đặn giúp duy trì sức khỏe tổng thể và hỗ trợ hoạt động của hệ miễn dịch. Người trưởng thành có thể lựa chọn các hình thức vận động phù hợp như đi bộ, đạp xe, bơi lội, yoga hoặc các bài tập thể dục khác.
Trẻ em và người cao tuổi cũng nên duy trì vận động phù hợp với lứa tuổi và tình trạng sức khỏe.
Khi thời tiết quá lạnh hoặc ô nhiễm không khí ở mức cao, nên điều chỉnh thời gian và hình thức tập luyện để tránh ảnh hưởng đến đường hô hấp.
6. Súc họng bằng nước muối khi đau, rát họng
Khi có cảm giác đau hoặc rát họng nhẹ, súc họng bằng nước muối ấm có thể giúp làm dịu triệu chứng và giữ vệ sinh vùng họng. Tuy nhiên, nước muối không thay thế thuốc điều trị và không có tác dụng loại bỏ nguyên nhân gây nhiễm trùng.
Không nên pha nước muối quá mặn vì có thể gây kích ứng niêm mạc. Đặc biệt, trẻ nhỏ cần được hướng dẫn khi súc họng để tránh nuốt nước muối.
Phần lớn viêm họng do virus có thể tự cải thiện khi người bệnh nghỉ ngơi, uống đủ nước và chăm sóc đúng cách. Không tự ý mua và sử dụng kháng sinh vì thuốc không có tác dụng với virus; việc sử dụng không đúng chỉ định có thể làm gia tăng nguy cơ kháng thuốc, đồng thời gây tác dụng không mong muốn.
Người bệnh nên đi khám khi đau họng kéo dài hoặc triệu chứng ngày càng nặng, sốt cao, khó nuốt, khó thở, mất nước, nổi hạch bất thường hoặc có các dấu hiệu đáng lo ngại khác. Trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người mắc bệnh nền cần được theo dõi sát hơn khi có triệu chứng nhiễm trùng đường hô hấp.
