Truyền hình trực tuyến: Giải quyết chứng rối loạn tiêu hóa ở trẻ hiệu quả

Suckhoedoisong.vn - Báo điện tử Sức khỏe&Đời sống tổ chức buổi tư vấn truyền hình trực tuyến với chủ đề: " Giải quyết chứng rối loạn tiêu hóa ở trẻ hiệu quả " vào 15h00, thứ Sáu, ngày 23/11/2018. Chương trình được phát trực tiếp trên báo điện tử Suckhoedoisong.vn, trên kênh Youtube và fanpage của báo Sức khoẻ&Đời sống.

Mời độc giả xem video chương trình:

Rối loạn tiêu hóa là tình trạng thường gặp ở trẻ em do hệ tiêu hóa phát triển của trẻ chưa hoàn chỉnh và cấu trúc của đường ruột chưa thực sự bền vững. Đặc biệt là hệ miễn dịch của trẻ chưa kịp đề kháng tốt với những yếu tố gây bệnh bên ngoài nên trẻ dễ mắc các rối loạn tiêu hóa.

Theo số liệu của Viện Dinh dưỡng, tỷ lệ trẻ có biểu hiện rối loạn tiêu hóa là hơn 47% trong tổng số trẻ tới tư vấn và khám bệnh tại đây. Còn thống kê tại Bệnh viện Nhi Trung Ương Hà Nội , tỷ lệ này lên tới 59% ở trẻ  dưới 12 tháng tuổi và 40% ở trẻ từ 1 - 2 tuổi.

Nguyên nhân của rối loạn tiêu hóa ở trẻ rất đa dạng như: bệnh lý của cơ thể, thay đổi chế độ ăn, dùng thuốc... đặc biệt là sự thay đổi chế độ ăn đột ngột của trẻ em khi bắt đầu ăn dặm, sẽ gây nên rối loạn tiêu hóa.

Rối loạn tiêu hóa có nhiều biểu hiện  qua các triệu chứng như: nôn trớ, đầy hơi, trướng bụng, táo bón, tiêu chảy, đi ngoài phân sống... Với trẻ thường xuyên có biểu hiện bất thường tại đường tiêu hóa, khả năng hấp thu và cung cấp đủ các chất dinh dưỡng cho cơ thể bị ảnh hưởng và diễn tiến lâu dài dẫn đến suy dinh dưỡng.

Tiêu hóa kém khiến trẻ nhỏ bị hạn chế khả năng hấp thu các dưỡng chất quan trọng như DHA, ARA… từ đó ảnh hưởng đến quá trình phát triển trí não toàn diện.

Rối loạn tiêu hóa làm giảm tỷ lệ lợi khuẩn có trong đường ruột, giảm sức đề kháng và hệ miễn dịch tạo cơ hội cho một số vi khuẩn nguy hiểm xâm nhập và phát triển trong cơ thể trẻ gây ra các bệnh nguy hiểm như tả, lỵ, viêm đại tràng mạn tính…

Theo các bác sĩ, rối loạn tiêu hóa cũng là nỗi sợ hãi từ người lớn cho đến trẻ nhỏ. Khi đó, các mẹ rất xót xa và tìm đủ mọi cách để chữa trị cho con. Tuy nhiên, không phải mẹ nào cũng có đủ kiến thức để chăm sóc con một cách khoa học nhất...

Vậy nguyên nhân của tình trạng rối loạn tiêu hóa là gì? Cách giải quyết tình trạng này như thế nào? Làm cách nào để phòng ngừa chứng bệnh này?...Tất cả các băn khoăn thắc mắc trên sẽ được các chuyên gia giải đáp trong chương trình truyền hình trực tuyến do Báo Sức khỏe & Đời sống tổ chức với chủ đề “Giải quyết chứng rối loạn tiêu hóa ở trẻ hiệu quả".

Khách mời tham gia chương trình gồm:

TS.BS Phan Bích Nga, Giám đốc Trung tâm Khám Tư vấn Trẻ em, Viện Dinh dưỡng Quốc gia.


PGS.TS.  Nguyễn Thị Việt Hà, Trưởng Khoa Tiêu hoá, Bệnh viện Nhi Trung ương.

PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy _Trưởng bộ môn Nhi trường Đại học Y Hà Nội Phó trưởng khoa miễn dịch dị ứng Bệnh viện Nhi Trung ương.

Dẫn chương trình: Anh Thư


Chương trình được truyền hình trực tuyến trên báo điện tử Suckhoedoisong.vn, trên kênh Youtube và fanpage của Báo Sức khoẻ&Đời sống bắt đầu vào  15h00, thứ Sáu, ngày 23/11/2018. Bạn đọc có thể gửi câu hỏi về tòa soạn ngay từ bây giờ theo địa chỉ:

Email: bandientuskds@gmail.com

Hoặc gọi theo số 024 6661 8272 trong thời gian diễn ra chương trình

Hoặc điền vào mẫu phía dưới trang.

Trong mỗi chương trình chúng tôi sẽ có những câu hỏi tương tác tới khán giả và những khán giả có câu trả lời chính xác và nhanh nhất, đồng thời like và share thông tin của chương trình sẽ nhận được những phần quà.

Báo điện tử Sức khoẻ&Đời sống (Suckhoedoisong.vn) trân trọng cảm ơn TS.BS Phan Bích Nga, Giám đốc Trung tâm Khám Tư vấn Trẻ em, Viện Dinh dưỡng Quốc gia; PGS. TS.  Nguyễn Thị Việt Hà, Trưởng Khoa Tiêu hoá, Bệnh viện Nhi TW,  PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy -Trưởng bộ môn Nhi trường Đại học Y Hà Nội, Phó trưởng khoa miễn dịch dị ứng Bệnh viện Nhi Trung ương đã nhận lời tham gia chương trình.

