Nghệ thuật sắp đặt: Nhiều cuộc chơi lớn, tác phẩm ấn tượng

Suckhoedoisong.vn - Những năm gần đây, nghệ thuật sắp đặt phát triển ở nước ta và nhiều chương trình, sự kiện, tác phẩm thể loại này thu hút sự quan tâm của công chúng.

Độc, lạ và cho thấy tư duy sáng tạo của người nghệ sĩ, nghệ thuật sắp đặt du nhập vào Việt Nam chưa lâu nhưng không thiếu những cuộc chơi lớn, tác phẩm tạo được ấn tượng, đặc sắc...

Theo nhà phê bình nghệ thuật Nguyễn Quân, tác phẩm sắp đặt có các đặc điểm là dùng các vật có sẵn từ rác tới vàng, bạc, kim cương, cốc giấy, bánh ngọt tới ôtô xịn... Nó cũng có thể dùng các vật do nghệ sĩ chế tác: tranh, tượng, đồ thủ công. Các vật này được sắp đặt, tạo ra một không gian mà người xem sẽ tương tác với nó. Không gian này có thể là một phòng bảo tàng một kiến trúc cụ thể hay một không gian mở ngoài đường phố, thậm chí cả một khoảng thiên nhiên mênh mông. Nó thường tuân theo một ý tưởng hay nhắm vào một chủ đề, có lời bạch để tương tác với người xem. Tại Việt Nam, từ giữa thập niên 90 của thế kỷ XX, sắp đặt xuất hiện và gần đây đã lớn mạnh, trở thành bộ môn nghệ thuật chiếm đoạt không gian và tiền tài trợ ở các sự kiện mỹ thuật.

Những tác phẩm điêu khắc hình trụ với chiều cao 35m và rộng 4,5m được sắp đặt tại 6 sân khấu lớn ngoài trời tại chương trình Đáo xuân 9.

Những tác phẩm điêu khắc hình trụ với chiều cao 35m và rộng 4,5m được sắp đặt tại 6 sân khấu lớn ngoài trời tại chương trình Đáo xuân 9.

Nhắc đến nghệ thuật sắp đặt phải kể đến nghệ sĩ đương đại Đào Anh Khánh. Đặc biệt, vào 23 - 24/3/2019, công chúng yêu nghệ thuật sắp đặt sẽ được đắm chìm vào một không gian nghệ thuật độc đáo, nhiều cảm xúc với chương trình Đáo xuân 9 do Đào Anh Khánh thực hiện sau nhiều năm “ở ẩn”. Đáo xuân 9, theo Đào Anh Khánh, sẽ là không gian nghệ thuật lớn nhất mà anh từng làm trong quãng thời gian qua, với những công trình nghệ thuật đương đại lớn, nhiều tác phẩm điêu khắc hình trụ với chiều cao 35m và chiều rộng 4,5m do các nghệ sĩ Việt Nam và quốc tế thực hiện. Những công trình này được sắp đặt tại 6 sân khấu lớn ngoài trời trải rộng trên diện tích gần 50ha của thung lũng Gầm Trời (xã Lâm Sơn, huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình). Tại các sân khấu này, Đào Anh Khánh cùng với hơn 250 nghệ sĩ quốc tế đến từ 27 quốc gia và 50 nghệ sĩ Việt Nam sẽ có màn trình diễn với nhiều loại hình nghệ thuật khác nhau như: Âm nhạc đương đại, điêu khắc, hội họa, thơ ca, nhảy múa, nghệ thuật sắp đặt... kéo dài 24 giờ. Đáo xuân 9 mang tính chất tôn vinh sự tự do sáng tạo nghệ thuật và nhân văn trong một công gian thiên nhiên khổng lồ.

