55 năm xây dựng và trưởng thành

Tin nóng y tế
Bệnh viện Phổi Trung ương được thành lập năm 1957, là một trong những viện nghiên cứu được thành lập sớm nhất của ngành y tế. Trải qua 55 xây dựng và phát triển, bệnh viện đã không ngừng vươn lên khẳng định vai trò chuyên khoa đầu ngành trong phòng,

(SKDS) –  Bệnh viện Phổi Trung ương được thành lập năm 1957, là một trong những viện nghiên cứu được thành lập sớm nhất của ngành y tế. Trải qua 55 xây dựng và phát triển, bệnh viện đã không ngừng vươn lên khẳng định vai trò chuyên khoa đầu ngành trong phòng, chống lao và bệnh phổi. Với kết quả đó, bệnh viện vừa được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động.

Bệnh viện Phổi Trung ương được thành lập theo Nghị định số 273/TTg ngày 24/6/1957 của Thủ tướng Chính phủ, là một trong những viện nghiên cứu có giường bệnh được thành lập sớm nhất của ngành y tế với nhiệm vụ nghiên cứu, khám chữa bệnh lao cho nhân dân, tổ chức an dưỡng cho bệnh nhân lao, phát hiện bệnh lao trong cộng đồng, giáo dục ý thức về phòng bệnh lao và đào tạo cán bộ chuyên khoa.
 
Trong quá trình phát triển, để đáp ứng yêu cầu thực tiễn chăm sóc sức khỏe nhân dân, bệnh viện đã được đổi tên thành Viện Lao và Bệnh phổi năm 1985, Bệnh viện Lao và Bệnh phổi Trung ương năm 2003 và từ năm 2009 đến nay là Bệnh viện Phổi Trung ương với chức năng nhiệm vụ chuyên khoa đầu ngành lao và bệnh phổi, đúng như định hướng của bác sĩ, cố Bộ trưởng, cố Viện trưởng đầu tiên Phạm Ngọc Thạch, Anh hùng Lao động, Giải thưởng Hồ Chí Minh: “Chỉ có nắm vững tình hình bệnh phổi trong nước mới có thể chẩn đoán bệnh lao ít sai lầm”. Câu nói đó chính là linh hồn của một chiến lược mà đến mãi sau này, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đề xuất chiến lược thực hành xử trí tốt bệnh hô hấp viết tắt theo tiếng Anh là PAL (Practical Approach to Lung health).
 
 Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân thăm và làm việc tại bệnh viện.
Với chiến lược này, ngay từ tuyến y tế cơ sở người dân đã được chăm sóc tốt về các bệnh hô hấp rất phổ biến đó là nhiễm trùng đường hô hấp, hen, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và lao. Có thể nói rằng đó là những bước đi mang tính chiến lược của chuyên ngành, kết hợp hài hòa giữa y học dự phòng (preventive medicine) và y học điều trị (curative medicine). Bệnh viện Phổi Trung ương vừa đảm bảo tốt vai trò là bệnh viện chuyên khoa đầu ngành lao và các bệnh phổi, đồng thời là đơn vị thường trực thực hiện và chỉ đạo thực hiện Chương trình Phòng chống lao, Chương trình Phòng chống nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính ở trẻ em (ARI) trên toàn quốc.

Trải qua hơn nửa thế kỷ (1957-2012) xây dựng và trưởng thành, bệnh viện đã phát triển không ngừng, luôn là một tập thể tiêu biểu, xứng đáng vai trò đầu ngành thực hiện tốt các chức năng: Khám, chữa bệnh, dự phòng và phục hồi chức năng cho người bệnh thuộc chuyên khoa lao và bệnh phổi ở tuyến cao nhất; Chỉ đạo tuyến; Đào tạo; Nghiên cứu khoa học, triển khai ứng dụng khoa học, công nghệ, kỹ thuật hiện đại phục vụ người bệnh và chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Đặc biệt, với vai trò tổ chức, quản lý điều hành Chương trình Chống lao Quốc gia (CTCLQG) và Chương trình Phòng chống nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính trẻ em (ARI), bệnh viện đã xây dựng được một mạng lưới chống lao rộng khắp từ Trung ương đến địa phương, với công tác đào tạo, chỉ đạo tuyến mang tính hệ thống cả về chuyên môn kỹ thuật và quản lý, được các cấp lãnh đạo, bạn bè đồng nghiệp đánh giá cao.
 