Mời độc giả tham gia chương trình tương tác truyền hình trực tuyến

Khán giả tương tác với chương trình:
1. Like Fanpage Báo Sức khoẻ và đời sống
2. Share link sự kiện của chương trình.
3. Trả lời câu hỏi của chương trình chính xác và nhanh nhất.

Những khán giả có câu trả lời chính xác nhất và nhanh nhất sẽ được chúng tôi công bố và nhận được những phần thưởng từ chương trình.

Câu hỏi tương tác 1:

Biểu hiện của rối loạn tiêu hóa ở trẻ là gì?

A. Táo bón, đầy hơi, chướng bụng, đi ngoài, phân sống

B. Đau đầu, mệt mỏi

C. Đi tiểu nhiều, khó ăn

D. Đi ngoài ra máu, sút cân

Đáp án đúng là A

Chúc mừng độc giả có facebook là Nắng mùa thu đã trúng thưởng câu hỏi số 01 của chương trình !

Câu hỏi tương tác 2:

Men vi sinh Yunpro có thành phần chính là gì?

A. 5 chủng men

B. 5 chủng men và kẽm

C. 6 chủng men

D. 6 chủng men và kẽm

Đáp án đúng là D

Chúc mừng độc giả có facebook là Bùi Thảo đã trúng thưởng câu hỏi số 02 của chương trình !

Cảm ơn nhãn hàng Yunpro - từ 6 chủng men vi sinh & kẽm hỗ trợ cải thiện tiêu hóa hiệu quả hàng đầu từ Hàn Quốc đã đồng hành cùng chương trình!

Fanpage: https://www.facebook.com/Yunpro.MenViSinh/

Website: http://www.dhgpharma.com.vn/yunpro/


Khánh Mai

NỘI DUNG CÂU HỎI GIAO LƯU :
MC:
Câu hỏi đầu tiên xin được hỏi BS.Thúy rối loạn tiêu hóa là gì? Rối loạn tiêu hoá ở trẻ em khác gì so với người lớn?
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Rối loạn là từ hay gặp, bât kỳ trẻ em và người lớn có thể gặp. Hệ thống tiêu hóa hiểu là từ miệng ăn uống, thực quản đến dạ dày, đến ruột già và thải ra ngoài. Về rồi loạn tiêu hóa là quá trình thức ăn khi ăn di chuyển vào cơ thể, khi đó cơ vòng bất thường và sự co thắt bất thường đó làm cho phản xạ hơi đau, bất thường về đại tiện và như thế gọi là rối loạn tiêu hóa

Rối loạn tiêu hóa liên quan đến nhiều chế độ ăn uống, và trẻ em người lớn nó cũng có biểu hiện khá giống nhau: Đầy hơi, lúc thì đi ngoài phân sống, không phải hoàn toàn táo bón, không phải hoàn toàn tiêu chảy mà các biểu hiện xen kẽ.

Triệu chứng giống nhau nhưng hậu quả khác nhau, ở trẻ em đang phát triển nếu hấp thu không tốt sẽ còi cọc không lớn.

Người lớn cũng gây khó chịu, bị chất lượng thuyên giảm, ở người lớn cũng có nguyên nhân khác nhau vì không chỉ do liên quan đến thức ăn có thể là do trầm cảm và cũng gây lên rối loạn tiêu hóa. Vì vậy, nguyên nhân gây rối loạn tiêu hóa ở trẻ em và người lớn cũng khác nhau.

MC:
Thưa các chuyên gia, biểu hiện rối loạn tiêu hóa ở trẻ em khá đa dạng, điều quan trọng là gia đình nhận biết khi nào có thể chăm sóc tại nhà . Vậy xin bác sĩ có thể cho biết dấu hiệu nào để có thể nhận biết sớm rối loạn tiêu hóa thưa bác sĩ? và phân loại các tình trạng rối loạn tiêu hóa ở trẻ nhỏ được chứ?
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Rối loạn tiêu hóa có rất nhiều dạng khác nhau và có rất nhiều các biểu hiện khác nhau. Tùy vào các vị trí mà có các biểu hiện khác nhau. Nhưng nhìn chung khi bị thì trẻ có tình trạng hơi đau bụng một chút nhưng trẻ không nói được nên hay khó chịu và quấy khóc, đôi lúc trẻ bị phân lỏng, phân sống có lúc hay táo bón.

Một số trẻ bị chán ăn, bỏ ăn. Mỗi loại có các biểu hiện khác nhau nhưng cần chú ý đến trẻ Rối loạn tiêu hóa mà bỏ ăn, cân nặng kém ( chưa rơi đến đoạn suy dinh dưỡng) cũng cần phải khám xem vì sao không tăng cân. Hoặc trẻ bị Rối loạn tiêu hóa kéo dài. Đối với trẻ thay đổi chế độ ăn mà trẻ khóc thét lên có thể do dị ứng thức ăn. Tóm lại khi trẻ có dấu hiệu bất thường thì cần đưa trẻ đi khám.

Rối loạn tiêu hóa ít gây biến chứng cấp tính mà chỉ có hệ lụy lâu dài.

 

MC
Vấn đề về dinh dưỡng không cân bằng hợp lý có phải là một trong những nguyên nhân chính gây lên tình trạng rối loạn tiêu hóa không thưa TS. Phan Bích Nga ?
TS.BS Phan Bích Nga :

Chế độ dinh dưỡng quant rọng đó là yếu tố quyết định, dinh dưỡng không chỉ là yếu tố phát triển tốt cho trẻ mà còn bảo vệ cơ thể trẻ cũng như đảm bảo hệ miễn dịch của trẻ. Miễn dịch ở đây là miễn dịch cho toàn cơ thể nói chung trong đó có hệ  tiêu hoá. Như các cụ vẫn thường nói bệnh từ miệng mà vào. Do đó, ăn uống ko hợp lý gây ra bệnh toàn thân. Ăn uống ko đủ chất không đảm bảo an toàn thực phẩm.

Đối với chế độ dinh dưỡng với từng độ tuổi theo từng giai đoạn cũng giống như lúc nãy như GS. Thuý đề cập, tôi cũng đồng ý vì giữa các thời điểm giao giữa trẻ chuyển từ bú mẹ sang ăn dặm, hoặc độ tuổi trẻ đi nhà trẻ, trẻ hay có rối loạn tiêu hoá. Đối với độ tuổi trẻ đến trường, khi trẻ ko được bố mẹ chăm trực tiếp ở nhà hoặc ăn uống chỗ khác mà gia đình không chuyên tâm được thì trẻ cũng dễ mắc  các bệnh tiêu hoá. 

Do đó, để đảm bảo chế độ dinh dưỡng cho trẻ, khi trẻ sinh ra các chuyên gia khuyến nghị nên cho trẻ bú mẹ hoàn toàn trong, bởi sữa mẹ có đủ thành phần dinh dưỡng, vô khuẩn, sạch sẽ. 

Khi trẻ tròn 6m trẻ cần ăn dặm thì trẻ mới đủ năng lượng nếu không bị suy dinh dưỡng. Trẻ được ăn dặm để đủ đảm bảo thành phần cho phát triển như đạm, vitamin và khoáng chất như vậy cơ thể trẻ mới tốt và phòng chống các bệnh khác. Mốc ăn dặm này cũng cần lưu ý, trước đây khuyến nghị thời điểm ăn dặm tròn 4m là bắt đầu, nhưng mà ở những nước Châu Phi người ta thấy sau khi đưa ra khuyến nghị 4m thì tỷ lệ rối loạn tiêu hoá tăng vọt lên, sau đó WHO đã phải điều chỉnh là trong 6m mới ăn dặm. Nên thời điểm ăn dặm đối với thực phẩm của trẻ là quan trọng. 

MC:
Nhiều bậc làm cha mẹ cho rằng con rối loạn tiêu hóa là chuyện bình thường để tình trạng kéo dài. Trẻ bị rối loạn tiêu hóa kéo dài hoặc tái phát thì ảnh hưởng như nào đến sức khỏe của trẻ thưa PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy?
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Rối loạn tiêu hóa là vấn đề thường gặp và đây là câu hỏi rất hay, chúng tôi gặp rất nhiều trẻ bị thấp còi và rối loạn tiêu hóa gây hậu quả rất lớn. Như chúng ta đã biết, trong 2 năm đầu đời là lập trình quyết định chiều cao, cân nặng của trẻ, đừng để 10 tuổi mới kêu làm sao mà để cao bằng với con của người khác.  Vì 2 năm đầu đời là vô cùng quan trọng cho sự phát triển của trẻ sau này ( ngoài gen thì dinh dưỡng và tập luyện quyết định đến chiều cao cân nặng của trẻ) , không chỉ quyết định chiều cao cân nặng mà còn ảnh hưởng đến các bệnh trong đó liên quan đến bệnh không lây nhiễm. Ví dụ như chế độ ăn nhiều đạm béo phì sẽ dẫn đến khớp, đái tháo đường, cao huyết áp, nếu trẻ gày suy dinh dưỡng dễ dẫn đến bệnh hô hấp tái đi tái lại,c ác  bệnh nhiễm khuẩn tái đi tái lại. Nếu trẻ rối loạn tiêu hóa thì hấp thụ kém khi đó thiếu chất ảnh hưởng dẫn đến thiếu vi chất, thiếu DHA, tạo máu, miễn dịch… tất cả các chất đó thiếu lâu dài và điều này dẫn đến trẻ thấp bé, thiếu tự tin.

Vấn đề thứ 2 miễn dịch khi đó hệ tiêu hóa dẫn đến hệ miễn dịch và sinh ra nhờ vào hệ đường ruột. Vì không hấp thu được thì hệ miễn dịch kém. Do đó khi trẻ sẽ bị nhiễm bệnh trước, dị ứng trước khi trẻ khác chưa mắc.

MC:
Bên trên là những biểu hiện của rối loạn tiêu hóa. Vậy phương pháp điều trị rối loạn tiêu hóa ở trẻ như thế nào. Vậy có thể phòng tình trạng này được không thưa các chuyên gia? và cần chú ý những gì?
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

 

Rối loạn tiêu hóa ở trẻ liên quan chủ yếu đến ăn uống. và có 2 thái cực rất nhiều người bệnh nhân cho kiêng nhiều quá và một số người cho ăn thoải mái quá. Vì vậy người mẹ và bố nên cho trẻ ăn hợp lý cụ thể cho hợp lý. Ở giai đoạn đầu cần cho trẻ bú mẹ 6 tháng đầu hoàn toàn sữa mẹ, trẻ ăn dặm, bổ sung thịt, dầu mỡ… theo khuyến cáo của viện dinh dưỡng.

Thứ 2 nguyên tắc ăn chín uống sôi, vệ sinh tay hằng ngày để tránh nhiễm khuẩn. Tránh hàng quán không đủ tiêu chuẩn… trẻ em cũng không nên cho uống các thực phẩm ăn nhanh.

