5 cách nghệ giúp giảm đau an toàn

1. Nghệ và cơ chế tác động lên cảm giác đau

Nghệ (Curcuma longa) là gia vị phổ biến trong ẩm thực châu Á, đồng thời được sử dụng lâu đời trong y học cổ truyền. Hoạt chất chính trong nghệ là curcumin – một polyphenol có đặc tính chống viêm và chống oxy hóa mạnh.

Phản ứng viêm là cơ chế quan trọng gây đau trong nhiều bệnh lý như viêm khớp, đau cơ, tổn thương thần kinh. Curcumin được ghi nhận có khả năng ức chế một số chất trung gian gây viêm như cytokine tiền viêm và các enzyme tham gia vào quá trình viêm. Nhờ đó, hoạt chất này có thể làm giảm mức độ viêm và gián tiếp làm giảm cảm giác đau.

Ngoài ra, một số nghiên cứu cho thấy curcumin có thể ảnh hưởng đến các thụ thể liên quan đến dẫn truyền tín hiệu đau, góp phần điều chỉnh cảm nhận đau ở người bệnh.

2. Tác dụng của nghệ trong việc giảm đau

Dưới đây là 5 tình trạng đau mà nghệ có thể hỗ trợ cải thiện:

2.1. Nghệ hỗ trợ giảm đau do viêm khớp

Viêm xương khớp (thoái hóa khớp) và viêm khớp dạng thấp là hai nguyên nhân phổ biến gây đau và hạn chế vận động ở người trưởng thành và người cao tuổi. Nhiều thử nghiệm lâm sàng cho thấy curcumin có thể giúp giảm đau và cải thiện chức năng khớp ở người bị viêm xương khớp. Một số nghiên cứu so sánh cho thấy hiệu quả giảm đau của curcumin tương đương với thuốc chống viêm không steroid (NSAID) như diclofenac, nhưng có xu hướng ít gây tác dụng phụ trên đường tiêu hóa hơn.

Ở bệnh nhân viêm khớp dạng thấp – một bệnh tự miễn, curcumin được ghi nhận có thể hỗ trợ giảm sưng, giảm đau khớp khi dùng bổ sung cùng phác đồ điều trị chuẩn. Tuy nhiên, curcumin không thay thế thuốc điều trị nền và người bệnh không nên tự ý ngừng thuốc theo chỉ định của bác sĩ.

2.2. Có thể giảm đau cơ và hỗ trợ phục hồi sau vận động

Đau cơ sau vận động cường độ cao thường liên quan đến viêm và stress oxy hóa tại mô cơ. Nhờ đặc tính chống viêm, curcumin có thể giúp giảm mức độ tổn thương cơ và giảm cảm giác đau nhức sau tập luyện. Một số nghiên cứu trên người trưởng thành khỏe mạnh cho thấy bổ sung curcumin trước hoặc sau khi vận động giúp giảm đau cơ khởi phát muộn và cải thiện tốc độ phục hồi. Cơ chế được cho là do curcumin ức chế các con đường viêm và giảm sản sinh các gốc tự do gây tổn thương tế bào.

Tuy nhiên, hiệu quả còn phụ thuộc vào liều dùng, dạng bào chế và khả năng hấp thu của từng sản phẩm.

2.3. Hỗ trợ giảm đau thần kinh

Đau thần kinh có thể xuất hiện trong bệnh lý thần kinh do đái tháo đường, sau phẫu thuật hoặc do tổn thương dây thần kinh ngoại biên. Người bệnh thường có cảm giác tê bì, châm chích, nóng rát hoặc đau nhói. Một số nghiên cứu bước đầu cho thấy curcumin có thể giúp giảm triệu chứng ở bệnh thần kinh do đái tháo đường thông qua cơ chế chống viêm và chống oxy hóa, đồng thời bảo vệ tế bào thần kinh khỏi tổn thương.

Các tổng quan nghiên cứu cũng ghi nhận tiềm năng của curcumin trong giảm đau sau phẫu thuật. Tuy vậy, nhiều bằng chứng hiện nay vẫn đến từ nghiên cứu tiền lâm sàng hoặc quy mô nhỏ. Cần thêm thử nghiệm lâm sàng lớn để khẳng định hiệu quả và liều dùng tối ưu.