Trước đó, nhiều chương trình, tác phẩm nghệ thuật sắp đặt ở Việt Nam cũng thu hút sự chú ý và đánh giá cao từ công chúng. Du khách đến với đỉnh đồi Mâm Xôi (xã La Pán Tẩn, huyện Mù Cang Chải, Yên Bái) từng được xem tác phẩm nghệ thuật sắp đặt Mây pha lê. Điều đặc biệt hút người xem từ Mây pha lê bởi tác phẩm là một vườn mây pha lê ngoài trời được xây dựng, lắp đặt gồm các cột tre kết hợp thép tại đồi Mâm Xôi, phía trên sử dụng lưới thép mềm tạo hình đám mây và 59.000 hạt pha lê được treo trên cột tre tạo ra một khung cảnh thơ mộng, giúp khách tham quan chiêm ngưỡng vẻ đẹp của đám mây pha lê do ánh sáng và cảnh quan tự nhiên ở các thời điểm khác nhau. Trong khi đó, các họa sĩ thuộc Khoa Mỹ thuật Trường cao đẳng Văn hóa - Nghệ thuật Đà Nẵng từng ghi kỷ lục Việt Nam với tác phẩm sắp đặt Nhiễu. Với chất liệu báo giấy và phụ kiện tổng hợp, tác phẩm Nhiễu với tổng diện tích bề mặt trên 200m2. Những con chữ, hình ảnh sắp đặt có tính toán cộng với hiệu ứng ánh sáng, âm nhạc kết hợp phần trình diễn cơ thể của các bạn sinh viên cùng sự tương tác của người thưởng lãm mang đến cho người xem sự thú vị, người xem tự mình khám phá và lý giải tác phẩm tùy theo cảm nhận riêng của mỗi người. Nhiễu muốn phản ánh những vấn đề về thông tin - báo chí với công nghệ truyền thông trong thời đại ngày nay, khuyến khích mọi người tiếp nhận thông tin phải có chính kiến, lập trường trước những thông tin đa chiều, kêu gọi mọi người chú ý hơn đến “văn hóa đọc”.

Ngoài ra, họa sĩ Nguyễn Ngọc Dân từng tạo tiếng vang lớn với nhiều triển lãm sắp đặt, tiêu biểu là triển lãm Phố. Tại triển lãm này, toàn bộ không gian được họa sĩ quấn rất nhiều vỏ dây điện lên những cột đèn, bao bọc lấy những chiếc loa phóng thanh. Thông qua triển lãm sắp đặt Phố, Nguyễn Ngọc Dân muốn nói về một hiện tượng đã cũ của Hà Nội mà hàng ngày mỗi người dân ra đường đều trông thấy: hệ thống dây điện - một thứ mang lại sự tiện nghi, hữu ích để sống nhưng chính điện cũng mang lại những rắc rối, hỗn độn cho cuộc sống.

Nhà phê bình nghệ thuật Nguyễn Quân nhận định, hơn 10 năm qua, có thể thấy một số khuynh hướng sắp đặt ở ta đã bùng phát. Một số Festival mỹ thuật đã chứng tỏ vị trí, sự “tiến bộ” của nghệ thuật sắp đặt cũng như sự công nhận xã hội dành cho loại hình này. Nhà phê bình mỹ thuật Lương Xuân Đoàn lại cho rằng, trong hoàn cảnh hiện nay, cần trân trọng sự dấn thân, sáng tạo của các nghệ sĩ làm sắp đặt, trình diễn và tạo cho họ điều kiện làm việc. Trong khung cảnh xã hội đang biến đổi nhanh, trong tương lai, những loại hình nghệ thuật mới sẽ bắt kịp xu thế của đời sống hiện đại. Và chính nó chuẩn bị cho cái nhìn, cho mỹ cảm của công chúng đối với nghệ thuật đương đại.

Hoa Quỳnh

Bạn quan tâm
Loading...
Bình luận

Gửi bài viết cho tòa soạn qua email: bandientuskds@gmail.com

ĐỌC NHIỀU NHẤT