1. Tại sao trào ngược axit trở nên tồi tệ hơn vào ban đêm?
- 1. Tại sao trào ngược axit trở nên tồi tệ hơn vào ban đêm?
- 2. Cách nào ngăn ngừa trào ngược axit vào ban đêm?
- 2.1 Tránh các loại thực phẩm và đồ uống làm trầm trọng thêm bệnh GERD
- 2.2 Hạn chế ăn khuya muộn
- 2.3 Chọn trang phục phù hợp để giảm nhẹ triệu chứng GERD
- 2.4 Chú ý tư thế ngủ
- 2.5 Không hút thuốc lá để ngăn ngừa trào ngược axit
- 2.6 Kiểm soát cân nặng
- 3. Các biện pháp khác giúp kiểm soát các triệu chứng trào ngược axit khi ngủ
Có một số giả thuyết giải thích nguyên nhân khiến tình trạng trào ngược axit trở nên tồi tệ hơn vào ban đêm, bao gồm:
Yếu tố trọng lực: Vào ban ngày, trọng lực giúp đưa lượng axit tiêu hóa đang trào ngược lên thực quản trở lại dạ dày. Khi nằm ngang trên giường, cơ thể không còn sự hỗ trợ của trọng lực để đưa axit dạ dày trào ngược trở lại dạ dày, do đó axit sẽ lưu lại lâu hơn trong thực quản.
Giảm tần suất nuốt: Khi ngủ, tần suất nuốt ít hơn khiến cơ thể khó đẩy axit trào ngược trở lại dạ dày hơn
Thời điểm và khẩu phần ăn: Ăn các bữa lớn hoặc ăn bữa chính/bữa phụ quá gần giờ đi ngủ có thể làm tăng lượng axit và áp lực trong dạ dày, khiến nguy cơ trào ngược cao hơn.
Axit trào ngược lưu lại trong thực quản càng lâu thì tình trạng ợ nóng và các triệu chứng khác càng dễ xảy ra. Tình trạng này có thể dẫn đến nghẹn hoặc hít sặc (vô tình hít phải thức ăn hoặc dịch vị vào phổi) lượng axit trào ngược.
Có nhiều yếu tố khiến trào ngược axit xảy ra vào ban đêm. Ảnh VWH
2. Cách nào ngăn ngừa trào ngược axit vào ban đêm?
Trào ngược axit khi ngủ là tình trạng phổ biến ở những người mắc bệnh trào ngược dạ dày - thực quản (GERD), khi axit dạ dày trào ngược lên thực quản. Tình trạng này gây cảm giác như đang bị nghẹn bởi axit dạ dày, có thể gây mất ngủ, hoang mang. Để ngăn ngừa trào ngược axit dạ dày vào ban đêm, có thể áp dụng một số biện pháp sau:
2.1 Tránh các loại thực phẩm và đồ uống làm trầm trọng thêm bệnh GERD
Nhiều người mắc GERD nhận thấy các triệu chứng trở nên tồi tệ hơn sau khi tiêu thụ một số loại thực phẩm hoặc đồ uống nhất định. Do đó, các trường hợp này nên tránh một số món cụ thể như:
- Thực phẩm có tính axit (thường gặp là các loại trái cây họ cam quýt, cà chua và các sản phẩm từ cà chua).
- Thực phẩm nhiều chất béo hoặc nhiều dầu mỡ.
- Thực phẩm cay nóng.
- Sô-cô-la, bạc hà.
- Muối và thực phẩm mặn.
- Đồ uống chứa caffeine, chẳng hạn như cà phê và trà, đồ uống có cồn, đồ uống có ga.
Tuy nhiên, có thể vẫn còn những loại thực phẩm khác không nằm trong danh sách này nhưng vẫn kích hoạt các triệu chứng GERD thì người bệnh cần chủ động hạn chế hoặc tham khảo ý kiến chuyên gia để được tư vấn cụ thể.
2.2 Hạn chế ăn khuya muộn
Để giảm bớt các triệu chứng GERD vào ban đêm, hãy ăn bữa cuối cùng ít nhất ba giờ trước khi nằm xuống hoặc đi ngủ. Điều này có thể làm giảm nguy cơ bị nghẹn do dịch vị trào ngược khi đang ngủ.
Ngoài ra, việc tránh các loại thực phẩm cay nóng, caffeine, sô-cô-la và rượu bia, đặc biệt là vào buổi tối, có thể giúp giảm nguy cơ trào ngược axit khi ngủ.