2.4. Có thể hỗ trợ trong hội chứng đau xơ cơ

Hội chứng đau xơ cơ là tình trạng đau mạn tính lan tỏa, liên quan đến rối loạn điều hòa cảm nhận đau của hệ thần kinh trung ương. Người bệnh có thể tăng nhạy cảm với kích thích đau hoặc thậm chí cảm nhận đau với những kích thích thông thường. Các nghiên cứu ban đầu, chủ yếu trên mô hình động vật, cho thấy curcumin có thể ức chế các chất trung gian viêm và giảm stress oxy hóa – những yếu tố được cho là góp phần làm tăng cảm nhận đau trong đau xơ cơ.

Dù kết quả ban đầu khả quan, bằng chứng trên người còn hạn chế. Do đó, nghệ chỉ nên được xem là biện pháp hỗ trợ, không thay thế điều trị chuyên khoa.

2.5. Hỗ trợ giảm đau lưng dưới trong một số trường hợp

Đau lưng dưới là tình trạng phổ biến ở người trưởng thành. Một số nghiên cứu đã đánh giá công thức kết hợp nghệ và Boswellia (nhũ hương Ấn Độ) trong kiểm soát đau lưng. Kết quả ghi nhận nhóm sử dụng công thức này có cải thiện mức độ đau, vận động và giấc ngủ so với nhóm dùng giả dược. Tuy nhiên, do sử dụng kết hợp hai hoạt chất, rất khó xác định chính xác vai trò riêng của nghệ trong hiệu quả giảm đau.

Dù vậy, dữ liệu hiện có cho thấy curcumin có tiềm năng trong hỗ trợ giảm đau lưng liên quan đến viêm.

3. Nghệ có an toàn không?

Nhìn chung, nghệ an toàn khi sử dụng trong chế độ ăn hằng ngày hoặc dùng bổ sung ngắn hạn với liều theo khuyến cáo của nhà sản xuất. Các tác dụng phụ có thể gặp, thường ở mức độ nhẹ, bao gồm:

• Đau bụng.
• Buồn nôn.
• Tiêu chảy.
• Chóng mặt.
• Nổi mề đay hoặc phát ban...

Tác dụng phụ thường xuất hiện khi dùng liều cao hoặc kéo dài.

Curcumin cũng có thể tương tác với một số thuốc như:

• Thuốc chống đông máu.
• Thuốc chống viêm giảm đau.
• Thuốc hóa trị.
• Thuốc ức chế miễn dịch...

Người đang điều trị bệnh mạn tính, phụ nữ mang thai, người có bệnh lý gan mật hoặc chuẩn bị phẫu thuật cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng thực phẩm bổ sung chứa nghệ.

4. Cách bổ sung nghệ vào chế độ ăn

Nghệ có thể được sử dụng linh hoạt trong bữa ăn hằng ngày, ví dụ:

• Thêm vào súp, nước dùng.
• Nấu cùng món hầm đậu hoặc rau củ.
• Trộn vào cơm.
• Pha với sữa ấm (sữa nghệ).
• Dùng trong cà phê hoặc trà...

Dạng thực phẩm bổ sung chứa chiết xuất nghệ hoặc curcumin đặc biệt khi cần liều cao hơn so với thực phẩm thông thường. Một số chế phẩm có thể chứa tới 90–95% curcumin và được thiết kế để tăng khả năng hấp thu.

Trong một số hướng dẫn lâm sàng, liều 500 mg curcumin, dùng hai lần mỗi ngày, được ghi nhận có thể hỗ trợ kiểm soát triệu chứng viêm khớp. Tuy nhiên, liều cụ thể nên được cá thể hóa theo tình trạng sức khỏe và tư vấn chuyên môn.

5. Lưu ý khi sử dụng nghệ

Mặc dù có nhiều bằng chứng ủng hộ vai trò của curcumin trong hỗ trợ giảm đau, nhưng nghệ không phải là thuốc điều trị đặc hiệu. Người bệnh không nên tự ý thay thế thuốc điều trị bằng nghệ hoặc thực phẩm bổ sung.

Hiệu quả của nghệ phụ thuộc vào:

• Dạng bào chế.
• Hàm lượng curcumin.
• Khả năng hấp thu.
• Tình trạng bệnh cụ thể...

Việc kết hợp chế độ ăn hợp lý, vận động phù hợp và tuân thủ điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ vẫn là nền tảng trong kiểm soát các tình trạng đau mạn tính.

Nghệ, nhờ hoạt chất curcumin, có tiềm năng hỗ trợ giảm đau trong nhiều tình trạng như viêm khớp, đau cơ, đau thần kinh và đau lưng. Tuy nhiên, đây là biện pháp bổ trợ, không thay thế điều trị y khoa. Sử dụng đúng liều và có tư vấn chuyên môn sẽ giúp phát huy lợi ích và hạn chế rủi ro.

Mời bạn xem thêm video: