Việc hiểu đúng nguyên nhân và chăm sóc bàn chân đúng cách là chìa khóa giúp khắc phục tình trạng này.
Lý do hôi chân
Bàn chân là vùng da chứa nhiều tuyến mồ hôi. Trung bình mỗi ngày, hai bàn chân có thể tiết ra khoảng 200–300 ml mồ hôi. Bản thân mồ hôi không có mùi, nhưng khi bị vi khuẩn trên da phân hủy, chúng sẽ tạo ra các axit béo và hợp chất lưu huỳnh gây mùi khó chịu.
Có nhiều yếu tố làm tình trạng này nặng hơn:
- Đi giày kín trong thời gian dài: Môi trường bí bách, ẩm ướt là điều kiện lý tưởng để vi khuẩn và nấm phát triển.
- Tăng tiết mồ hôi (hyperhidrosis): Một số người có cơ địa ra mồ hôi nhiều hơn bình thường.
- Vệ sinh chưa đúng cách: Không rửa sạch kẽ chân, không lau khô sau khi tắm.
- Mang tất ẩm hoặc không thấm hút tốt: Chất liệu tổng hợp giữ ẩm lâu, khiến chân luôn trong tình trạng ướt.
- Nhiễm nấm da chân: Nấm không chỉ gây ngứa, bong tróc mà còn tạo mùi đặc trưng.
Phần lớn các trường hợp hôi chân không gây nguy hiểm, nhưng nếu nguyên nhân là nhiễm nấm hoặc viêm da kéo dài mà không điều trị, có thể dẫn đến nứt kẽ chân, chảy dịch. Viêm da, nhiễm trùng thứ phát. Lây lan nấm sang móng hoặc vùng da khác.
Quan trọng hơn, mùi hôi kéo dài ảnh hưởng trực tiếp đến tâm lý, khiến người bệnh tự ti, né tránh giao tiếp xã hội.
Các biện pháp khắc phục mùi hôi chân hiệu quả
1. Giữ vệ sinh bàn chân đúng cách
Rửa chân mỗi ngày bằng nước sạch và xà phòng dịu nhẹ. Đặc biệt chú ý làm sạch các kẽ ngón chân – nơi vi khuẩn dễ tích tụ. Sau khi rửa, cần lau khô hoàn toàn trước khi mang tất hoặc giày.
Với người ra nhiều mồ hôi, có thể rửa chân 2 lần/ngày, nhất là sau khi vận động hoặc đi giày lâu.
2. Thay tất thường xuyên
Nên thay tất mỗi ngày, thậm chí 2 lần/ngày nếu chân đổ nhiều mồ hôi. Ưu tiên tất làm từ cotton hoặc sợi tự nhiên có khả năng thấm hút tốt. Tránh dùng tất ẩm hoặc chưa khô hoàn toàn vì đây là môi trường lý tưởng cho vi khuẩn phát triển.
3. Lựa chọn giày phù hợp
Giày nên có độ thông thoáng, chất liệu thoát ẩm tốt. Hạn chế mang cùng một đôi giày liên tục nhiều ngày. Sau khi sử dụng, nên để giày nơi khô ráo, có thể phơi nắng nhẹ hoặc dùng túi hút ẩm để giảm độ ẩm bên trong. Nếu có điều kiện, nên chuẩn bị ít nhất 2–3 đôi giày để luân phiên sử dụng.
4. Sử dụng sản phẩm hỗ trợ
Hiện nay có nhiều sản phẩm khử mùi chân như bột rắc chân, xịt khử mùi, dung dịch sát khuẩn nhẹ. Những sản phẩm này giúp giảm vi khuẩn và kiểm soát mồ hôi.
Tuy nhiên, cần chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng và tránh lạm dụng để không làm khô da quá mức.
5. Ngâm chân với dung dịch tự nhiên
Mùi hôi chân là tình trạng khá phổ biến nhưng thường bị xem nhẹ.
- Ngâm nước muối ấm: Giúp sát khuẩn nhẹ và giảm vi khuẩn gây mùi.
- Ngâm trà xanh: Trong trà xanh có polyphenol có tính kháng khuẩn tự nhiên.
- Ngâm giấm táo pha loãng: Có thể giúp cân bằng độ pH trên da.
Thời gian ngâm khoảng 10–15 phút mỗi ngày, sau đó lau khô kỹ.
6. Điều trị nhiễm nấm nếu có
Nếu bàn chân xuất hiện dấu hiệu như bong tróc da, ngứa, nứt kẽ chân, mụn nước hoặc móng đổi màu, người bệnh nên đi khám chuyên khoa da liễu. Bác sĩ có thể chỉ định thuốc bôi kháng nấm hoặc thuốc uống tùy mức độ.
Việc tự ý mua thuốc không đúng loại có thể làm bệnh kéo dài và khó điều trị hơn.
Ngoài chăm sóc bên ngoài, một số thói quen sinh hoạt cũng ảnh hưởng đến tình trạng hôi chân.
Hạn chế thực phẩm có mùi nặng: Tỏi, hành, gia vị cay nóng có thể làm tăng mùi cơ thể.
Uống đủ nước: Giúp cơ thể điều hòa thân nhiệt và giảm mùi mồ hôi.
Giảm căng thẳng: Stress có thể kích thích tuyến mồ hôi hoạt động mạnh hơn.
Duy trì cân nặng hợp lý: Người thừa cân thường ra nhiều mồ hôi hơn.
Khi nào cần đi khám?
Bạn nên đến cơ sở y tế nếu:
Mùi hôi không cải thiện dù đã chăm sóc đúng cách.
Xuất hiện tổn thương da, sưng đỏ, đau.
Có dấu hiệu nhiễm trùng như chảy dịch, sốt.
Hôi chân kèm tăng tiết mồ hôi toàn thân bất thường.
Trong một số trường hợp tăng tiết mồ hôi nặng, bác sĩ có thể cân nhắc điều trị chuyên sâu như dùng thuốc điều hòa thần kinh thực vật hoặc các biện pháp can thiệp khác.
Tóm lại: Mùi hôi chân là vấn đề tế nhị nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát nếu hiểu rõ nguyên nhân và áp dụng biện pháp đúng cách. Để hạn chế hôi chân tái phát, mỗi người nên duy trì thói quen vệ sinh hàng ngày. Phơi giày và tất dưới ánh nắng định kỳ. Không dùng chung giày dép, khăn lau chân. Mang dép khi vào khu vực công cộng ẩm ướt như hồ bơi, phòng tắm công cộng.
