DÒNG SỰ KIỆN

Đường dây nóng:

1900 90 95 duongdaynongyte@gmail.com
0901727659 bandientuskds@gmail.com
Cảo thơm lần giở: Kenkô nghĩ gì?
14:00 27/06/2015 GMT+7
Suckhoedoisong.vn - Đọc những suy nghĩ của nhà văn Nhật thế kỉ 14 Kenkô, tôi lại nghĩ đến tập Thử tìm hiểu (Essais) của nhà văn Pháp thế kỉ 16 Montaigne.

Đọc những suy nghĩ của nhà văn Nhật thế kỉ 14 Kenkô, tôi lại nghĩ đến tập Thử tìm hiểu (Essais) của nhà văn Pháp thế kỉ 16 Montaigne. Cùng kiểu đàm luận về xã hội, con người, nhiều vấn đề đi rất sâu mà lập luận nhẹ nhàng, sáng sủa. Tuy hai nền văn hóa Đông Tây khác nhau, thời điểm khác nhau nhưng có những điểm chung vì con người ở nơi đâu cũng là con người. Montaigne bàn về nhiều lĩnh vực, Kenkô thường chỉ bàn về xã hội và triết lý nhân sinh.

Cuối thời thái bình, thịnh trị Hêian (thế kỉ XII), Nhật Bản bước vào thời Trung cổ vơi mấy trăm năm loạn lạc chiến chinh. Văn chương phản ánh một không khí ảm đạm, chết chóc, chia ly. Chán chường cuộc thế, một số hiền nhân đi ở ẩn.

Yôsiđa Kenkô (1283-1350) tiêu biểu cho khuynh hướng xuất thế này. Ông đã từng làm quan ở triều trước khi đi tu Phật. Từ trên sáu thế kỉ nay, tập tùy bút Nhàn tư của ông đã có ảnh hưởng đến văn chương, thẩm mĩ và nếp sống Nhật Bản. 243 đoạn văn tách rời nhau của ông (từ vài dòng đến 3,4 trang) ghi lại những rung cảm và suy nghĩ về những thú vui thanh tao và đồng thời phản ánh tính phù du của nhân thế.

Dưới đây xin trích vài đoạn trong tập Nhàn tư:

- “… Suốt ngày trước nghiên mực, ngồi nhàn ghi lại tất cả những gì nghĩ trong đầu lung tung, không nhằm mục đích gì, - quả thật là một việc làm kỳ quặc điên rồ”.

- “… Đối với một thanh niên dù tài cao biết rộng đến đâu, nếu không mê thích phụ nữ thì người ta cảm thấy còn thiếu cái gì đó, y như một cốc để uống rượu, cốc thì quý mà lại không có đáy.”

-“…Thật là thích thú được chuyện trò với người tâm đầu ý hợp, nói năng thoải mái với nhau về những điều quan tâm hay những chuyện linh tinh trong cuộc sống; nhưng hiếm có được người như thế. Không phải là ta mong có người ngồi đối diện ta mà không bao giờ nói ngược ta một tiếng, - như vậy thì chẳng hơn gì ngồi một mình. Tốt hơn hết là khi cô đơn, có được người lắng nghe ý kiến mình, bất đồng chút ít, thảo luận và nói: “Đúng là như vậy, nhưng…” hay “vì lý do này, nên trường hợp là thế này, thế kia…”. Nhưng đối với những người không suy nghĩ như mình hay thích cãi vã, mình chỉ có thể thảo luận về những vấn đề thoảng qua, vì sự thực là giữa những bạn tri kỉ không thể có hố sâu ngăn cách.”

- …(Sau khi đưa đám ma) “Năm tháng trôi qua những người đi đưa ma không quên, tuy, như ngạn ngữ nói, người chết một ngày thêm xa. Dù sao, những người sống không còn cảm thấy buồn sâu sắc như vào thời gian người chết mới đi vì bây giờ họ đã trò chuyện và cười đùa với nhau. Xác người chết yên nghỉ bên một sườn núi hiu quạnh nào đó, nơi mà những người đưa ma đến vào những ngày quy định; chẳng bao lâu bia một phủ rêu dưới lớp lá khô, và có lúc dường như chẳng có ai đến thăm, ngay cả mưa dầm và trăng thâu.

Cũng còn một số nhớ đến người đã khuất, nghĩ ngợi buồn thương. Nhưng rồi họ cũng ra đi. Những thế hệ sau chỉ nghe nói đến người quá cố, làm sao mà thương cảm được? Sau một thời gian, họ thôi đi thăm mộ; rồi không còn ai nhớ đến tên và cuộc đời người chết. Thực ra có một số người đa cảm thương tâm nhìn nấm mồ cỏ mỗi mùa xuân đến lại mọc xanh rì, nhưng tới một ngày nào đó, khi cả những cây thông kêu rên trong mưa bão, sống chưa được nghìn năm, bị chẻ ra làm củi, nấm mồ cũ bị xới lên, nhập vào ruộng lúa, không để lại một dấu vết gì nữa.”

- Nhà ở thuận tiện kể ra thật đáng quý, mặc dù cũng chỉ là nơi tạm trú nhưng những người ở đó có thể ở lâu không? Họ cũng phải tan ra như khói trong khoảnh khắc.

- Đối với sự việc trần gian, tính chất vô thường chính là cốt lõi của sự duyên dáng.

- Đối với một phụ nữ tầm thường, nếu ta cho người ấy là xinh đẹp thì thiên hạ cho là ta thiếu óc thẩm mỹ. Nếu là trường hợp một phụ nữ xinh đẹp thì thiên hạ cho là ta coi người đó như đức Phật của mình, ý kiến thiên hạ là thế.

- Người ta thường nói là lấy tóc phụ nữ kết thành dây thừng thì có thể dễ dàng buộc một con voi khổng lồ, và với một cái còi đẽo bằng chiếc guốc phụ nữ, thì nhất định con hươu vào mùa thu sẽ bị thu hút. Vì vậy nên phải sợ sự quyến rũ ấy và đề phòng (bằng cách tự đấu tranh với bản thân).

- Chỉ khi nào mình đam mê thì phụ nữ mới thành thứ dịu dàng êm ái.

- Phụ nữ yếu ớt và hay gây thất vọng, dường như họ khó nghĩ điều tốt về ta nếu ta tuân theo trái tim của họ.

- Một hiệp sĩ đang học bắn cung, đứng trước đích, chàng cầm ở tay trái hai mũi tên. Sư phụ bảo: “Mới học thì đừng cầm hai mũi tên một lúc, vì mình yên chí là có cái thứ hai, lại coi thường cái thứ nhất.”

- Những người không biết yêu thương cha mẹ, thì đến khi có con mới biết nghĩ lại và mới hiểu tấm lòng cha mẹ.               

Hữu Ngọc

 

 

 

Tin liên quan
Cảo thơm lần giở - Gandhi nghĩ gì
SKĐS - Thuở nhỏ, học Trường Bưởi vào những năm 1930, chúng tôi đã nghe danh Thánh Cam địa
Cảo thơm lần giở: Shakespeare nghĩ gì?
SKĐS - Nhà thơ Anh Shakespeare (thế kỷ 16-17) được coi là thiên tài sân khấu thế giới. Kịch của Shakespeare hiện nay vẫn được diễn...
Tin chân bài
Bình luận
TIN CÙNG CHUYÊN MỤC
Xem thêm