Theo kết quả kiểm toán, hàng loạt các vấn đề trong hoạt động kinh doanh của Công ty Cổ phần hàng không Jetstar Pacific Airlines, quản lý, sử dụng vốn và tài sản nhà  nước tại TCT Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC); Việc cấp bù lỗ nhập khẩu xăng dầu từ năm 2006-2008 cho 10 đầu mối nhập khẩu... đã được Kiểm toán Nhà nước (KTNN) chỉ rõ. 

Quá khó hiểu!

Theo KTNN, tính đến hết năm 2008, lỗ lũy kế của Công ty Cổ phần hàng không Jetstar Pacific Airlines lên tới 1.137 tỷ đồng. Trong đó, vốn chủ sở hữu của Nhà nước đã âm 121 tỷ đồng. Riêng trong năm 2008 do không tuân thủ  nguyên tắc thực hiện và không báo cáo HĐQT, Ban điều hành mà  trực tiếp là 2 Phó tổng giám đốc Jetstar Pacific Airlines trong khi thực hiện nghiệp vụ phòng ngừa rủi ro xăng dầu năm 2008 (Hedging) làm lỗ khoảng hơn 500 tỷ đồng. Do giá xăng dầu đầu năm 2008 tăng cao, HĐQT Công ty cho phép thực hiện nghiệp vụ Hedging từ tháng 7 đến hết năm 2008 nhưng Ban điều hành ký hợp đồng mua trước một lèo tới hết tháng 5/2009. Hậu quả, khi giá xăng dầu đảo chiều, Jetstar Pacific thâm thủng tới 31 triệu USD.

Làm ăn thua lỗ nhưng lương lãnh đạo Jetstar Pacific vẫn cao.

Mặc dù thua lỗ và thâm thủng trong kinh doanh nhưng qua kiểm toán SCIC, đơn vị giữ quyền đại diện vốn chủ sở hữu nhà nước tại hãng máy bay này, KTNN khẳng định: "Công ty trả lương cho ban lãnh đạo với mức thu nhập rất cao, không tương xứng với kết quả hoạt động".  Trong kế hoạch trình Bộ LĐ-TBXH và Bộ Tài chính, SCIC dự kiến mức thu nhập bình quân của mỗi lãnh đạo tổng công ty này là 40 triệu đồng/tháng, trên thực tế mỗi người đã lĩnh tới 78,5 triệu đồng/tháng. Kết quả là Quỹ tiền lương của lãnh đạo SCIC được duyệt chi có gần 1,5 tỷ đồng nhưng hết năm 2008 đã chi tới hơn 2,6 tỷ đồng.

Đề nghị bù lỗ ít, được cho nhiều

Mới chỉ kiểm toán từ chứng từ, tài liệu do các đầu mối cung cấp, KTNN đã phát hiện số tiền phải xử lý tài chính lên tới hơn 1.025 tỷ đồng. Trong đó phải thu hồi hơn 87,2 tỷ đồng tiền NSNN cấp bù lỗ mặt hàng dầu 2 năm 2006 và 2007; Năm 2008 phải giảm quyết toán, giảm cấp bù lỗ từ NSNN cho mặt hàng dầu hơn 937,7 tỷ đồng.

Điều ngạc nhiên, trong khi Công ty Thương mại xăng dầu đường biển chỉ đề nghị cấp bù hơn 217,2 tỷ đồng thì được cấp tới 251,6 tỷ đồng. Ngoài ra, KTNN phát hiện việc bù lỗ còn bù cho cả những khoản khó minh bạch như Công ty thương mại dầu khí Đồng Tháp và Công ty Thương mại xăng dầu đường biển vẫn tính hao hụt dựa vào định mức được ban hành từ năm 1986 đến khi thiết bị cũ nát, lạc hậu, tỷ lệ hao hụt cao. Ngoài ra, từ sau tháng 9/2008 do các đầu mối không còn bị khống chế mức thù lao nên đã liên tục điều chỉnh hoa hồng tăng cho các đại lý khiến chi phí thực tế của DN đầu mối nhập khẩu xăng dầu tăng lên.

Bên cạnh đó, KTNN lưu  ý còn có hiện tượng khi giá dầu tăng thì lượng bán hàng trước thời điểm thực hiện tăng giá tăng đột biến, những ngày sau đó, sản lượng tiêu thụ giảm hẳn. Ngược lại, trước khi Nhà nước có quyết định giảm giá bán thì sản lượng bán trong ngày cho các tổng đại lý, đại lý và các khách hàng là hộ công nghiệp gần như bằng 0, chỉ còn bán lẻ cho người sử dụng ô tô, xe máy. Đây là vấn đề các cơ quan chức năng phải giải quyết để đảm bảo công khai, minh bạch giá bán xăng dầu, ngăn chặn được tình trạng đầu cơ, trục lợi.     

Như Anh