Cho đến nay, mạng lưới phòng chống lao và bệnh phổi đang phát huy vai trò chủ đạo trong công tác khám chữa bệnh lao và bệnh phổi ở các tuyến. Hiệu quả của hệ thống đó đã được chứng minh là không có tình trạng quá tải ở tuyến Trung ương của chuyên ngành. Đây cũng là một mô hình tốt có thể áp dụng cho nhiều chuyên ngành khác, đó là xây dựng và củng cố đơn vị chuyên sâu ở tuyến tỉnh để đảm bảo việc quản lý các bệnh lý mạn tính, phổ biến ở tuyến cơ sở và cộng đồng là giải pháp tốt nhất cho việc chống quá tải ở tuyến trên.

Bệnh viện Phổi Trung ương đã không ngừng áp dụng các kỹ thuật mới vào công tác khám chữa bệnh. Cho đến nay, 16/19 kỹ thuật được WHO chứng thực cho chẩn đoán bệnh lao đã được bệnh viện áp dụng. Trong tất cả các kỹ thuật tiên tiến nhất đã được lần đầu tiên áp dụng ở nước ta, phải kể đến kỹ thuật GenExpert, là một bước đột phá trong phát hiện bệnh lao về độ nhậy, độ chính xác, nhanh, thao tác đơn giản cho người dùng. Nếu trước đây chúng ta phải mất 3-4 tháng (nuôi cấy, kháng sinh đồ) để có thể biết rằng bệnh phẩm có vi khuẩn lao và tính chất kháng thuốc của nó thì với kỹ thuật này chỉ trong vòng 2 giờ đồng hồ đã có thể trả lời có vi khuẩn lao hay không, có nhiều hay ít và có kháng với rifampixin hay không.

 Cuộc họp thành lập Tổ chức các đối tác phòng chống lao Việt Nam.

Với mô hình Khoa các bệnh phổi tắc nghẽn mạn, Khoa Thăm dò và Phục hồi chức năng kết hợp với Đơn vị quản lý bệnh phổi mạn tính (CMU) là một mô hình tốt nhất cho quản lý bệnh mạn tính như hen và COPD. Đây cũng là kết quả thử nghiệm kết luận của đề tài cấp Nhà nước KC10/06-02 (VINCOTB-06) về nghiên cứu dịch tễ, dự phòng điều trị bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính ở Việt nam. Người bệnh sẽ được chẩn đoán, điều trị toàn diện bao gồm thuốc, tư vấn, chương trình phục hồi chức năng hô hấp và quản lý ngoại trú hoặc chuyển về các đơn vị tuyến dưới, dự phòng các đợt cấp phải vào viện. 

Phương pháp điều trị bằng phẫu thuật lồng ngực mà GS. Hoàng Đình Cầu triển khai tại bệnh viện (từ những năm 1960) đã góp phần giải quyết các nguồn lây là lao phổi mạn tính khá phổ biến ở thời gian đó làm tiền đề cho các phương pháp điều trị ngoại khoa các bệnh phổi khác được triển khai ở Việt Nam. Bệnh viện là đơn vị đi đầu trong cả nước với các phẫu thuật cắt phổi, cắt thùy phổi, cắt xẹp thành ngực trong lao và bệnh phổi. Ngày nay, với nhu cầu ngày càng cao, lĩnh vực ngoại khoa của bệnh viện đã phát triển các Khoa Ung bướu, Khoa Bệnh màng phổi và Khoa Phẫu thuật và Chỉnh hình xương khớp, đơn vị nội soi can thiệp với nhiều kỹ thuật hiện đại được áp dụng vào công tác chẩn đoán và điều trị đạt hiệu quả cao.