Theo dõi tiến triển của trẻ nếu trẻ không hấp thu không tốt thì cần khám để các bác sĩ được đánh giá cụ thể, khi đó có thể tìm ra bệnh lý tiềm tàng… hoặc bổ sung vi chất, bổ sung men tiêu hóa, vi sinh cho hợp lý.

MC
Thưa TS. Phan Bích Nga, Tại trung tâm khám dinh dưỡng nơi chị phụ trách có nhiều trẻ rối loạn tiêu hóa đến khám thường xuyên không? Chị có thể chia sẻ những sai lầm thường mắc của bố mẹ trong việc cho trẻ ăn, nhất là trong thời kỳ ăn dặm gây ra chứng rối loạn tiêu hóa ở trẻ?
TS.BS Phan Bích Nga :

Trong công tác khám tư vấn tại viện đa phần trẻ đến khám có vấn đề về tiêu hoá và trong đó nguyên nhân lớn là sai lầm do chế độ ăn uống. 

Với nền kinh tế đang phát triển  hiện nay không có vấn đề thiếu ăn, nhưng cách thực hành thì các cha mẹ lại chưa có kiến thức đầy đủ và loạn thông tin. Hiện lên trên mạng Internet có nhiều luồng thông tin không chuẩn, nhiều mẹ chỉ tìm hiểu trên mạng mà không được kiểm định xem phải những luồng thông tin không chuẩn thì ảnh hưởng xấu cho sự phát triển của trẻ.

Thời điểm dễ gây RLTH nhất là thời điểm trẻ ăn dặm, mẹ ăn uống tốt ngủ đủ thì sữa tốt, nhưng tròn 6m mẹ cho con ăn ít nhiều như vậy trẻ không đủ khối lượng,  phân mẹ đưa đi khám vì táo bón nhưng không phải mà do cho ăn ít quá.

Hoặc có trẻ lại bị suy dinh dưỡng do gia đình quá kiêng khem, nghĩ rằng con mình bé ăn nhiều quá không tốt, hoặc ăn không cân đối, ví dụ như rau củ luộc thì vitamin đã ít đi rồi mà nó chỉ cung cấp chất xơ và cho ăn nhiều như thế thì chỉ có chất xơ và thiếu các thành phần khác, các cháu không táo nhưng lại suy dinh dưỡng. 

Ngược lại trẻ không thich ăn rau hay nôn, trẻ đến tuổi mẫu giáo hay nôn, các cháu không ăn rau củ lại gây ra làm táo bón. Mặt khác  thành phần quan trọng đối với trẻ là cung cấp đạm động vật và chất béo phòng bệnh lý do thiếu vitamin phòng chống còi xương, nhiều gia đình không cho ăn . Trẻ 6m là 5ml dầu nhưng nhiều người chỉ cho 1 đến 3 giọt, do đó trẻ thiếu năng lượng. Thiếu đạm là dễ bị các bệnh lý rlth. 

Ngoài ra, chúng ta lại lạm dụng kháng sinh các bà mẹ cho con uống kháng sinh tăng vọt. Trước đây đời sống kinh tế kém thì RLTH  gặp ít, nhưng kết quả nghiên cứu tại phòng khám dinh dưỡng nhận thấy tỷ lệ RLTH lại tăng lên trong khi thực phẩm tốt kinh tế đi lên. 

Nhiều mẹ đến phòng khám thì nói ăn tốt nhưng con vẫn suy dinh dưỡng, các bột cháo lại không đủ, không cho đủ lượng đạm cần thiết. Các mẹ đều nói mua hàng ăn sẵn ở ngoài, các bác sĩ lúc đó cũng chỉ biết há hốc vì các mẹ không biết ở ngoài hàng nhất là các hàng cháo dinh dưỡng họ không cho đầy đủ lượng đạm, đôi khi  thấy ngọt nước là do gia vị, ngoài ra thì dầu mỡ cũng không đủ.

Một vấn đề nữa là quên cho trẻ uống nước, đến tuổi ăn dặm thì trẻ phải uống nước thì các phản ứng hoá học trong cơ thể mới xảy ra được. Cách cho uống nước cũng đơn giản, khoảng 1-2h đưa trẻ bình uống nước, trẻ dưới 10kg thì 100ml nước tính cả lượng sữa nước dùng trong bột cháo

MC:
Nhu cầu dinh dưỡng hàng ngày với trẻ bị rối loạn tiêu hóa có gì khác với trẻ bình thường không ạ? Bệnh nhân nên ưu tiên những món ăn gì, và hạn chế món nào? Bác sĩ có thể tư vấn thực đơn dinh dưỡng cụ thể cho trẻ bị rối loạn tiêu hóa không ạ?
TS.BS Phan Bích Nga :

Đối với trẻ đang có vấn đề rối loạn tiêu hoá, như GS. Thuý Hà trước hết là ơhải tìm nguyên nhân là do dung thuốc hay bệnh lý để chẩn đoán và điều trị phụ hợp. Về dinh dưỡng thì tương đối đặc thù với từng loại RLTH

Ví  dụ: Biếng ăn, nôn chớ: các mẹ rất lo lắng thường yêu cầu bác sĩ khám họng với trẻ hỏi ra do trẻ quá sợ ăn đó là phản xạ của trẻ quá sợ ăn, chúng ta phải thay đổi cách cho ăn, có thể chia nhỏ bữa, chọn thức ăn mềm. Có trường hợp không muốn ăn chuyển từ bột gạo sang bột sắn thì lại không phù hợp, nếu bột sắn nó hạn chế hấp thu vi chất. Đối với trẻ táo bón xem chế độ ăn của trẻ thiếu rau củ, cugn cấp chất xơ như khoai lang, rau dền hoa quả tăng cường vitamin, những trẻ đang gầy cung cấp trái cây tươi như xoài chí, đu đủ, thanh long hoặc giàu vitamin C nước cam, quýt bưởi, lưu ý ăn uống, vận động trong vấn đề táo bón. Trẻ bé quá chúng ta giúp trẻ

