Nước lá vối là đồ uống quen thuộc với nhiều người dân Việt Nam đặc biệt là trong những ngày hè nắng nóng. Tuy nhiên, uống nước lá vối đúng cách tốt cho sức khỏe ra sao nhiều người vẫn chưa biết.
1. Uống nước lá vối hàng ngày có tốt không
Theo y học cổ truyền, lá vối có vị đắng và tính mát có công dụng thanh nhiệt, giải độc, giúp lá lách và hệ tiêu hóa tốt hơn. Các nghiên cứu cho thấy trong lá vối giàu hàm lượng polyphenol flavonoid cũng như các hoạt chất kháng sinh tự nhiên có lợi cho sức khỏe.
Uống nước lá vối hàng ngày có tốt không? Sau đây là những tác dụng của nước lá vối đem lại:
1.1 Hỗ trợ tiêu hóa
Chất đắng có trong lá vối có tác dụng kích thích dạ dày tiết ra dịch tiêu hóa và làm bạn ngon miệng hơn đồng thời bảo vệ niêm mạc ruột. Nhờ giàu hàm lượng tannin, lá vối còn giúp se niêm mạc ruột và kháng khuẩn hiệu quả.
Từ lâu, nước lá vối được xem là loại thức uống dân gian giúp giải nhiệt và hỗ trợ một số chức năng của cơ thể.
1.2 Tác dụng của nước lá vối với bệnh tiểu đường
Nước lá vối được xem là trợ thủ đắc lực cho người bệnh gout và tiểu đường. Các hoạt chất trong lá vối không chỉ giúp hỗ trợ đào thải axit uric qua hệ bài tiết mà còn làm giảm nguy cơ lắng đọng tinh thể tại các khớp. Polyphenol có trong lá vối còn giúp ức chế enzyme phân giải tinh bột làm chậm quá trình hấp thụ đường và ổn định đường huyết sau bữa ăn.
Bên cạnh đó, nước lá vối còn có khả năng ức chế nhiều loại vi khuẩn gây bệnh như phế cầu bạch hầu hay liên cầu khuẩn. Vì vậy việc uống nước lá vối mỗi ngày với liều lượng hợp lý còn giúp cơ thể chống lại các gốc tự do bảo vệ tế bào và làm chậm quá trình lão hóa.
2. Tác hại của nước lá vối
Tuy lá vối mang nhiều lại lợi ích cho sức khỏe nhưng tùy vào tình trạng của từng người sẽ có những tác động khác nhau. Sau đây là những đối tượng cần lưu ý khi uống nước lá vối:
- Người có bệnh lý thận. Với người khỏe mạnh, lá vối có thể giúp lọc sạch độc tố nhưng với người có bệnh lý thận sẽ làm tăng gánh nặng lên thận. Cầu thận sẽ trở nên quá tải và làm cho bệnh lý trở nên trầm trọng hơn, thậm chí gây ra những biến chứng nguy hiểm cho hệ tiết niệu.
- Người huyết áp thấp, thể trạng yếu. Nước lá vối có tác dụng thúc đẩy quá trình trao đổi chất, hỗ trợ giảm cân hiệu quả nhưng với người bị suy dinh dưỡng, thiếu cân hay huyết áp thấp lại gây tác dụng ngược lại. Với những trường hợp này uống nước lá vối có thể làm tiêu hao nhanh calo, gây mệt mỏi và kéo dài thời gian hồi phục thể lực.
- Người đang đói, bụng rỗng: Uống nước lá vối khi bụng rỗng sẽ gây ra những tác động nguy hiểm đến sức khỏe. Bởi các hoạt chất trong lá vối sẽ làm kích thích nhu động ruột và gây cảm giác say: chóng mặt, xây xẩm mặt mày, chân tay bủn rủn…
- Người gặp vấn đề về giấc ngủ. Tương tự như trà xanh, lá vối có tác dụng kích thích hệ thần kinh trung ương và giúp bạn tỉnh táo. Tuy nhiên nếu bạn là người dễ bị rối loạn giấc ngủ và uống nước lá vối vào buổi chiều hoặc tối sẽ khiến não hưng phấn quá mức gây mất ngủ, khó đi vào giấc ngủ. Bạn cũng có thể bị thức dậy giữa đêm hoặc mệt mỏi vào sáng hôm sau.
- Trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Ở trẻ nhỏ hệ tiêu hóa chưa được hoàn thiện nên không thích hợp với những đồ uống có tính kháng khuẩn cao. Còn ở phụ nữ mang thai và cho con bú, nếu uống nước lá vối có thể dẫn đến rối loạn vi sinh đường ruột gây ảnh hưởng tới khả năng hấp thu dưỡng chất của cả mẹ và bé. Nếu muốn sử dụng bạn cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.
- Người đang dùng thuốc điều trị. Các hoạt chất sinh học trong lá vối có thể gây ra tương tác với thành phần của một số loại thuốc tây từ đó làm giảm tác dụng điều trị hoặc dẫn đến tác dụng phụ. Do vậy nếu bạn đang sử dụng thuốc huyết áp, tiểu đường, thuốc lợi tiểu… thì cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.
3. Uống nước lá vối khi nào là tốt nhất?
Thời điểm tốt nhất để uống nước lá vối là sau khi ăn sáng khoảng 30 phút và giữa buổi sáng (9-10 giờ) hoặc giữa buổi chiều (14-16 giờ).
Nên uống nước lá vối vào thời điểm phù hợp trong ngày mới là yếu tố giúp loại nước này phát huy hiệu quả tốt hơn và tránh những tác động không mong muốn.
3.1 Cách nấu nước lá vối đúng
Nếu dùng để uống hàng ngày, bạn có thể sử dụng 20-30g lá vối tươi hoặc 10-15g lá vối khô, nên chọn lá bánh tẻ (không quá non hoặc quá già) rửa sạch nhiều lần với nước để loại bỏ bụi bẩn. Bạn có thể vò nhẹ hoặc cắt nhỏ để tinh chất trong lá vối tiết ra tốt hơn. Đun lá vối cùng 1-1,5 lít nước, đun sôi từ 10-15 phút rồi để nguội và sử dụng.
Lưu ý quan trọng:
- Bạn không được uống lá vối khi bụng rỗng để tránh kích thích dạ dày hoặc gây hạ đường huyết đột ngột.
- Không uống vào buổi tối để tránh ảnh hưởng đến giấc ngủ
- Không sử dụng nước lá vối để qua đêm
- Không uống thay thế hoàn toàn nước lọc
Trong trường hợp bạn gặp vấn đề về tiêu hóa, hãy dùng 15-20g lá vối khô và đun với 1 lít nước uống hàng ngày. Hoạt chất tannin và kháng sinh tự nhiên trong lá vối sẽ giúp sát khuẩn đường ruột hiệu quả từ đó giảm các chứng đầy bụng khó tiêu hoặc tiêu chảy.
Với người bệnh tiểu đường hoặc mắc bệnh gout, thời điểm tốt nhất là nên uống sau khi ăn khoảng 30 phút để ổn định đường huyết và giúp giảm sưng đau khớp.
3.2 Nước lá vối tươi hay khô tốt hơn?
Nhiều người thắc mắc vậy nước lá vối tươi hay khô tốt hơn? Công dụng của chúng có giống nhau không? Để nước lá vối phát huy hiệu quả tốt nhất bạn nên lựa chọn lá khô thay vì lá tươi. Bởi lá vối tươi có tính kháng khuẩn khá mạnh, khi dùng nhiều, uống quá đặc hoặc uống khi đói sẽ tiêu diệt cả lợi khuẩn tại đường ruột dẫn đến rối loạn tiêu hóa. Do vậy bạn nên uống nước lá vối sau khi ăn no và không được thay thế hoàn toàn cho nước lọc.