2.3 Chọn trang phục phù hợp để giảm nhẹ triệu chứng GERD
Quần áo bó sát, đặc biệt là ở vùng eo và bụng, sẽ làm tăng áp lực lên dạ dày. Điều này có thể đẩy dịch vị dạ dày trào ngược lên thực quản, gây ra chứng ợ nóng và các triệu chứng GERD khác. Để giúp giảm tình trạng này, nên mặc quần áo rộng rãi và thoải mái ở vùng eo.
2.4 Chú ý tư thế ngủ
Thay vì nằm ngửa, người mắc GERD nên tận dụng trọng lực để giúp giảm nhẹ các triệu chứng như trào ngược axit. Bên cạnh đó, việc kê cao đầu bằng gối (cao từ 15 - 25 cm) hoặc nâng cao phần đầu giường để giảm các triệu chứng ban đêm như cảm giác nghẹn do trào ngược.
Ngủ nghiêng sang trái cũng có thể hạn chế tình trạng trào ngược axit. Một nghiên cứu tại Mỹ cho thấy những người bị chứng ợ nóng mạn tính có lượng axit dạ dày trong thực quản ít hơn khi ngủ nghiêng trái so với khi ngủ nghiêng phải hoặc nằm ngửa.
Nằm nghiêng khi ngủ cũng khiến axit dạ dày cũng chảy ngược từ thực quản về lại dạ dày nhanh hơn. Việc giảm tiếp xúc với axit dạ dày trong thực quản có thể làm giảm cơn đau do ợ nóng và giảm nguy cơ tổn thương mô.
2.5 Không hút thuốc lá để ngăn ngừa trào ngược axit
Hút thuốc được coi là một yếu tố nguy cơ dẫn đến bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD). Ngoài ra, hút thuốc còn khiến các triệu chứng ở bệnh nhân GERD trở nên nghiêm trọng hơn. Nếu đang hút thuốc, việc bỏ thuốc có thể giúp giảm bớt các triệu chứng GERD.
2.6 Kiểm soát cân nặng
Thừa cân, đặc biệt là tích tụ mỡ ở vùng bụng, là một yếu tố nguy cơ gây ra GERD. Các nhà nghiên cứu cho rằng tình trạng này có thể kích hoạt các triệu chứng do:
- Tăng áp lực ổ bụng.
- Dạ dày làm rỗng chậm hơn.
- Giảm áp lực cơ thắt thực quản dưới.
- Tăng tần suất giãn tạm thời của cơ thắt thực quản dưới.
- Chính vì vậy, việc duy trì cân nặng hợp lý có thể giúp giảm bớt các tác động này và từ đó cải thiện các triệu chứng GERD.
3. Các biện pháp khác giúp kiểm soát các triệu chứng trào ngược axit khi ngủ
Nếu đã áp dụng sáu biện pháp nêu trên mà vẫn gặp các triệu chứng trào ngược axit, những phương pháp sau đây có thể giúp kiểm soát triệu chứng hiệu quả hơn.
Sử dụng thuốc: Các loại thuốc không kê đơn hoặc thuốc kê đơn có thể giúp giảm triệu chứng bệnh trào ngược dạ dày - thực quản (GERD). Một số thuốc phổ biến như thuốc kháng axit, thuốc kháng thụ thể H2 (H2 blockers), thuốc ức chế bơm proton (PPI)…
Tập thể dục: Việc tập thể dục đều đặn với cường độ nhẹ đến trung bình đã được chứng minh là giúp giảm các triệu chứng trào ngược. Hoạt động thể chất thường xuyên cũng giúp bạn duy trì cân nặng hợp lý. Tuy nhiên, hoạt động thể chất quá mức có thể là yếu tố nguy cơ dẫn đến bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).
Chia nhỏ bữa ăn: Ăn một lượng lớn thức ăn cùng lúc có thể làm tăng nguy cơ trào ngược và các triệu chứng GERD do áp lực dạ dày tăng lên. Việc chia nhỏ bữa ăn và ăn nhiều lần trong ngày có thể giúp giảm nguy cơ thức ăn trào ngược lên thực quản và cải thiện các triệu chứng GERD.
Quản lý căng thẳng: Mức độ căng thẳng cao có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng GERD. Để quản lý tốt tình trạng này có thể tìm kiếm phương pháp thư giãn như thiền, thực hiện các bài tập thở, trò chuyện với bạn bè hoặc chuyên gia tâm lý, đọc một cuốn sách hay, ngủ đủ giấc và đảm bảo chất lượng giấc ngủ (cố gắng ngủ ít nhất bảy giờ mỗi đêm).