Ví dụ trẻ tiêu chảy chưa có dấu hiệu mất nước giữ ở nhà chăm sóc và trẻ đang có che độ ăn như thế nào nên giữ như thế, Trẻ đang ăn sữa CT thì phải là sữa CT đặc biệt, bổ sugn chất xơ, men visinh trẻ đang ăn dặm chúng ta vẫn cho ăn.soup, cháo, ăn những đạm như thịt gà không gây kích ứng, carốt, 

Với trẻ hay bị RLTH không rõ nguyên nhân phải xem lại vấn đề vệ sinh thực phẩm, chúng tôi đã gặp ca trẻ đưa đến con em bị dị ứng bột, hỏi ra mới biết mẹ quấy bột quá ngắn chưa chín được. 

MC
Được biết, theo thống kê rối loạn tiêu hóa là tình trạng thường gặp ở trẻ em và là một trong những nguyên nhân khiến nhiều trẻ em nhập viện. Thưa BS Nguyễn Thị Việt Hà, xin bs cho biết thực trạng rối loạn tiêu hóa ở trẻ và nguyên nhân do đâu? Vùng nào, độ tuổi nào hay gặp rối loạn tiêu hóa hơn cả thưa bác sĩ?
PGS. TS. Nguyễn Thị Việt Hà :

Chúng ta thường hay dùng từ chung là rối loạn tiêu hóa, tuy nhiên từ này lại thể hiện những tình trạng bệnh lý khác nhau như tiêu chảy, viêm ruột, dị ứng, bất thường về nhu động ruột.... Thực trạng bệnh tùy theo bối cảnh, tùy theo tình trạng như tiêu chảy, đau bụng, nôn trớ, ợ hay táo bón.... Theo các nghiên cứu thế giới, các bệnh nhân mắc những bệnh lý này chiếm chừng 5 - 7% tại các phòng khám đa khoa và chừng 30% ở các phòng khám chuyên khoa với các vấn đề rối loạn tiêu hóa.

Nguyên nhân gây rối loạn tiêu hóa thì có rất nhiều,  bắt đầu đi từ đường miệng. Trẻ nào khó ăn, khó nuốt cũng gây ra tình trạng rối loạn... Kế đến tới thực quản, đoạn chuyển tiếp từ miệng tới dạ dày thì các bệnh lý tại thực quản có thể bắt nguồn từ bẩm sinh hoặc sinh bệnh, hoặc do tai nạn như em bé uống nhầm thuốc gây tổn thương thực quản... khiến các em gặp khó khăn trong việc nhai, nuốt thức ăn. Kế đó tới dạ dày. Việt Nam là một trong những nước nhiễm vi khuẩn ecoli rất cao. Rồi đến các bệnh lý liên quan tới đường ruột, cả ruột non lẫn ruột già, gây ra các bệnh tiêu chảy, bệnh lý ruột viêm.... Các bệnh nhân khi có những tổn thương tại các khu vực cơ thể trên dễ các bệnh lý rối loạn tiêu hóa.

PGS Diệu Thúy: Trẻ nhỏ là đối tượng rất dễ bị các bệnh lý rối loạn tiêu hóa vì đây là đối tượng chuyển chế độ ăn liên tục, từ bú sữa mẹ đến ăn bổ sung, ăn đồ cứng rồi ăn uống ở độ tuổi đi học.... Rối loạn tiêu hóa liên quan tới những tổn thương ở các bộ phận cơ thể khác như, như BS Việt Hà vừa trao đổi, từ đau răng, viêm dạ dày tới nhiễm khuẩn đường ruột... đều gây ra rối loạn tiêu hóa. 

Có một số thời điểm, trẻ em dễ bị rối loạn tiêu hóa. Như giai đoạn chuyển hóa từ bú mẹ sang ăn dặm, hay ăn uống tại trường.... khiến trẻ dễ bị rối loạn tiêu hóa, tiêu chảy hay táo bón... Hay do môi trường sống của trẻ: ở nông thôn hay thành thị.., tùy thuộc vào ý thức vệ sinh của từng gia đình... 

MC
Trong quá trình thực hành lâm sàng, các bác sĩ có gặp bệnh nhân mắc bệnh lý đường tiêu hóa nào có các biểu hiện rối loạn tiêu hóa phải nhập viện do biến chứng không, các bác sĩ có thể chia sẻ với bạn đọc về những ca bệnh này không ạ? Bác sĩ có thể chia sẻ về kinh nghiệm trong quá trình điều trị trẻ bị rối loạn tiêu hóa được không thưa bác sĩ ?
PGS. TS. Nguyễn Thị Việt Hà :

Nếu trẻ bị rối loạn tiêu hóa chán ăn, phân lỏng,… không gây biến chứng nhưng nên có các triệu chứng các bệnh lý khác như: dạ dày tá tràng, tiêu chảy ví như: giai đoạn đầu cũng có chán ăn, nôn, và phân lỏng nhưng ngày hôm sau trẻ đi ngoài phân máu thì nghĩa là nhiễm khuẩn gi đó và cũng có trường hợp bị nôn nhiều dẫn đến mất nước trong khi đó gia đình không biết bù nước thì sẽ mất nước…. như vậy ở cấp độ nặng thì có thể gây biến chứng, ở cấp độ nhẹ thì không có biến chứng.

