Hiện nay, tình trạng đau mỏi cổ vai gáy xuất hiện ngày càng phổ biến ở người trẻ tuổi, nhất là dân văn phòng hoặc những người thường xuyên ngồi lâu trong phòng máy lạnh. Nhiều người cho rằng đau cổ vai gáy chỉ do ngồi sai tư thế hoặc lao động nặng, nhưng thực tế các thói quen sử dụng điều hòa không hợp lý cũng góp phần làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh.
1. Ngồi điều hòa ngay sau khi vừa tắm xong
Sau khi tắm, đặc biệt là tắm nước lạnh, nhiệt độ cơ thể thường giảm xuống. Nếu ngay lập tức bước vào phòng điều hòa có nhiệt độ thấp, cơ thể rất dễ bị nhiễm lạnh.
Sự thay đổi nhiệt độ đột ngột khiến các mạch máu co lại, quá trình tuần hoàn máu bị ảnh hưởng, các cơ và dây chằng vùng cổ vai gáy dễ bị co cứng. Đây là nguyên nhân dẫn đến tình trạng đau nhức, mỏi cổ, khó vận động vùng vai gáy sau khi ngồi điều hòa quá lâu hoặc đột ngột.
Nhiều người thường có thói quen tắm xong vào nằm ngay trong phòng máy lạnh để cảm thấy dễ chịu hơn trong mùa hè. Tuy nhiên, điều này có thể khiến cơ thể bị "sốc nhiệt nhẹ", làm gia tăng nguy cơ đau cơ, cảm lạnh hoặc viêm đường hô hấp.
Sau khi tắm nên lau khô người, nghỉ ngơi vài phút để cơ thể ổn định nhiệt độ trước khi vào phòng điều hòa.
2. Vừa đi ngoài nắng về đã vào phòng lạnh
Đây là thói quen rất phổ biến trong mùa hè nhưng lại tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với sức khỏe.
Khi ở ngoài trời nắng nóng, nhiệt độ cơ thể tăng cao, các mạch máu giãn ra để điều hòa thân nhiệt. Nếu ngay lập tức bước vào phòng điều hòa lạnh sâu, sự chênh lệch nhiệt độ quá lớn sẽ khiến mạch máu co lại đột ngột, các gân cơ và dây chằng bị thay đổi trạng thái nhanh chóng.

Sử dụng điều hòa không hợp lý cũng góp phần làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh cổ vai gáy.
Chính phản ứng này dễ gây đau nhức cơ, đặc biệt ở vùng cổ vai gáy và lưng. Không ít người sau khi đi nắng về thường xuất hiện cảm giác cứng cổ, đau đầu, ê mỏi vai gáy hoặc mệt mỏi kéo dài.
Ngoài ra, việc thay đổi nhiệt độ quá nhanh còn làm suy giảm sức đề kháng, tăng nguy cơ cảm lạnh, viêm họng và các bệnh đường hô hấp.
Để hạn chế ảnh hưởng xấu, sau khi đi ngoài trời nắng nóng về nên nghỉ ở nơi thoáng mát, lau mồ hôi và để cơ thể thích nghi dần trước khi vào phòng điều hòa.
3. Sử dụng điều hòa ở nhiệt độ quá thấp
Nhiều người có thói quen chỉnh điều hòa xuống mức rất thấp để tạo cảm giác mát nhanh. Tuy nhiên, đây lại là nguyên nhân khiến cơ thể dễ bị đau nhức.
Nhiệt độ cơ thể con người bình thường khoảng 37 độ C. Nếu nhiệt độ phòng quá thấp, đặc biệt dưới 24 độ C trong thời gian dài, cơ thể sẽ bị nhiễm lạnh do chênh lệch nhiệt độ giữa môi trường bên ngoài và bên trong quá lớn. Khi đó, hệ tuần hoàn máu hoạt động kém hiệu quả hơn, các cơ vùng cổ vai gáy dễ bị co cứng bất thường, gây đau mỏi kéo dài. Người có tiền sử thoái hóa cột sống cổ, viêm khớp hoặc đau vai gáy mạn tính thường sẽ nhạy cảm hơn với nhiệt độ lạnh.
Nên duy trì nhiệt độ điều hòa ở mức khoảng 26 – 27 độ C để vừa bảo đảm sức khỏe vừa tiết kiệm điện năng.
4. Ngồi phòng điều hòa liên tục nhiều giờ
Dân văn phòng là nhóm đối tượng dễ gặp tình trạng đau cổ vai gáy do phải ngồi lâu trong môi trường điều hòa kín.
Khi ngồi liên tục nhiều giờ trong phòng lạnh, cơ thể ít vận động, máu lưu thông chậm hơn, các cơ vùng cổ và vai dễ rơi vào trạng thái căng cứng. Điều hòa hoạt động liên tục cũng khiến không khí trong phòng khô hơn, làm cơ thể mất nước và tăng cảm giác mệt mỏi.
Bên cạnh đó, việc ngồi sai tư thế khi làm việc với máy tính trong thời gian dài càng khiến tình trạng đau cổ vai gáy trở nên nghiêm trọng hơn.
Để hạn chế nguy cơ này, nên:
- Đứng dậy vận động nhẹ sau mỗi 45 – 60 phút làm việc.
- Thực hiện các động tác xoay cổ, vai đơn giản.
- Không để luồng gió lạnh thổi trực tiếp vào vùng cổ gáy.
- Mở cửa hoặc thông gió định kỳ để không khí lưu thông tốt hơn.
5. Ngủ trong phòng điều hòa sau khi uống rượu bia
Sau khi uống nhiều rượu bia, cơ thể thường có cảm giác nóng do các mạch máu giãn nở và tuần hoàn máu tăng lên. Nếu ngủ ngay trong phòng điều hòa có nhiệt độ thấp, nhiệt độ cơ thể sẽ giảm đột ngột khiến mạch máu co lại nhanh chóng.
Sự thay đổi này dễ gây đau nhức cơ, đau cổ vai gáy, thậm chí có thể làm tăng nguy cơ trúng lạnh hoặc rối loạn tuần hoàn.
Ngoài ra, khi say rượu, khả năng cảm nhận nhiệt độ và phản xạ của cơ thể cũng suy giảm. Người say có thể không nhận biết được cơ thể đang bị lạnh, dẫn đến nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe nghiêm trọng hơn.
Không nên để nhiệt độ điều hòa quá thấp khi ngủ, đặc biệt sau khi uống rượu bia. Nên giữ phòng ở mức nhiệt vừa phải và sử dụng thêm chăn mỏng để bảo vệ cơ thể.
Tóm lại: Mùa hè nóng bức việc sử dụng máy lạnh, điều hòa không đúng cách sẽ đem nhiều hệ lụy. Cần sử dụng hợp lý để tránh ảnh hưởng đến hệ cơ xương khớp và sức khỏe tổng thể.
Do vậy, mỗi người nên: điều chỉnh nhiệt độ phù hợp; tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột; không ngồi quá lâu trong phòng lạnh. Tăng cường vận động và uống đủ nước; giữ ấm vùng cổ vai gáy khi cần thiết… Nếu tình trạng đau cổ vai gáy kéo dài, kèm theo tê bì tay chân hoặc hạn chế vận động, người bệnh nên đi khám chuyên khoa để được tư vấn và điều trị kịp thời.