Trong nhiều năm qua, công tác đào tạo, chỉ đạo tuyến đã chiếm “một nửa” nhiệm vụ của bệnh viện. Bệnh viện là đơn vị dẫn đầu toàn ngành về đào tạo cán bộ chống lao cho tuyến cơ sở. Chỉ tính từ năm 2000 đến nay, bệnh viện đã tổ chức tập huấn được 312 đợt cho 8.291 lượt cán bộ lãnh đạo quản lý y tế tuyến huyện và tổ chức đào tạo được 4.621 đợt cho 100.715 lượt người về chuyên môn kỹ thuật cho nhân viên y tế huyện, xã, phường của 63 tỉnh thành trong cả nước. Đối với quốc tế, bệnh viện phối hợp với Hiệp hội Chống lao và Bệnh phổi quốc tế tổ chức 18 khóa đào tạo hàng năm cho các học viên đến từ hơn 50 nước trong khu vực và thế giới đến học về bệnh lao và kiểm soát bệnh lao.  

Bệnh viện có truyền thống hợp tác quốc tế từ rất sớm với sự hỗ trợ kỹ thuật từ WHO, Hiệp hội Chống lao và Bệnh phổi quốc tế (IUATLD), Trung tâm Dự phòng và Kiểm soát bệnh tật Hoa Kỳ (CDC). Từ năm 1995, Chương trình Chống lao đã được Nhà nước cho phép tiếp nhận viện trợ của từ Ủy ban Y tế Hà Lan - Việt Nam (MCNV), Hội Chống lao Hoàng gia Hà Lan (KNCV) và được hưởng nguồn vốn vay của Ngân hàng Thế giới (WB). Cho đến nay, sự hợp tác đã phát triển ở mức cao.
 
 Kỹ thuật GenExpert đang được áp dụng tại bệnh viện.
Bệnh viện đã huy động được sự ủng hộ của nhiều đơn vị, tổ chức cá nhân trong và ngoài nước, và đã thành lập Tổ chức Các đối tác phòng chống lao Việt Nam năm 2010 (VSTP – Viet Nam Stop TB Partnership). Đây là một bước tiến mới trong xã hội hóa công tác chống lao ở Việt Nam được cộng đồng trong nước và thế giới đánh giá cao. Ở đây đã tạo ra môi trường để các tổ chức như Hội Phụ nữ, Hội Nông dân, Hội Chữ thập đỏ, Đoàn thanh niên, Hội Cựu chiến binh và nhiều tổ chức đối tác trong nước và quốc tế khác tham gia, tạo sức mạnh tổng hợp, thực sự chung sức vào công cuộc thanh toán bệnh lao ở nước ta.

Bệnh viện đã được nhận nhiều phần thưởng cao quý của Nhà nước: Huân chương Độc lập hạng Nhì và hạng Ba, Huân chương Lao động hạng Nhất, hạng Nhì và hạng Ba. Một cá nhân được tặng danh hiệu Anh hùng Lao động và Giải thưởng Hồ Chí Minh, 7 cá nhân được tặng Huân chương Lao động hạng Ba. Nhiều bằng khen của Chính phủ, Bộ Y tế và nhiều Bộ ngành khác.

Tổ chức Y tế Thế giới, Hội Chống lao Hoàng gia Hà Lan cũng đã trao tặng cho Chương trình Phòng chống lao Việt Nam phần thưởng cao quý về một chương trình mạnh, đạt và duy trì chỉ tiêu phát hiện và điều trị bệnh lao.

Có được kết quả như vậy là sự thể hiện tính ưu việt của chế độ, với sự lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát của Bộ Y tế và đặc biệt là công lao đóng góp của tập thể cán bộ viên chức của bệnh viện qua nhiều, nhiều thế hệ kế tiếp nhau dày công vun đắp, đồng thời là sự đóng góp to lớn của tất cả các cán bộ chống lao trên toàn quốc.

55 năm xây dựng và trưởng thành, Bệnh viện Phổi Trung ương vinh dự được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động. Đây là niềm tự hào to lớn của bệnh viện, của chuyên ngành lao và bệnh phổi và cũng là trách nhiệm nặng nề của bệnh viện với những thách thức không nhỏ trong sự nghiệp phòng chống bệnh lao và các bệnh phổi để không ngừng nâng cao chất lượng chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân.

 TS.BS.TTƯT. Nguyễn Viết Nhung

Ý kiến của bạn