Ở trẻ nhỏ, rối loạn tiêu hóa không chỉ là biểu hiện của đường tiêu hóa mà ở các bệnh lý khác nhau ví dụ như dị ứng hoặc dạ dày. Vì vậy, nếu không để ý hoặc là khám kịp thời thì sẽ gây biến chứng. Như vậy điều quan trọng vẫn là chăm sóc và để ý của các bậc cha mẹ.

MC
Vấn đề rối loạn tiêu hóa ở trẻ có khá nhiều nguyên nhân, vậy cần xử trí ra sao cho từng nguyên nhân xin bác sĩ có thể tư vấn?
PGS. TS. Nguyễn Thị Việt Hà :

Ở các tình trạng bệnh không nặng như trẻ biếng ăn một chút; đau bụng âm ỉ hay bị nôn với lượng nôn ít, không nhiều; không có dịch mật, dịch máu ở trong phân hoặc tiêu chảy phân nát, không phân lỏng... thì những rối loạn này không gây ra các biến chứng, kể cả cấp tính hay kéo dài, cũng chỉ ảnh hưởng tới dinh dưỡng của bệnh nhi. Tuy nhiên, mình gọi chung là rối loạn tiêu hóa nhưng cái nền để gây ra các triệu chứng bệnh vô cùng nhiều, như bệnh lý tiêu chảy, ruột viêm, viêm đại tá tràng... Phải biết rõ tình trạng bệnh cụ thể để tránh bệnh bị nặng, gây ra những biến chứng xấu. Ví dụ, một bé bị tiêu chảy giai đoạn đầu bị nôn một chút, bỏ ăn một chút, đi phân lỏng một chút. Nếu không chú ý, để trẻ chuyển sang tình trạng bệnh nặng, đi ngoài ra máu, tức là nhiễm con vi khuẩn gây tiêu chảy nhiễm khuẩn rồi, mà nếu không điều trị thì bệnh ở con trẻ sẽ nặng lên, gây ra biến chứng. Hoặc ngày hôm sau trẻ bị nôn nhiều, đi ngoài tiêu chảy nhiều, dẫn tới tình trạng mất nước, rối loạn điện giải mà người lớn không biết để bù dịch, bù nước cho trẻ thì bệnh nhi sẽ gặp những biến chứng của tình trạng mất nước, mất điện giải, rối loạn các chất nội môi trong cơ thể...

Hoặc một trẻ em bị đau bụng, nôn nhưng người lớn không để ý, trong khi có thể trẻ đã bị bệnh lý lồng ruột (ở trẻ 6 - 7 tháng tuổi), thì trẻ em có thể bị biến chứng thủng ruột, tắc ruột...

Vì vậy, triệu chứng rối loạn tiêu hóa ở trẻ nhỏ không chỉ ở dừng ở các bộ phận tiêu hóa mà còn ở các bộ phận khác. Vì vậy, chúng ta phải hết sức lưu ý các biểu hiện rối loạn tiêu hóa ở trẻ

MC:(hunh.nh91@gmail.com)
: Chào bác, con tôi 2,5 tuổi, cháu bị rối loạn ăn uống thường là đi ngoài phân sống. Cứ mỗi lần như vậy, cháu lại cho uống men tiêu hóa thì con lại đỡ. Vậy, tôi mong bác sĩ tư vấn.
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Ở 2,5 tuổi cũng dễ bị rối loạn tiêu hóa. Vậy trẻ nhà chị có cho ăn thế nào, cho ăn có quá nhiều thịt không ( quá nhiều thịt cũng dễ bị) , cho ăn thực phẩm có ăn chín uống sôi ra sao hoặc ở lứa tuổi này hay nhiễm khuẩn nên phải dùng kháng sinh hoặc tự dùng kháng sinh cũng dẫn đến rối loạn tiêu hóa. Ngoài ra nếu ở tuổi này trẻ tiêu chảy không dung nạp lactone. Tôi cũng không rõ cân năng chiều cao của bé ra sao, nếu bé nhẹ cân cần đến khám bác sĩ để giải quyết tận gốc, phải xem trẻ cho ăn thế nào, và dinh dưỡng ra sao.

MC
Sau một đợt trẻ nhỏ bị rối loạn tiêu hóa nhiều bậc phụ huynh cho rằng cần bổ sung thật nhiều chất đạm cho con, điều này có đúng không? Nên tăng cường sức khỏe cho trẻ thế nào sau một đợt rối loạn tiêu hóa?
TS.BS Phan Bích Nga :

Thường sau đợt ốm khi trẻ khoẻ lại người ta gọi là giai đoạn phục hồi đây là giai đoạn tốt để tăng cường dinh dưỡng, trẻ phải ăn nhiều hơn để  bù lại trong giai đoạn ốm.

Khi ốm dậy, trẻ đã khoẻ mạnh nên tận dụng giai đoạn này để tăng chế độ dinh dưỡng của trẻ tăng được chế độ dinh dương của trẻ nên thêm bữa cho trẻ, tăng cường thức ăn, tăng độ năng lược các chất dinh dưỡng những thực phẩm quý cần phải lưu ý đạm đôgnj vật dễ hấp thu cho trẻ sữa, trứng, thịt bò cả hải sản tôm cá, không chỉ cung cấp đạm axit amin thiết yếu mà cugn cấp cả khoáng chất quan trọng. giai đoạn này không nên nhồi nhét nhưng nên khuyến khích trẻ, nếu cảm thấy sự tiêu hoá của trẻ kém. Chúng ta có thẻ bổ sung chugn men vi sinh phối hợp loại có nhiều chúng trong giai đoạn phục hồi.

Nếu mà trẻ quá gầy chúngt a có thể bỏ sugn thêm men tiêu hoá có thươgn hiệu đây là vũ khí thêm để bổ sung cho trẻ tốt hơn. 

Nguyen Nhat vnoptic@live.com
Xin chào các chuyên gia con tôi 3 tuổi, cháu ăn rất ít và hay bị táo bón, đầy bụng . Lúc cháu khoảng gần 2 tuổi gia đình tôi vẫn cho cháu ăn dặm đầy đủ và cháu không bị táo bón. Nhưng không hiểu sao một thời gian sau cháu biếng ăn hẳn và không ăn các loại rau xanh. Xin các bác sĩ tư vấn cho tôi làm cách nào để bé hết bị bón và ăn đa dạng các loại thức ăn. Tôi xin chân thành cảm ơn. Mong được sự quan tâm trả lời từ các bác sĩ..
TS.BS Phan Bích Nga :

Thường thì đến tuỏi mẫu giáo trẻ không được chăm sóc chu đáo như ở nhà, ở lớp quá đông khiến cho các cô không thể quản hết được các con. Có một điều là trẻ ở giai đoạn này rất lười ăn rau. và lười ăn rau thì rất dễ bị táo bón. 

Cách mà để kích thích con ăn rau có hai cách: nghiền nhỏ rau củ ra và trộn sốt vào hoặc cắt nhỏ hoa quả rau sau đó trộn với sốt mà trẻ thích và cho thêm một chút dầu oliu vào. Đối với trẻ táo bón dầu không những cugn cấp chất mà còn như một chất bôi trơn cho trẻ.

PGS. Thuý Bổ sung: Tại hội thảo ở Philipin người ta giới thiệu một clip đứa trẻ ăn miếng rau nhìn rất khổ sở nhăn nhó, thường thì chúng ta hay nghĩ trẻ không thích thì thôi, nhưng thực tế người ta nói như thế không được phải tập cho trẻ và có đứa trẻ phải tập đến 8 lần mới ăn đưcọ, do đó để con ăn rau còn phải là sự kiên trì của bố mẹ nữa.  

Nguyễn Mạnh Toàn (nmtoanu32@gmail.com):
Thưa bác sĩ, con cháu 18 tháng mà nặng có 8kg, rất còi cọc. Bé hay bị đi ngoài phân lỏng khiến cho ăn uống cũng phải lựa chọn kỹ. Nghe mọi người mách mua men vi sinh và vitamin, kẽm cho bé nhưng cháu vẫn băn khoăn. Vậy mong bác sĩ tư vấn.
PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy :

Vấn đề này nhiều bố mẹ than phiền và như bé cũng bị hơi thấp và bị tiêu chảy. Để điều trị cho bé là cả quá trình bền bỉ phải một vài tháng. Men vi sinh cũng chỉ là 1 phần thôi mà phải cân đôi về chế độ ăn. Ví dụ như các thành phần thức ăn. Theo  các  chuyên gia có loại men viên tuy nhiên việc điều trị và theo dõi ít nhất cũng phải 2 đến 3 tháng. Vì vậy chị phải cho bé đi khám để có tư vấn cụ thể về chế độ ăn cho phù hơp và dùng men đem lại hiệu quả hơn.

MC
Từ thực tế bản thân tôi thấy nhiều bà mẹ truyền tai nhau mỗi khi con bị rối loạn tiêu hóa, lười ăn là rỉ tai nhau nên bổ sung men vi sinh cho con, điều này có đúng không thưa các chuyên gia?
PGS. TS. Nguyễn Thị Việt Hà :

Men vi sinh là những chủng vi khuẩn sống được chọn lựa, được chế biến, đóng gói lại thành men vi sinh. Các men vi sinh này, đối với hệ tiêu hóa cũng như hệ miễn dịch của con người, đi vào cơ thể người, phối hợp với các vi khuẩn đã có trong hệ vi khuẩn của người, gây ra những tác động trên hệ miễn dịch, sự kết dính giữa các tế bào tiểu mô ruột, cũng như bài tiết ra các chất nhầy, các chất kháng thể trên bề mặt ruột. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng men vi sinh có thể tạo ra những hiệu quả đó. Tuy nhiên, không phải tất cả các loại men vi sinh đều có tác dụng như nhau, mà mỗi loại men vi sinh có tác động khác nhau. Có những loại làm gia tăng kết nối tế bào biểu mô với nhau. Có những loại làm thúc đẩy sự hoạt hóa của các tế bào miễn dịch. Do đó, khi sử dụng men vi sinh, chúng ta cần phải tìm hiểu rõ loại men vi sinh đó tốt với nhóm bệnh nào. Ví dụ là có những loại men vi sinh rất tốt cho bệnh tiêu chảy, nhưng nếu dùng cho bệnh nhân bị táo bón thì sẽ khiến bệnh trở nên nặng lên. Có những loại men vi sinh lại tác động lên sự co thắt của nhu động ruột. Những đứa trẻ bị trào ngược, bị nôn trớ hoặc bị co thắt thì các men vi sinh dạng đó có tác dụng. Nhưng nếu bệnh nhân bị tiêu chảy lại dùng men vi sinh kiểu đó lại bị phản tác dụng.

Do đó, phải sử dụng men vi sinh theo khuyến cáo của các bác sĩ, thay vì cứ nghe đến men vi sinh là dùng cho bệnh nhân bị rối loạn tiêu hóa. Cùng là một chủng men vi sinh đó nhưng nếu công nghệ sản xuất không đảm bảo thì các vi sinh đó không tồn tại, hoặc không có công nghệ bào chế phù hợp thì khi chúng đi vào đường tiêu hóa của chúng ta thì cũng bị phá hủy những chất dịch tiết trong đường tiêu hóa như axit của dạ dày, dịch tiết của gan, mật , tuyến tụy... , do đó không phát huy được tác dụng.

Ngoài ra, khi các men vi sinh đã đi qua được hàng rào bảo vệ của cơ thể chúng ta thì chúng phải cộng sinh được thì mới có tác dụng. 

Thanh Hương (0985437XXX)
Con tôi được 16 tháng, nặng 8kg, cháu rất hay bị nôn trớ. Tôi có cảm giác cháu không có nhu cầu ăn, nếu cho bé ăn nhiều đạm là bị đi ngoài. Nên tôi cảm thấy bất lực, stress kinh khủng, tôi đành khi nào cháu thích ăn thì cho cháu ăn, nhưng lượng cháu ăn mỗi cữ như vậy rất ít. Liệu cháu có phải bị bệnh gì không?
PGS. TS. Nguyễn Thị Việt Hà :

Trẻ mà 16 tháng mà được 8 kg là bị nhẹ cân hơn so với trẻ đồng lứa. Như vậy, dinh dưỡng của cháu này là có vấn đề. Trẻ 16 tháng tuổi, nhẹ cân như vậy lại còn hay bị nôn trớ thì bạn cần phải đưa con đi khám, để bác sĩ kiểm tra xem em bé có bị hội chứng bệnh trào ngược thực quản hay không. Đối với các bạn nhỏ nôn trớ nhiều, chậm tăng cân, ảnh hưởng tới dinh dưỡng thì bác sĩ phải kiểm tra xem có bị trào ngược không, nếu đúng bị trào ngược sẽ phải dùng thuốc điều trị, áp dụng cách cho ăn đúng cách. 

Ở đây, người mẹ nói cho con ăn nhiều đạm thì bị trớ nhưng không hiểu nhiều đạm ở đây cụ thể là bao nhiêu. Trong trường hợp này, người mẹ cũng cần đưa con đi khám xem có phải con mình bị dị ứng với đạm không. Nhiều trẻ bị dị ứng đạm có trong thịt, có trong sữa cũng có biểu hiện nôn trớ như triệu chứng trào ngược, cũng gây ảnh hưởng tới cân nặng của trẻ. 

Vì em bé này có nôn trớ, có rối loạn tiêu hóa, chậm tăng cân thì việc đưa em bé đi khám để tìm hiểu nguyên nhân là việc rất cần thiết và bắt buộc phải làm.

Nguyễn Như Hoa (hoa.nguyen1990@gmail.com)
Chào bác sĩ! bé gái nhà em được 18 tháng tuổi, trong thời gian gần đây thời tiết thay đổi liên tục, bé nhà em bị viêm phổi.Trong quá trình chữa trị viêm phổi/ do bé dùng kháng sinh nên bé nhà em bị rối loạn tiêu hóa (do bác sĩ khám chuẩn đoán), ngày bé đi ngoài 6 lần hoặc nhiều hơn, phân có dịch nhầy. Em đang rất lo lắng và muốn được nhận sự giải đáp của các bác sĩ, để con em mau khỏi bệnh
PGS. TS. Nguyễn Thị Việt Hà :

Với những trẻ em, vì một lý do nào đấy phải dùng kháng sinh, thì các bé rất dễ mắc nguy cơ tiêu chảy liên quan tới kháng sinh. Vì các kháng sinh chúng ta sử dụng để điều trị những bệnh lý nhiễm khuẩn thì thường gây mất cân bằng hệ vi khuẩn trí đường ruột, dẫn tới một loạt chuyển hóa bất hợp lý trong cơ thể, dẫn tới tiêu chảy. 

Một số em bé bị mắc bệnh lý nhiễm khuẩn đường hô hấp, có thể là viêm phổi, viêm tai mũi họng thì cũng có thể bị tiêu chảy, gọi là tiêu chảy triệu chứng.  Tức là bản thân việc tiêu chảy đấy là triệu chứng của bệnh kia. Với những em bé có vấn đề như vậy, cần phải kiểm tra phân và nếu có chất nhầy trong phân thì cần làm xét nghiệm soi, xét  để kiểm tra.

Trường hợp trong câu hỏi này bắt buộc phải được đi khám bác sĩ để các bác sĩ đánh giá tình trạng bệnh cho đúng. Với các nguyên nhân gây tiêu chảy như trên thì việc điều trị rất đặc hiệu, theo đúng hướng dẫn của các bác sĩ.

KHÁCH MỜI THAM DỰ
  • PGS.TS. Nguyễn Thị Diệu Thúy
    Trưởng bộ môn Nhi trường Đại học Y Hà nội.Phó trưởng khoa miễn dịch dị ứng, bv Nhi Trung ương.
    Đặt câu hỏi
  • TS.BS Phan Bích Nga
    Giám đốc Trung tâm Khám Tư vấn Trẻ em, Viện Dinh dưỡng Quốc gia
    Đặt câu hỏi
  • PGS. TS. Nguyễn Thị Việt Hà
    Trưởng khoa Tiêu hóa Bệnh viện Nhi Trung ương, Phó chủ nhiệm bộ môn Nhi Đại học Y Hà Nội
    Đặt câu hỏi
ĐẶT CÂU HỎI :
Bình luận
  • trang (phanhuyentrang91@gmail.com)

    thưa bs, con em 2 tuổi nhưng thời gian gần đây con bị táo, mà cháu rất lười ăn. Em có cho cháu uống 1 số sp hỗ trợ tiêu hóa nhưng không thấy tiến triển nhiều. BS cho em xin lời khuyên ạ

Gửi bài viết cho tòa soạn qua email: bandientuskds@gmail.com

ĐỌC NHIỀU NHẤT